35. Deez kinderprent leert, kort en goed//Wat nut de Werktuigkunde doet
Oblong vel. 8 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 2 rijen van 4 blokken, 114 x 73 mm., Nederlandstalige onderschriften. Interessante en goed gegraveerd didactische prent dat laat zien in welke mate de toepassing van enkele principes van mechanica kan helpen de menselijke inspanning bij het heffen van lasten tot een minimum te beperken. Bovenaan, als titel: Deez Kinderprent leert, kort en goed Wat nut de Werktuigkunde doet Hoe zij der menschen werk verligt, En onbegryplyk veel verricht. Verkeerde manier om een ​​boot uit te laden. 一 Het gaat goed bij het gebruik van het hellende vlak. 一 De slecht beladen kruiwagen. 一 De goed beladen kruiwagen. 一 De schroef en de pers. 一 De wig. 一 De takel. 一 De windas of kaapstander. Op de eerste afbeelding zijn twee matrozen buiten adem om de ton uit hun boot te halen waaronder ze touwen hebben gepasseerd. Zoo gaat het niet, dan met geweld, Het vat door touw en wal bekneld Word niet, dan met verbaasde schokken En mannen krachten opgetrokken, Hoe zwaar, hoe moeilijk valt zulk werk, Hier drukt en wrijft de last te sterk. We leren van de legende van het volgende houtblok dat ze dankzij de toepassing van een mechanisch principe (het hellende vlak) de vracht zonder duidelijke moeite lossen: Zie zoo dat gaat met veel gemak. Ter walle op langs het hellend vlak Hier komt de kunst de kracht te stade, Men sla de Werktuigkunde gade ; Hoe spoedig word een schuit gelost, Als ’t meer beleid dan arbeid kost. En we zien ook in de volgende houtsneden dat de toepassing op verschillende beroepen van andere mechanica-principes de inspanning van individuen aanzienlijk verlicht.
Prent 1: zonder adres, houthoudend papier van slechte kwaliteit. Sjabloonkleuring geel, rood en groen Periode 1870 - 1902
De houtblokken zijn afkomstig uit de collectie van A. Van Genechten en van Glenisson en Van Genechten die ze onder een onbekend nummer (of niet) hebben uitgegeven. Ze moeten afkomstig zijn van J. Noman & Zoon in Zalt-Bommel. Kopie van een bekende prent, voor het eerst uitgegeven onder de bestelletter F, door J. Bouwer & Wed. J. Ratelband te Amsterdam, omstreeks 1800, voor de firma “Tot Nut van ’t Algemeen”. Andere exemplaren verschenen met de adressen van J. P. Claus & Zoon te Rotterdam (Nr. 63), W. C°a Breda (Nr. . 63) en F. B. Hollingerus Pijpers a Breda (nr. 14). De opschriften van al deze prenten zijn hetzelfde. Onder nr. 60 heeft de Gebroeders Thompson te Rotterdam ook een kopie van de prent uitgegeven met een andere tekst.
13. Techniek 13.1 Werktuigen en productie
8 houtblokken met kader van verschillende grootte, niet gesigneerd, 6 ovalen, 2 rechthoekige afbeeldingen. Nederlandstalige onderschriften. Centraal in het midden staat de volgende tekst in een rechthoekig ornamentkader: Laet nooit in uw lyden den Heer te smeeken, en gy zult de eeuwige za- ligheyd ge- nieten. + Aan de vier zijden van het beeld, als algemeen kader, vier zinnen die het gebed verheerlijken. De bovenste luidt: Het gebed van den Regtvaerdigen is de sleutel des Hemels.
Prent 1: gemerkt 'G. en V. G.' rechts onderaan Sjabloonkleuring geel, roodbruin en blauw Periode 1840 - 1856
Prent 2: gemerkt 'G. en V. G.' midden onderaan Sjabloonkleuring geel, roodbruin en blauw Periode 1840 - 1856
Prent 3: gemerkt 'G. en V. G.', opnieuw andere positie dan prent 1 en 2. Sjabloonkleuring geel, roodbruin en blauw Periode 1840 - 1856
Prent 4: met onderschrift van wederverkoper "Bij L. Lazare, te s'Hage." Sjabloonkleuring geel, roodbruin en blauw Periode 1840 - 1856
Glénisson & Van Genechten Antoine Van Genechten
Glénisson & Van Genechten kopieerde deze prent naar voorbeeld van Brepols nr. 134
1. Religie 1.3 Andere religieuze onderwerpen 1.3.2 Gebeden en Godvruchtige oefeningen 1.3.2.13 Het Onze Vader
35. Kort verhael van het miraculeus H. Bloed onzes liefs heere Jesu Christi, Het welk zig eertyds vertoond heeft tot Boxtel
Centraal staat een houtsnede, met kader, zonder signatuur, 276 x 202 mm. Een rijk renaissancealtaar met aan de zijkant halverwege twee medaillons vastgehouden door engelen. Het linkse medaillon stelt de priester voor die de corporale (wit linnen doek waarop tijdens de eucharistieviering de gaven van brood en wijn worden geplaatst) tevergeefs uitspoelt met stromend water, in de buurt van een windmolen. De rechter medaillon stelt een monnik voor die op zijn sterfbed de biecht krijgt van dezelfde priester. Op het grote centrale tableau van het hoofdaltaar leest een priester de mis en stoot per ongeluk de kelk om; onmiddellijk krijgt de corporale de kleur van bloed. Achter de priester een misdienaar en de knielende gelovigen. Een allegorische figuur, een kelk in de hand, die het pausdom voorstelt, gezeten op de wereldbol omringd door wolken, vergezeld van twee engelen, van wie de een een tiara draagt en de ander het pauselijke kruis draagt, bekroont het altaar.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabriek en Boek-drukkery van P. J. BREPOLS", zonder nummer Sjabloonkleuring oranje en blauw Periode 1817 - 1833
Prent 2: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabriek en Boekdrukkery van P. J. BREPOLS" Titel herzet t.o.v. prent 1 en spellingsaanpassing in de tekst. Handschrift op achterzijde "Joseph Vleugels 6ieme 1915" Sjabloonkleuring geel, oranje, bruin, groen en blauw Periode 1817 - 1833
Eerste bestelling in journaalboek: 28/11/1822
1. Religie 1.3 Andere religieuze onderwerpen 1.3.1 Christusverering in de Rooms-katholieke eredienst 1.3.1.5 Heilig Bloed van Boxtel
35. Slag van Wagram – Bataille de Wagram
12 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, 3 rijen van 4 blokken, 90 x 68 mm. Tweetalige onderschriften. De reeks houtsneden biedt een levendig beeld van het militaire leven op het slagveld, met scènes die de strijd en de ervaringen van soldaten vastleggen. In het eerste vak zien we twee soldaten die samen in actie zijn, wat hun samenwerking en kameraadschap benadrukt in de chaos van de oorlog. De interactie tussen deze twee figuren roept de dynamiek op van het leven in het leger, waar broederschap en steun essentieel zijn. In de daaropvolgende vakken verschijnt steeds maar één soldaat, wat de isolatie en het persoonlijke leed van de individuele soldaat benadrukt te midden van de strijd. Deze beelden kunnen verschillende emoties oproepen: angst, vastberadenheid, en de strijd tegen wanhoop. De laatste afbeelding, waarin een dode schutter naast zijn kanon ligt, is bijzonder aangrijpend. Het onderschrift "Hier ligt dood eenen Canonier, ‘T is inderdaed geen plaisier" legt de grimmige realiteit van oorlog bloot. De woorden zijn eenvoudig, maar ze stralen een diepere waarheid uit over de tragische gevolgen van strijd. Het benadrukt niet alleen de dood van de soldaat, maar ook de verschrikkingen die met de oorlog gepaard gaan. In latere versies is het onderschrift veranderd naar: "er ligt een doode Kanonnier, De vijand schonk hem geen kwartier." Deze aanpassing voegt een extra laag van betekenis toe, die de genadeloosheid van de vijand en de onverbiddelijke aard van oorlog weerspiegelt. Samen bieden deze houtsneden een indringende blik op het leven van soldaten en de onverzettelijkheid van hun lot in de strijd.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt Fabriek en Boek-drukkery van P. J. BREPOLS. (Dry exemplairen zyn'er geplaetst volgens de formalityten der wet." Sjabloonkleuring: geen, groen, rood, blauw en bruin Periode 1817 - 1833
Prent 2: gevergeerd éénzijdig geel gekleurd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt Fabriek en Boek-drukkery van P. J. BREPOLS. (Dry exemplairen zyn'er geplaetst volgens de formalityten der wet." Geen inkleuring Periode 1817 - 1833
Prent 3: zonder adres, met gewijzigde titel "De veldslag van Wagram, in Moravië - Bataille de Wagram, en Moravie" Spellingsverandering in tekst. Houthoudend papier van slechte kwaliteit. Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1880 - 1900
Brief aan burgemeester i.v.m. deponering: 06/07/1822
2. Geschiedenis en vorsten 2.2 Geschiedenis 2.2.2 De negentiende eeuw: de strijd tegen Napoleon
36. Le monde renversé - De verkeerde wereld
16 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 4 blokken, 51 x 77 mm., tweetalige onderschriften. De vrouw verleidt de man. 一 De minnares vervult de rol van bediende en vice versa. 一 De meester bedient de bediende. 一 De kruiwagen staat ondersteboven. 一 Het paard leidt de man. 一 Het paard beslaat de maarschalk. 一 De os leidt de man naar de slagerij. 一 De beer laat zijn meester dansen.一 De jager schiet, het geweer telt af.一 De man licht op met de lantaarn terwijl de zon schijnt. 一 Vis vangen mannen. 一 Het kind wiegt zijn moeder. 一 Het schaap verslindt de wolf. 一 De rat jaagt op de kat. 一 De haan broedt de eieren.一 De kikkers verslinden de ooievaar.
Prent 1: met onderschrift "Uyt het Fabriek en Boekdrukkery van GLENISSON en VAN GENECHTEN." Zonder inkleuring (enkel eerste afbeelding met rood ingekleurd) Periode 1840 - 1856
Prent 2: gemerkt 'G. en V. G.' Sjabloonkleuring groen en bruin Periode 1840 - 1856
Prent 3: onderschrift op naam van wederverkoper "Jacobs en Meyers, te Amersfoort." Sjabloonkleuring groen en bruin Periode 1840 - 1856
Prent 4: onderschrift op naam van wederverkoper "Bij L. Lazare, te s'Hage."" Sjabloonkleuring groen en bruin Periode 1840 - 1856
Prent 5: zonder adres. Titel Frans-Nederlands is nu omgekeerd Nederlands-Frans. Spellingsaanpassing doorheen de tekst. Sjabloonkleuring geel, bruin en paars Periode 1856 - 1900
Prent 6: zonder adres. Sjabloonkleuring geel, rood en bruin Periode 1856 - 1900
Glénisson en Van Genechten Glénisson en Zoon
3. Allegorie 3.3 Verkeerde wereld 3.3.1 Verkeerde wereld als omkering
36. Album d’images – Prentenboek. Reeks 5 – 10
Omslag: rood glanzend papier met handstempel 5 (reeksnummer) en 10 (aantal prenten) Gebrocheerd album bevattende volgende prenten uit de lithografische reeks: 271, 272, 273, 274, 275, 276, 277, 278, 279, 280
6 houtsneden zonder kader, niet gesigneerd, 2 rijen van 3 blokken Militaire voorstellingen van artilleristen en ruiters
Prent 1: gevergeerd papier, met adres "De la fabrique de F. Hemeleers-Vanhoeter, Bruxelles. Deze vroege prent draagt het nummer 14 en is waarschijnlijk uit een oudere reeks, onbekend tot op heden. Sjabloonkleuring geel, rood en blauw
Prent 2: zonder adres Sjabloonkleuring geel, rood en blauw
Deze prent is een gedeeltelijke kopie naar Glénisson & Van Genechten nr. 7
7. Militair bedrijf 7.2 Infanterie (Nederlands en Belgisch) 7.2.1 Buitenlandse legereenheden 7.3 Artillerie
36. De verkeerde wereld – Le monde a rebours
Oblong vel. 16 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 4 blokken, tweetalige onderschriften. De beer laat zijn meester dansen. 一 Vissen vangen mensen. 一 Het paard leidt de man. 一 De minnares vervult de rol van bediende en vice versa. 一 De rat jaagt op de kat. 一 Het kind schommelt de verpleegster. 一 De os leidt de man naar de slagerij. 一 De man licht op met de lantaarn terwijl de zon schijnt 一 De hond vlucht voor de haas uit.一 De meester bedient de bediende. 一 De hond jaagt en de meester brengt. 一 Het schaap scheert de herder. 一 Het paard beslaat de maarschalk.一 De vrouw maakt de man het hof.一 De man is ingespannen in de wagen en het paard leidt. 一 De haan legt de eieren.
Niet aanwezig in eigen collectie. Exemplaar in Ottema-Kingsma Stichting Leeuwarden.
Herdruk van prent nr. 10 uit de collectie Delhuvenne, met dezelfde tekst. In de reeks van Beersmans, onder nr. 20, staat een moderne replica van de afbeelding van Glenisson et fils.
36. Dit kermisgeschenk o lieve jeugd - Eloge de la vie champêtre
16 houtsneden met kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 4 blokken, 65 x 64 mm. Tweetalige onderschriften; Landschappen en diverse onderwerpen ter ere van het plattelandsleven. Bovenaan, als titel: Dit Kermis geschenk, o lieve jeugd, streks in uw speeluur tot uw vreugd, Maar zorg dan ook, dat gy uw tyd, aan leerlust eerst hebt toegewyd.
Prent 1: gemerkt 'b' achter nummering Sjabloonkleuring geel, roodbruin en blauw Periode 1842 - 1856
Wellens, Delhuvenne & Cie P.J. Delhuvenne
Getrouwe maar ruwe replica, deels in spiegelbeeld, van prent E uitgegeven in Amsterdam door C.C.L. Van Staden. Delhuvenne nam ook de tekst letterlijk over, maar vulde deze aan met een Franstalige tekst. De houtsneden zijn herdrukt door Glenisson et fils onder nr. 10, ter vervanging van een andere prent van het huis Glenisson en Van Genechten, dat eigendom is geworden van A. Van Genechten.
6. Arbeid en arbeidsleven 6.1 Landbouw 6.1.5 Buitenleven en pastorale taferelen
Prent 2: zonder adres, houthoudend papier van slechte kwaliteit. Sjabloonkleuring geel, oranjerood en groen Periode 1870 - 1902
Beersmans nam rond 1870 de houtblokken voor mannekensbladen over van stadsgenoot Antoine Van Genechten. Deze prent is een herdruk van prent nr. 84 van Antoine Van Genechten.
Titel enkel Nederlands, tekst Nederlands en Frans
9. Spel en vermaak 9.3 Spellen 9.3.13 Harlekijnspel
36. Stielen en ambachten – Arts et métiers
20 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 5 rijen van 4 blokken, 55 x 74 mm. Tweetalige onderschriften. In deze serie houtsneden zien we een indrukwekkende opsomming van verschillende ambachten, elk met zijn eigen unieke vakmanschap en vaardigheden. De papiermaker, de graveur, de drukker, en de boekbinder vormen samen de basis van de boekdrukkunst, een kunst die kennis en verhalen naar de mensen brengt. Dan komt de apotheker, die met zorg en precisie geneesmiddelen samenstelt, gevolgd door de bladgoudslager, die de kunst van het vergulden beheerst. De koperslager en de klokkengieter voegen een muzikale noot toe aan de ambachten, terwijl de hoedenmaker en de kapper zorgen voor de mode en het uiterlijk van de mensen. De textielverver, huidevetter, en glasblazer brengen kleur en functionaliteit in het dagelijks leven. De wagenmaker en zadelmaker zijn cruciaal voor transport en reizen, terwijl de pottenbakker, schoenmaker en kleermaker de praktische kant van het leven invullen met handgemaakte producten. Als afsluiting van deze rijke verzameling ambachten zien we de schilder en de wever. Onder het laatste houtblok, dat de wever voorstelt die geconcentreerd aan zijn weefgetouw werkt terwijl zijn leerling het vlas spint, staat het speelse onderschrift: “Tik, Tak. Toef, hoort gy by my gaen Ik weéve altyd aen.” Deze woorden roepen het ritme en de toewijding op van het weven, en benadrukken de samenwerking tussen meester en leerling in het ambacht. Het is een eerbetoon aan de voortdurende traditie van vakmanschap en de waarde van leren van de vorige generaties.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uit het Fabriek en Boekdrukkery van P. J. BREPOLS" Sjabloonkleuring geel en rood Periode 1800 - 1833
Prent 2: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt Fadriek en Boek-kbrukery van P. J. BREPOLS" Sjabloonkleuring geel, oker, rood en blauw Periode 1817 - 1833
Prent 3: gevergeerd papier: zonder adres Sjabloonkleuring geel, rood en groen Periode 1817 - 1840
Prent 4: gevergeerd papier, zonder adres, met aangepaste titel "Stijlen en Ambachten - Arts et Métiers" Spellingsaanpassing doorheen de teksten. Sjabloonkleuring geel, rood en groen Periode 1817 - 1840
Prent 5: zonder adres. Slecht houthoudend papier Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1860 - 1890
Afbeelding 6: 14 houtblokken van in totaal 20 waarmee bovenstaande prent werd gedrukt
Afbeelding 7: sjabloon voor het inkleuren van de blauwe verf
Brepols herdrukte deze prent in een latere periode (1890 – 1930) met hetzelfde nummer, (deels) in lithografie, met behoud van het oorspronkelijke nummer.
6. Arbeid en arbeidsleven 6.2 Kleine handel, ambachtelijke bedrijvigheid en dagelijks leven 6.2.3 Allerlei ambachten en beroepen
36. Stielen en ambachten – Arts et Métiers
Prent met 5 x 4 omkaderde afbeeldingen. Beroepen van mannen: papiermaker, graveur, boekdrukker, boekbinder, apotheker, goudsmid, koperslager, klokkengieter, hoedenmaker, kapper, verver, leerlooier, glasblazer, wagenmaker, zadelmaker, pottenbakker, schoenmaker, kleermaker, schilder en wever.
Prent 1: zonder onderschrift
Prent 2: met onderschrift “BREPOLS & DIERCKX ZOON, Turnhout”, tekst titel ander lettertype
Prent 2: zonder onderschrift
Brepols & Dierckx Zoon N.V. Brepols – Etablissements Brepols
Deze prent is een (deels) lithografische herdruk van een prent uit de profane reeks van Brepols (1817 – 1890)
5 houtsneden zonder kader, niet gesigneerd, 1e en 3e rij bevat twee houtsneden, de middelste één. Voorstellingen van militairen, waaronder militairen te paard en militairen die een kanon afvuren. 1e rij: Grenadier de la Garde à la charge 2e rij: Artillerie en campagne 3e rij: manoeuvrier
Prent 1: zonder adres Sjabloonkleuring geel, rood en groen Periode 1860 - 1894
7. Militair bedrijf 7.2 Infanterie (Nederlands en Belgisch)
37. Album d’images – Prentenboek. Reeks 6 – 10
Omslag: rood glanzend papier met handstempel 6 (reeksnummer) en 10 (aantal prenten) Gebrocheerd album bevattende volgende prenten uit de lithografische reeks: 281, 282, 283, 284, 285, 286, 287, 293, 294, 295
(12 hsn) taferelen rond 1830 en andere militaire successen
2. Geschiedenis en vorsten 2.2 Geschiedenis 2.2.3 Belgische Opstand
37. Het Leven van den Heyligen Martelaer Georgius
Centraal staat een houtsnede met lijnkader, zonder signatuur, waarschijnlijk een oud blok naar een model uit de 16de eeuw, 129 x 102 mm. Gezeten op een paardmet harnas steekt St. Joris, met een aureool en vol gezicht, als een Romeinse ridder de enorme speer die hij in zijn linkerhand houdt in de bek van een gevlochten draak aan de voeten van het paard. Links op de achtergrond een maagd met aureool op haar knieën en gevouwen handen, vergezeld van een klein dier (lam?), bij een versterkte burcht. In de ruimte tussen het blok en een tweede sierkader staan de inscripties: S. Georgius. Overwinnaer van den Helschen Draek, bid voor ons. Bovenaan staat de titel “Het Leven van den Heyligen Martelaer Georgius”. Rond het houtblok staat de tekst die het leven van Sint Joris vertelt. De laatste paragraaf is een notitie met vermelding van de drie locaties, Parijs, Rome en Keulen, waar relikwieën van de heilige zijn. Het geheel is omkaderd door een sierkader.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "TE TURNHOUT, uyt het Fabriek en Boek-drukkery van P. J. BREPOLS", zonder nummer Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1817 - 1833
1. Religie 1.2 Heiligen 1.2.2 Heiligen, heiligenlevens en pausen 1.2.2.29 Heilige Georgius (= Joris)
37. Het Paerden spel is fraai om zien… - Le tournoi bien souvent est beau...
Oblong vel. 11 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, verdeeld over drie rijen, 35 à 87 x 21 à 143 mm., tweetalige onderschriften. De eerste rij stelt kermisoefeningen voor, de tweede een steekspel in een steengroeve, een tweegevecht met een zwaard en een ridder die, net als alle personages in deze rij, volledig bewapend is; de derde van kurassiers en galopperende grenadiers. Bovenaan, als titel: Het paerden spel is fraei om zien. Ik zal er hier de schets van biên. Onder de eerste galopperende ruiter, sabel getrokken, lezen we deze heroïsche verzen: Eer zal ‘t bloed in myn paerd verstyven. Voor dat ik ook zal agter blyven.
Prent 1: onderschrift op naam van wederverkoper "Bij J. K. Zeehuijsen, te Leeuwaerden." Sjabloonkleuring geel, roodbruin en groen Periode 1840 - 1856
Prent 2: gemerkt "G." Sjabloonkleuring geel, roodbruin en groen Periode 1840 - 1856
Prent 3: gemerkt "G." maar andere positie als bij prent 2. Sjabloonkleuring lichtbruin, grijs en blauw Periode 1840 - 1856
Prent 4: zonder adres, lijn onderaan de prent verwijderd Sjabloonkleuring geel, oranjerood en groen Periode 1856 - 1900
Prent 5: zonder adres Sjabloonkleuring geel, roodbruin en blauw Periode 1856 - 1900
Glénisson & Van Genechten Glénisson en Zoon
De eerste blokken van de prent zijn een vrije replica van die van nr. 127 van Brepols, de laatste twee van de 2e rij blokken van prent nr. 48 van Delhuvenne.
7. Militair bedrijf 7.4 Cavalerie (hsn. 2, 7 tem 11, rest circus) 9. Spel en vermaak 9.1 Vermaak 9.1.5 Circus, acrobatiek, koorddansers, goochelaars en dressuur (hsn. 2)
4 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, 70 x 290 mm. Tweetalige onderschriften. Deze vier houtsneden brengen de opwindende en gewelddadige momenten van de Slag bij Jena tot leven, waarbij gewapende ruiters in een razernij van actie elkaar achtervolgen, bevechten en doden. In de laatste houtsnede zien we een dramatische climax: een kurassier blaast op zijn trompet, een oproep tot strijd en solidariteit. Tegelijkertijd sprint een andere ruiter met een geheven sabel naar hem toe, vastberaden om in te grijpen terwijl een Pruisische soldaat vlakbij een ruiter en zijn paard heeft gedood. Dit beeld is een krachtige weergave van de chaos van de strijd. De tekst onder deze houtsnede versterkt de urgentie van het moment: "Den Cuirassier op 't klinken der trompet Vliet tot hulp, en hy den moord'naer plet." Deze woorden herinneren ons aan de onverschrokkenheid en de wreedheid van de oorlog. De Slag bij Jena, die op 14 oktober 1806 plaatsvond, markeerde een keerpunt in de Napoleontische oorlogen, waarbij Napoleon zijn militaire strategieën succesvol toepaste en een beslissende overwinning op het Pruisische leger behaalde. De houtsneden vangen niet alleen de spanning van het moment, maar ook de historische impact van deze strijd.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uit het Fabriek en Boek-drukkery van P. J. BREPOLS" Sjabloonkleuring geel en rood Periode 1800 - 1833
Prent 2: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uit het Fabriek en Boek-drukkery van P. J. BREPOLS" Sjabloonkleuring wit, bruin en blauw Periode 1817 - 1833
Prent 3: gevergeerd papier, op naam van wederverkoper "Te AMSTERDAM, bij MINDERMANN en Comp. , Negocianten op de Cingel bij de Bergstraat". Sjabloonkleuring geel, oranje, rood, lichtbruin en blauw Periode 1817 - 1833
Prent 4: zonder adres, gemerkt 'B', de tekst werd aangepast t.o.v. vorige edities. Handschrift op achterzijde van de prent "Goffe Sjoerd Posthuma 1860" Sjabloonkleuring geel, rood-bruin en blauw Periode 1840 - 1860
Facturatiedatum van houtblok: 14/01/1822 Brief aan burgemeester i.v.m. deponering: 06/07/1822
37. Zie in deez’ prent de vrolykheid van Saartje Jans
Niet aanwezig in eigen collectie. Exemplaar in voormalige collectie van Trappen.
Delhuvenne kopieerde deze prent naar voorbeeld van prent nr. 12 afkomstig uit het fonds J. Wendel & Zoon te Amsterdam.
Glénisson & Van Genechten nam het fonds Delhuvenne over en drukte hiermee prent nr. 116.
5. Beeldverhalen 5.1 Beeldverhalen algemeen 5.1.90 Saartje Jans
12 houtsneden zonder kader, niet gesigneerd, 3 rijen van 4 blokken, tweetalige onderschriften Militairen te paard. Volgende onderschriften staan onder de houtblokken: 1e rij: De fransche Houzaren vallen aen met moed, 't gevaer hen blymoedig hert niet veranderen doet. 2e rij: [ De Mameluks] 't zweêrt in d'hand, hun hart tot menschen slagting brand. 3e rij: geen onderschrift
Prent 1: zonder adres Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1860 - 1894
Prent 2: zonder adres Geen inkleuring Periode 1860 - 1894
38. Album d’images – Prentenboek. Reeks 7 – 10
Omslag: rood glanzend papier met handstempel 7 (reeksnummer) en 10 (aantal prenten) Gebrocheerd album bevattende volgende prenten uit de lithografische reeks: 296, 297, 298, 299, 300, 302, 303, 304, 305, 306
38. Beyersche Artillerie - Artillerie de la Bavière
Oblong vel. 4 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, zonder onderschriften. 1° rij: Een kanon bespannen door twee paarden, waarvan één bereden, gevolgd door een batterijwagen bespannen door twee paarden, waarvan één bereden; 135 x 363 mm. 2° rij: Links vult een artillerist de loop met een granaat; rechts, het vuren van het kanon; 125 x 375 mm.
Prent 1: zonder adres, houthoudend papier van slechte kwaliteit. Sjabloonkleuring geel, oranjerood en groen Periode 1870 - 1902
Prent 2: zonder adres, houthoudend papier van slechte kwaliteit. Sjabloonkleuring rood en groen Periode 1870 - 1902
Beersmans nam rond 1870 de houtblokken voor mannekensbladen over van stadsgenoot Antoine Van Genechten. Deze prent is een herdruk van prent nr. 7 van Antoine Van Genechten. Zeer getrouwe replica van een oud Hollandse prent zonder uitgeversadres, zonder serienummer en zonder titel, met onder het eerste houtblok: De profiand is bij de hand, en onder het tweede: Houd moed voor vorst en vaderland.
7. Militair bedrijf 7.2 Infanterie (Belgisch en Nederlands) 7.2.1 Buitenlandse legereenheden 7. Militair bedrijf 7.3 Artillerie (hsn. 3 en 4)
38. Eentoonigheid verveelt, verwisseling streelt het oog…
Prent 1: gemerkt "D". Handschrift op achterzijde "Simon Ligthert" Sjabloonkleuring geel, roodbruin en blauw Periode 1842 - 1856
3. Allegorie 3.5 Emblemata en overige allegorieën 3.5.1 Allegorieën
38. Hoe dat Jesus Christus is gekruyst geworden
Centraal staat een houtsnede met dubbel lijnkader, niet gesigneerd, 270 x 190 mm. In het midden hangt Jezus met stralenkrans aan het kruis, doornenkroon op het hoofd, bloedende wonden aan handen en voeten. Maria Magdalena, gehurkt aan de voet van het kruis, rouwt. Haar rechterhand raakt de benen van Christus aan, haar linkerhand het kruis. Links van de houtsnede staat een wenende Sint-Jan, de rechterarm opgeheven. Rechts staat de wenende Heilige Maagd met de handen tegen elkaar geklemd. Links en rechts onder de dwarsbalk van het kruis vergezellen engelen gezeten op kleine ronde wolken de Verlosser. Deze twee engelen lijken de goede en de slechte misdadigers te vertegenwoordigen; de een is vrolijk en applaudisseert voor het aangrijpende schouwspel dat zich voor hem ontvouwt, terwijl de ander, in de houding van het gebed, doordrongen is van pijn voor het sinistere drama van Golgotha. Het geheel is omkaderd met een sierkader.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabriek en Boekdrukkery van P. J. BREPOLS", zonder nummer Sjabloonkleuring oker, oranje, bruin en blauw Periode 1817 - 1833
Prent 2: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabrik en Boekdrukkery van P. J. BREPOLS". Positie onderschrift binnen het kader (anders dan prent 1 waar dit buiten het kader geplaatst is) Sjabloonkleuring geel, oranje, bruin, blauw en zwart Periode 1817 - 1833
Prent 3: onderschrift "TURNHOUT - BREPOLS & DIERCKX zoon". Met nieuwe tweetalige tekst en titel: "Hoe Jesus-Christus gekruyst is geworden - Comment Jésus-Christ a été crucifié". De Nederlandstalige tekst is herschreven. Sjabloonkleuring geel, bruin, rood en blauw Periode 1840 - 1860
1. Religie 1.1 Bijbelprenten 1.1.3 Bijbelprenten gewijd aan speciale onderwerpen uit het Nieuwe Testament 1.1.3.17 Christus aan het kruis
38. Marche de la Calvalerie – Togt der Ruitery
16 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 4 blokken, 78 x 70 mm. Tweetalige onderschriften. Twaalf huzaren, een officier, zeven muzikanten en vier soldaten, allemaal te paard. Vier Mamelukken ruiters.
Prent 1: gevergeerd papier, met adres: "Te Turnhout, uit het Fabriek en Boekdrukkery van P.J. BREPOLS". Sjabloonkleuring geel en rood Periode 1817 - 1833
Prent 2: gevergeerd papier, onderschrift op naam van wederverkoper: "J. PROOST, Boekhandelaar te Leeuwaarden". Sjabloonkleuring geel en rood Periode 1817 - 1833
Prent 3: gevergeerd papier, onderschrift op naam van wederverkoper: "Te Sneeck, Bij F. Holtkamp, Boekdrukker". Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1817 - 1833
Facturatiedatum van houtblok: 15/03/1822 Brief aan burgemeester i.v.m. deponering: 06/07/1822
38. Wilt gij van mij wat huisraad koopen? - Achetez des objets de menage
48 houtblokjes zonder kader, niet gesigneerd, 8 rijen van 6 blokjes, 30 à 35 x variabel, tweetalige onderschriften. Huishoudelijk gebruiksvoorwerpen: borden, houtwerk, verlichting, enz. Eerste rij: theestoof, theeketel, melkkannetje, spoelkom, kopje en bakje, koffykan; laatste houtblok, Pypkomfoor. Variant van nr. 121 van Brepols. Bovenaan, als titel: Wilt gij van mij wat huisraad koopen ? Zoo behoeft g’bij geen buur te loopen !
Prent 1: gemerkt "G". Sjabloonkleuring geel en rood Periode 1840 - 1856
Prent 2: zonder adres Sjabloonkleuring geel, roodbruin en groen Periode 1840 - 1856
Prent 3: zonder adres. Spellingsaanpassing tegenover vorige edities. Sjabloonkleuring geel, oranjerood en groen Periode 1856 - 1900
Prent 4: zonder adres Sjabloonkleuring geel, groen en paars Periode 1856 - 1900
Prent 5: zonder adres Zonder inkleuring Periode 1856 - 1900
Glénisson & Van Genechten kopieerde deze prent naar voorbeeld van Brepols nr. 121
9. Spel en vermaak 9.4 Allerlei 9.4.1 Huisraad en andere voorwerpen
30 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, 5 rijen van 6 blokken, Tweetalige onderschriften. Hy heeft de flesch — Hy ziet hem komen 一 Hy scheurt’er zyn kleed aan 一 Hy kan niets vol houden 一 Hy heeft het spek al weg 一 Hy schiet met spek 一 Hy maakt mannekens 一 Tikkenhaan 一 Pekrul 一 Hy maakt hem een kleedje 一 Hy is een voddeman 一 Dit ziet ’er rot uit 一 Hy gaat om zeep 一 Hy rookt 一 Hij ziet er een rat in 一 Hy gaat eenen gang 一 T’is den hond gevloeit 一 Zulk volk zulken wierook 一 Hy loopt een blauw scheen 一 Dat is onnoozel 一 Hy steunt op een gebroke stok 一 Nieuwe bessems keeren goed 一 Hy is koppig 一 ‘T moet allemaal op 一 Hy heeft hem in d’oog 一 Hy is ’er niet achter 一 Maakt u niet moei 一 Hy doet hem af 一 T’is eenen spuiter 一 Zuigt er een punt aan
Prent 1: zonder adres, sjabloonkleuring geel, rood en blauw
Hemeleers kopieerde deze prent naar Brepols nr. 54
3. Allegorie 3.4 Spreekwoorden, zegswijzen en rebussen
39. Album de Contes Choisis. Reeks 3 – 10
Omslag: lichtgeel glanzend papier met handstempel 3 (reeksnummer) en 10 (aantal prenten) Gebrocheerd album bevattende volgende prenten uit de lithografische reeks: 358, 371, 372, 373, 386, 387, 388, 389, 392, 393
Oblong vel. 18 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, 3 rijen van 6 blokken, 70 x 45 à 50 mm., zonder onderschriften. Zeer middelmatige gravure van Nederlandse lansiers en huzaren van rond 1830.
Uit de collectie van Glenisson en Van Genechten die de prent onder een onbekend nummer (of niet) publiceerden.
39. Engelsche Koninklyke Husaren – Hussards du Roi d’Angleterre
Oblong vel. 2 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, 130 x 355 mm. Een officier, een trompettist en zes soldaten.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabriek en Drukkery van P.J. BREPOLS. Dry exemplaire zyn'er geplaests volgens de formalityten der wet." Achteraan handschrift met tekst: Houdsend den 23 Maart 1832. W.S. De Boer te Indijk" Sjabloonkleuring geel, oranje, rood, bruin en blauw Periode 1817 - 1833
Prent 2: gevergeerd papier, onderschrift op naam van wederverkoper "Te Amsterdam by SCHALEKAMP en VANDEGRAMPEL op de Nieuwezyde voor Burgwal N° 196", zonder nummer Sjabloonkleuring geel en rood Periode 1817 - 1840
Prent 3: gevergeerd papier, zonder adres, foutief genummerd 'N° 49' in plaats van '39'. Sjabloonkleuring geel en rood Periode 1817 - 1840
Facturatiedatum van houtblok: 15/03/1822
7. Militair bedrijf 7.2 Infanterie (Belgisch en Nederlands) 7.2.1 Buitenlandse legereenheden
12 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 3 blokken, 59 x 84 mm., tweetalige onderschriften. Schaatsen. 一 Het kind. 一 Carnaval. 一 De slak en de vinken. 一 Het vissen. 一 Het nest. 一 De storm. 一 Het kleine bootje. 一 De vakantie. 一 Het ganzenspel. 一 De toverlantaarn. 一 Driekoningen. Bovenaan, als titel: Les Bon enfants - De lieve kinderen De laatste houtsnede is interessant vanuit volksoogpunt. Het illustreert het feest van Driekoningen. Rechts staan ​​twee jonge jongens en een klein meisje op het punt over een brandende kaars te springen die in het midden van de kamer is geplaatst. Links gaat een jonge jongen met zijn linkerhand over zijn rechterarm, die hij zojuist tijdens het springen heeft geraakt. Halverwege zien we een ander kind dat een papieren kroontje draagt, in de ene hand een stok als een scepter vasthoudt en met de andere naar de kaars wijst. 'T kaersje springen is myn loon, En geef my dus konings kroon.
Prent 1: gemerkt "G. en V. G.". Handschrift achteraan "Jan Hotzes N° 47". Sjabloonkleuring geel, roodbruin en groen Periode 1840 - 1856
Prent 2: onderschrift op naam van wederverkoper "Bij Koster, boekhandelaar, op de Haring Pakkerij, te Amsterdam" . Handschrift bovenaan de prent "Geertje Groen 1852". Sjabloonkleuring geel, oranjerood en blauw Periode 1840 - 1856
Glénisson & Van Genechten kopieerde deze prent naar voorbeeld van Brepols nr. 119
Antoine Van Genechten verkocht in 1870 zijn fonds mannekensbladen aan stadsgenoot Beersmans–Pleek die met de blokken van deze prent nr. 34 drukte.
9. Spel en vermaak 9.2 Spelende kinderen (buiten en binnen), sport en spel van kinderen en (jong)volwassenen 9.2.1 Buitenspelen
39. volgens Van Heurck Arabische ruiterij
7. Militair bedrijf 7.2 Infanterie (Belgisch en Nederlands) 7.2.1 Buitenlandse legereenheden (Arabische ruiterij)
39. Ziet kinderen, met deze prent met uw opmerking aan, Hoe zij in ‘t Paarden-spel hun kunst verrigten gaan
16 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 69 x 78 mm., 4 rijen van 4 blokken, Nederlandstalige bijschriften. Bovenaan de titel: Ziet Kinderen, ziet deze Prent met uw opmerking aan, Hoe zy in 't Paarden-Spel hun kunst verrigten gaan. Ieder houtblok toont een persoon die op een paard staat en kunstjes doet. Het eerste blok heeft volgend bijschrift: Deze speelt te Paard op zyn viool En danst daar by een Campriool. Niet iedere afbeelding toont voorbeeldig gedrag. Onder houtblok 10 lezen we: Beschonken ryd ik hier te paard Myn Flesch en glas blyft nog gespaard.
Prent 1: zonder adres Sjabloonkleuring geel, roodbruin en blauw Periode 1856 - 1900
Prent 2: zonder adres Sjabloonkleuring geel, rood en groen Periode 1856 - 1900
9. Spel en vermaak 9.1 Vermaak 9.1.5 Circus, acrobatiek, koorddansers, goochelaars en dressuur
4. -, Kleine snapster... Kinderbezigheden - Scènes enfantines
Oblong vel. 8 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 2 rijen van 4 blokken, 114 x 85 mm., tweetalige onderschriften. De personages bezetten bijna het hele veld van het houtsnede. Irritatie.一 Woede.一 De oneerbiedige. 一 Lui. 一 De ijdelheid. 一 Raak niets aan.一 Het alfabet. 一 Het kind en zijn hond.
Fabriek van Kinderprenten Etablissements Brepols N.V., Turnhout
4. De guitenstreken van Ernest – Les espiègleries d’Ernest
16 afbeeldingen met kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 4 afbeeldingen, 73 x 56 mm., tweetalige onderschriften. Het verhaal gaat over de kwajongensstreken van Ernest. Hij bespuit een papegaai met water, zet een hond de bril en muts van grootmoeder op, maakt zijn broertje bang met een sabel, speelt ruw met zijn zusje, rijdt op een varken, drinkt stiekem melk waarna hij de kannen met water vult, bindt een hond een ballon aan zijn staart, laat de kat piano spelen en doet hem in bad, haalt eieren uit, stopt de kat in de mand voor het konijn om naar de markt te worden gebracht. Als zijn vader van al deze streken hoort, wordt Ernest in een kelder opgesloten, waar hij op water en brood leven moet.
Prent 1: met onderschrift “TURNHOUT - BREPOLS & DIERCKX ZOON. ”
Prent 2: met onderschrift “TURNHOUT. - NAAMLOOZE VENNOOTSCHAP BREPOLS.”
Prent 3: met onderschrift “NAAMLOOZE VENNOOTSCHAP BREPOLS– TURNHOUT” (gewijzigde inkleuring en positie tekst)
- Goed-voor-drukvel in collectie op datum 09.05.1912 (rood) en 14.05.1912 (blauw). Nrs. 1 – 2 – 3 – 4 - Goed-voor-drukvel in collectie op datum 13.12.1913 (blauw). Nrs. 1 – 4 – 6 – 7 - Goed-voor-drukvel in collectie op datum 04.05.1921 (geel). Nrs. 1 – 4 – 6 – 7 - Goed-voor-drukvel in collectie op datum 09.01.1925 (zwart), 19.01.1925 (geel) en 26.01.1925 (vleeskleur). Nrs. 1 –4 – 6 – 7 - Goed-voor-drukvel in collectie op datum 17.12.1926 (vleeskleur). Nrs. 1 – 4 – 6 – 7 – 264 – 265
Zeer getrouwe kopie van een prent gepubliceerd door Pellerin en C° in Epinal (N° 577) en waarvan de editie met Vlaamse tekst, vergelijkbaar met die van Brepols, N° 55 draagt.
4. De verkeerde Wereld – Le Monde Renversé
24 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 6 rijen van 4 blokken, elk 47 x 58 mm., tweetalige onderschriften. De wereld staat op zijn kop! Het kind onderwijst zijn moeder, de zoon slaat zijn vader, en de man blaft naar de hond, terwijl de hond jaagt en de man alles terugbrengt. De kip bezwangert de haan, en de blinde leidt de ziener. De koning loopt te voet, terwijl de bediende te paard gaat. De rollen zijn omgekeerd: de man zit aan het spinnenwiel, terwijl de vrouw, gewapend met een geweer op haar schouder, de wacht houdt. Ze rookt zelfs een pijp in haar slipje! Ondertussen probeert de papegaai te praten met de man... die in de kooi zit. En de man melkt geen koe, maar een os, terwijl de haan ineens eieren legt. De ezeldrijver draagt zijn ezel op zijn rug, en zelfs Satan loopt met een vlag in een processie mee. Alles is omgekeerd: de heer smeekt, de geleerde dooft zijn kaars om ’s nachts te schrijven, en de man maakt zijn hout nat om vuur te maken. De rat jaagt de kat achterna en de boer scheert zijn porie voor wol. De wereld lijkt gek geworden: de eerlijke man hangt, terwijl de slechterik vrij is, en niemand betaalt wat hij verschuldigd is. En, als klap op de vuurpijl, is er nog een linkshandige te midden van al die chaos! In de eerste scène zien we de wereld niet als een bol met een kruis erboven, maar als een kubus die om een kruis draait. Een man leunt erop met een hoed op zijn linkervoet: "Gansch de wereld is verkeert, Zoo dees Zinnebeeld u leert."
Prent 1: gevergeerd papier, zonder adres Inkleuring met sjablonen: geel, rood en groen Periode 1817 - 1833
Prent 2: met onderschrift "Turuhont, By BREPOLS en DIERCKX ZOON" Inkleuring met sjablonen: geel, oranje en blauw Periode 1840 - 1850
Brepols nam deze drukvorm in 1817, samen met nog 15 andere, over van Verhoeven, opvolger van Le Tellier te Lier.
4. Door werk de luyaerdy verjagen - Par le travail l'on prospère
Oblong vel. 12 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 3 rijen van 4 blokken, 56 à 61 x 57 mm., tweetalige onderschriften. Bovenaan de titel : Door werk de luyaerd verjagen, Is beter dan een aelmoes vragen. Boodschapper. 一 Bakker. 一 Karrenmaker. 一 Distillateur. 一 Zaaier. 一 Wever. 一 Horlogemaker. 一 Drukker. 一 Tuinman. 一 Ploeger. 一 Schrijnwerker.一 Zeeman. De boodschapper loopt met borstel en lijmpot langs de straten en bestrijkt de affiche met beide handen tegen de muur : Ik plek voor ieder een plakkaeten, En bel het nieuws langs al de straten. Op de volgende afbeelding steekt de bakker zijn brood in de oven terwijl zijn assistent het deeg in de trog kneedt: Die by den Bakker brood gaet koopen, En hoeft naer geen doctoor te loopen. Tenslotte repareert de horlogemaker horloges waarvan elk uur dat ze markeren ons dichter bij de eeuwigheid brengt : Myn uerwerk gaet op rad en spil, Den tyd loopt gouw en staet nooyt stil.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Fabriek en Boekdrukkery van GLENISSON en VAN GENECHTEN" Sjabloonkleuring oker en rood Periode 1833 - 1840
Prent 2: met onderschrift "Glénisson en Van Genechten, te Turnhout". Sjabloonkleuring geel, blauw en bruin Periode 1840 - 1856
Prent 2: met onderschrift op naam van wederverkoper "Bij de Gebroeders Van Kapel, te Ryswyk." Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1840 - 1856
Prent 4: met onderschrift op naam van wederverkoper "Bij J. K. Zeehuijsen, te Leeuwaarden". Handschrift op achterzijde "Tj. v. d. Wetering. Hemelum. 1931" Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1840 - 1856
Prent 5: met onderschrift op naam van wederverkoper "Bij L. Lazare, te s'Hage.". Handschrift op achterzijde "H. F. Postma". Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1840 - 1856
Geen exemplaar bekend op naam van A. V. G.
In het prototype van deze prent werden de gravures gebruikt om een ​​Frans alfabet samen te stellen en een deel van de afbeeldingen is inderdaad terug te vinden in het alfabet dat door Glenisson is gepubliceerd onder nr. 88. De huidige prent moet dus van Franse oorsprong zijn. Uitgeverij Hemeleers-van Houter heeft een replica van deze prent gepubliceerd (nr. 11).
Oblong vel. 12 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 3 rijen van 4 blokken, 63 x 66 mm. Nederlandstalige coupletten. Huwelijk van Sigefried en Genoveva. 一 Sigefried, die ten strijde trekt, neemt afscheid van zijn vrouw. 一 Voogd Golo zet Genoveva en haar zoon gevangen. 一 Haar trouwe dienaar troost haar door de tralies heen. 一 Golo instrueert twee soldaten om haar in het bos te doden. 一 Beschut in een grot, komt een hinde haar daar zoeken. 一 Honger jaagt haar uit haar grot, een wolf die ze op de vlucht jaagt laat haar een lam achter dat hij had gestolen. 一 Ziek, zijn zoon bidt voor herstel van zijn gezondheid. 一 Terugkeer van Sigefried, hij huilt om het lot van zijn vrouw. 一 Tijdens de jacht vindt hij zijn vrouw en zoon. 一 Vrolijke terugkeer van Genoveva. 一 Golo wordt in de gevangenis gegooid.
Prent 1: met onderschrift "Gedrukt by P. J. DELHUVENNE, te Turnout" Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1842 - 1856
De houtblokken van deze prent zijn getrouwe replica's van een prent uitgegeven door Hoffers in Rotterdam (Nr. 32); maar de Nederlandse tekst is heel anders en de houtblokken zijn daar geplaatst in vier rijen van drie blokken. Dezelfde serie afbeeldingen diende ter illustratie van verschillende Nederlandse edities van het populaire boek dat het verhaal van Genoveva vertelt.
Glénisson & Van Genechten nam het fonds Delhuvenne over en drukte hiermee prent nr. 108
5. Beeldverhalen 5.1 Beeldverhalen algemeen 5.1.30 Genoveva van Brabant
4. Het mirakuleus beeld van Onze Lieve Vrouwe Van der Linden tot Uden. In’t Land van Ravensteyn – Den godzaligen Huys-zegen
Oblong vel met twee verschillende delen omringd door een sierkader. Linker bladdeel. Een houtsnede omringd door een dubbel kader, zonder signatuur, 232 x 157 mm. Bovenaan de titel: Het Mirakuleus Beeld van onze lieve Vrouwe van der Linden tot Uden, in het land van Ravensteyn. In het midden bevindt zich een lindenbooom die zich op een bepaalde hoogte vertakt, omringd door een palisade omheining. Een beeld van de Heilige Maagd, geplaatst op een halve maan, staat tussen deze takken. Ze houdt in haar linkerhand een scepter en draagt in haar rechterarm kindje Jezus die de wereldbol ondersteunt. Beiden dragen een kroon en aureool. Een banier met de woorden ONSE AERDE HEEFT HAER VRUCHT GEGEVEN PS 85, y 13 hangt in de lindeboom. Links op de voorgrond gaan een religieuze, een biddende pelgrim en een rennende hond. Twee groepen pelgrims, voorafgegaan door vaandels, gaan naar de voet van de boom. Op de achtergrond, aan de linkerkant staan een kapel en een kerk; aan de rechterkant wandelt een monnik met kap, en verder staan er een kapel, een boerderij, windmolens en een berg. Hier en daar door het hele landschap staan bomen met kegelvormig gebladerte. Onder het houtblok staat een kort gebed tot de Heilige Maagd. Rechter bladdeel. Een houtblok zonder kader, niet gesigneerd, 250 X 132 mm, voorstellende Jezus aan het kruis, met Maria die hartstochtelijk zijn voeten kust. Het houtblok wordt omringd door een lang gebed, als roep voor de zegen van de Heer over het huis. Boven het houtblok bevindt zich de titel “Den Godzaligen Huyszegen van den zoeten Naem Jezus en zyne lieve Heyligen”. Onderaan het houtblok, een gebed aan Jezus en approbatie: Vidit etc. Approbavit H. V. C. L.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te TURNHOUT, uyt het Fabriek en Boek-drukkery van P. J. BREPOLS", zonder nummer Sjabloonkleuring grijs-roze, geel, rood, bruin en blauw Periode 1817 - 1833
Prent 2: met onderschrift "Turnhout. -- BREPOLS & DIERCKX Zoon.". Aangepaste opmaak en rechter bladdeel tweetalig. Sjabloonkleuring grijs-roze, geel, rood, bruin, groen,blauw en roze. Periode 1833 - 1840
Brepols verwerkte het rechterdeel van deze prent ook in twee aparte prenten, namelijk nr. 44 uit de religieuze reeks en prent zonder nummer met als titel Horlogie van de Passie Jesu Christi. Tevens gebruikte hij ditzelfde blok voor het rechter bladdeel van meerdere bedevaartsprenten. Zie religieuze reeks Nrs. 1. Het mirakuleus beêld van Onze Lieve Vrouwe te Scherpenheuvel – Den godzaligen huys-zegen, nr. 2. Het mirakuleus beeld van O.L.V. van Halle – Den godzaligen Huys-zegen en nr. 3, Het mirakuleus beeld van Onze Lieve Vrouwe te Kevelaer – den Godzaligen Huys-zegen.
1. Religie 1.2 Heiligen 1.2.1 Maria en Mariaverering 1.2.1.23 Onze-Lieve-Vrouw van der Linden te Uden
1. Religie 1.3 Andere religieuze onderwerpen 1.3.2 Gebeden en Godvruchtige oefeningen 1.3.2.9 Huiszegen
40. -. Het schooluur is voorbij; nu mag men zich vermaken.
9. Spel en vermaak 9.2 Spelende kinderen (binnen en buiten), sport en spel van kinderen en (jong)volwassenen 9.2.1 Buitenspelen
40. Album de Contes Choisis. Reeks ? – 10
Omslag: paars glanzend papier Album 1: Gebrocheerd album bevattende volgende prenten uit de lithografische reeks: 1, 3, 4, 6, 7, 137, 249, 250, 251, 252
Album 2: Gebrocheerd album bevattende volgende prenten uit de lithografische reeks: 281, 282, 283, 287, 293, 294, 295, 296, 297, 298
(14 hsn) gekarikaturiseerde voorstellingen
Niet aanwezig in eigen collectie. Exemplaren in Rijksprentenkabinet Amsterdam, Collectie Volksprenten Veldhoven en Stadsarchief Amsterdam.
Deze prent is gekopieerd naar een prent uitgegeven door Pellerin in Epinal, met als titel "Grotesques". De Franse prent is gedeponeerd in 1835.
4. Humor en satire 4.1 Karikaturen 4.1.4 Allerlei snaken, zotten, narren, koddige personen en boemannen
40. Krygsmans daeden door Russchen en Turken- Faits guerriers par les Russes et Turcs
4 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 2 rijen van 2 blokken, 160 x 140 mm. Tweetalige onderschriften. Dit dramatische tafereel toont een intense confrontatie tussen verschillende strijdende partijen op het slagveld. We beginnen met een dappere Kozakken officier, fier en moedig, die zijn gezag en vaardigheden toont te midden van de chaos van de strijd. Zijn uitstraling straalt vastberadenheid uit terwijl hij zijn mannen aanmoedigt. Aan de rechterkant zien we een Turkse soldaat die door de hand van een Kozak is neergestoken. De actie is schokkend en vol adrenaline, met de Turkse soldaat die in een wanhopige poging zijn leven te redden misschien nog zijn zwaard heft. Daarna valt de blik op een Turkse ruiter, die zijn speer met dodelijke precisie in het hart van een Russische soldaat steekt. Deze dramatische actie benadrukt de wrede realiteit van de oorlog en de onverschrokkenheid van de strijders. Ten slotte zien we een Russische ruiter die met een beslissende slag een Mameluk doodt. Dit moment van strijd onderstreept de complexiteit van de oorlog, waar verschillende strijdkrachten met verschillende achtergronden elkaar in de strijd ontmoeten. Elk personage in deze scène vertelt een verhaal van moed, conflict en de verschrikkingen van de oorlog, die de toeschouwer meeneemt in de turbulente wereld van historische veldslagen.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabriek en Boek - drnkkery van P. J. BREPOLS". Met foutieve nummer 39 Sjabloonkleuring geel, rood, bruin, groen en blauw Periode 1817 - 1833
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabriek en Boek - drnkkery van P. J. BREPOLS" Sjabloonkleuring geel en rood Periode 1817 - 1833
Prent 2: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabriek en Boek - drnkkery van P. J. BREPOLS" Sjabloonkleuring geel en rood Periode 1817 - 1833
Facturatiedatum van houtblok: 17/06/1822
2. Geschiedenis en vorsten 2.2 Geschiedenis 2.2.5 Gebeurtenissen uit de algemene geschiedenis 2.2.5.5 Oorlog tussen Rusland en Turkije 1828
40. Leer Kind’ren door dez’ Prent in uw grille Jeugd - Apprenez mes chers enfants par cette Image
8 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 2 blokken, 67 à 70 x 126 à 130 mm., tweetalige onderschriften. Bovenaan de titel : Leer Kind’ren door dez’ Prent in uwe grille Jeugd, Dat niets uw pryslyk maakt als ’t onderhoud der deugd. Pierrot giet melk in een bloempot, een nieuw vat van de Danaïden, slingert een poissarde waarvan de welsprekendheid, om haar gebaren te zien, overeenkomt met de hoogte en adel van de hare; hij amuseert de schoolkinderen en ontsnapt op het moment dat hun meester hen een verdiende correctie oplegt, het geld van zijn meester op de openbare weg uitstrooit, een dame in volle kleding met vuil water besprenkelt en recht lijkt te doen in haar nadeel. Twee houtsneden onderstrepen wat de titel zegt, het zesde waar Pierrot knielt voor een rustiek altaar : Laat wanhoop nimmermeer uw dierb’re ziel bevlekken, Maar blyft de deugd getrouw, die ’t al tot eer kan strekken. Dan komt de laatste wiens personages, Pierrot en zijn vrouw geleid door een liefde en vergezeld van twee andere acteurs, het publiek komen begroeten om afscheid te nemen : Doet wel, weest yverig, en gy zult al uw wenschen Vervuld zien, en zyt geeerd van alle menschen
Prent 2: zonder adres, houthoudend papier van slechte kwaliteit. Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1870 - 1902
Beersmans kopieerde deze prent (in spiegelbeeld) naar voorbeeld van Wendel prent nr. 50
9. Spel en vermaak 9.1 Vermaak 9.1.6 Commedia dell'arte en ander toneel 9.1.6.4 Harlekijn
Centraal staat een houtblok, zonder kader, zonder signatuur, 243 x 155 mm. In het midden staat St. Paul, met kalende schedel, de rechterarm opgeheven en zijn vinger in de lucht, met zijn linkerhand een zwaard vasthoudend. Achter hem, rechts en op de grond, een opengeslagen boek of boekrol. Aan de linkerkant, de ingang van een grot met vuurtoren. Aan de zijkanten van het houtblok, als een natuurlijke omlijsting, links een olijfboom, rechts een palmboom. Aan de voet van elk van deze bomen, een struik. Deze aan de linkerkant wentelt zich rond de olijfboom. Boven het houtblok staat de titel “Leven van den H. Apostel Paulus”. Om het houtblok heen staat de tekst over het leven van de heilige. Het geheel is omkaderd door een sierkader.
Niet aanwezig in eigen collectie. Exemplaar in Koninklijke Bibliotheek van België.
1. Religie 1.2 Heiligen 1.2.2 Heiligen, heiligenlevens en pausen 1.2.2.52 Heilige Paulus
40. volgens Van Heurck de grappen van Pierrot
41. Album de Contes Choisis. Reeks ? – 30
15 houtsneden zonder kader, niet gesigneerd, 3 rijen van 5 blokken, Franstalige titel Militairen te paard, waarvan de eerste twee een trompet dragen. Houtsneden 1 en 2 (trompet) zijn identiek aan elkaar, houtsnede 3, 6 en 11 (soldaat te paard met zwaard in de hand) eveneens identiek, en houtsnede 3, 4, 5, 7, 8, 9, 10, 12, 13, 14 en 15 zijn eveneens identiek aan elkaar.
Prent 1: zonder adres, geen inkleuring
41. Dien, die den oorlog niet en ziet - Qui dit: la guerre est douce, ou qui le pense
Oblong formaat, 12 houtsneden zonder kader, verschillende afmetingen, verdeeld over drie rijen. Bovenaan de titel in twee talen: Dien, die den oorlog niet en ziet, Meent dat men daer met wit brood schiet. 12 scènes waarvan de eerste zes het stoere strijden belichamen. Zo lezen we onder de eerste houtsnede: Myn spies, schoon gy ze niet en telt, Die heeft reeds menig man geveld. De onderste rij begint bij een vermoeide soldaat: Ik laet vegten die het lust, Ik geef my liever tot de rust. De scènes die hierop volgen tonen het drankmisbruik van de soldaten. Het was de gewoonte dat met de soldaten een aantal "vivandières" of "marketentsters of zoetalaarsters" meetrokken met de troepen. Ze verkochten aan de soldaten drank en voedsel en hadden een semi-officiële status. Toch waren de oversten hier niet mee opgezet. Zo lezen we onder de negende houtsnede: Het kwaed uws dranks is veel te groot, Ryd weg, of wel ik steek u dood. De voorlaatste houtsnede toont deze marketentsters die de verkoop van drank verheerlijkt: Den drank doet meer goed dan kwaed, Hy moedigt aen een slegt soldaet.
Prent 1: zonder adres Sjabloonkleuring geel, roodbruin en blauw Periode 1840 - 1856
Geen exemplaar bekend op naam van A.V.G.
Antoine Van Genechten verkocht in 1870 zijn fonds mannekensbladen aan stadsgenoot Beersmans–Pleek die met de blokken van deze prent nr. 51 drukte.
41. Historie Van Het Alderheyligste Sacrament van Mirakel
Centraal staat een houtblok met kader, zonder signatuur, 203 x 164 mm. Een tabernakel onder een baldakijn. Twee putti houden de gordijnen van het baldakijn geopend. Twee cherubijntjes hangen naast de bolvormige koepel met kruis. Vooraan knielen twee engelen bij de geconsacreerde hosties. Boven de houtsnede de titel “Historie van het Alderheyligste Sacrament van Mirakel”. Links en rechts naast de houtsnede staat het verhaal van de gestolen hosties uit de Sint Catharinakerk van Brussel. Onderaan een “Gebed tot het Alderheyligste Sacrament”. Het geheel is omkaderd door een sierkader.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabriek en Beokdrukkeryvan P. J. BREPOLS" Sjabloonkleuring oker, rood en blauw Periode 1817 - 1833
Prent 2: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabriek en Beokdrukkery van P. J. BREPOLS", zonder nummer. Sjabloonkleuring geel, rood en groen Periode 1817 - 1833
1. Religie 1.3 Andere religieuze onderwerpen 1.3.1 Christusverering in de Rooms-katholieke eredienst 1.3.1.7 H. Sacrament des Altaars
41. Nederlandsche spreekwoorden in voorstellingen
Niet aanwezig in eigen collectie. Exemplaren in Universiteitsbibliotheek Amsterdam en Nederlands Openluchtmuseum Arnhem.
Glénisson & Van Genechten nam het fonds Delhuvenne over en drukte hiermee prent nr. 72.
41. Ourson den Wildeman word Jongheyd, U gegeven… - Jeunesse, d'un Ourson, si vous lisez l'image
20 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 5 rijen van 4 blokken, 48 x 65 mm., tweetalige onderschriften.
Beersmans nam rond 1870 de houtblokken voor mannekensbladen over van stadsgenoot Antoine Van Genechten. Deze prent is een herdruk van prent nr. 19 van Antoine Van Genechten.
5. Beeldverhalen 5.1 Beeldverhalen algemeen 5.1.76 Ourson de Wildeman
41. Vermaak uwe oogen Jeugd ! in ’t zevental planeeten
Een groot houtblok met dubbele lijnskader, gesigneerd ROBYN, 252 x 255 mm. Zeven treden tellende piramide met centrale portiek waarin zich een altaar bevindt met boeken, een trompet en een lier. Rond het altaar, harnas, een schild, een boek, een bol, een zandloper, harten, een boog, pijlen. Bovenaan omringt de zon zich met wolken. Op de trappen, links beginnend, de zeven planeten, Mercurius, Mars, de Maan, de Zon, Jupiter, Venus en Saturnus, op de gebruikelijke manier voorgesteld door de godheden van deze naam, de Maan door Diana en de Zon door Apollo . Bovenaan, als titel: Vermaak uwe oogen, Jeugd 1 in ’t zevental Planeeten. Elk loopende in zvn kring. Men vindt ze dus geheeten Saturnus, Jupiter, Mars, Sol, en Venus met Merkuur en Luna, hier op trappen neer gezet. Onder de houtsnede, een lang Nederlandstalig commentaar in verzen.
Niet aanwezig in eigen collectie. Exemplaar in Rijksprentenkabinet Amsterdam.
Herdruk van de eerder gepubliceerde prent door Glenisson & Van Genechten onder nr. 186.
41. Ziet hier, tot uw vermaek dee’z Kinder-Spreeken vloeyen - Voici quelques dictions qui plaisent aux enfants
30 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, 5 rijen van 6 blokken, 55 x 45 mm. Tweetalige onderschriften. Deze reeks uitdrukkingen en spreekwoorden geeft een levendige blik op de volkswijsheid en de humor van de tijd. Laten we ze eens samen verkennen: Hy lagt in de vuyst. – Dit verwijst naar iemand die zich in de problemen heeft gewerkt of in een benarde situatie zit. Houd den dief! – Een krachtige kreet die om actie vraagt, vaak als iemand wordt betrapt op diefstal of onrecht. Wie koopt er een Joufvrouw? – Een ironische vraag die de waarde van liefde of genegenheid in twijfel trekt. Als ‘t kalf verdronken is, vult hy den put. – Dit betekent dat men pas actie onderneemt als het probleem al is ontstaan, en vaak te laat. Hy loopt met 't vis-paen. – Dit suggereert dat iemand met een doel of plan rondloopt, vaak met de intentie om te vissen of voordeel te halen. Hy strykt de pluym. – Iemand die probeert de gevolgen van zijn acties te verdoezelen of iets te verfraaien. Al roozen voor de verkens. – Dit betekent dat waardevolle dingen worden weggegooid of verspeeld aan degenen die er geen waardering voor hebben. Hy laet den ballon op. – Dit kan verwijzen naar het nemen van risico's of het verkennen van nieuwe mogelijkheden. Een keérs voor den duyvel. – Dit betekent dat iemand een morele concessie maakt, of misschien een deal sluit met de duivel. Ider zingt zoo hy gebekt is. – Dit suggereert dat mensen zich gedragen naar hun achtergrond of omstandigheden. Met vogels vangt men vogels. – Een wijsheid die benadrukt dat je met gelijkgestemden moet omgaan om succes te behalen. Ik draey met alle winden. – Dit betekent dat iemand zich gemakkelijk aanpast aan veranderende omstandigheden of meningen. Dit is een geleerd man. – Dit kan ironisch zijn, een opmerking over iemand die misschien niet zo slim is als hij doet voorkomen. Hy vindt den hond in den hus-pot. – Dit verwijst naar iemand die de oorzaak van een probleem op de meest onwaarschijnlijke plaats vindt. Een kolfken naar myn hand. – Dit betekent dat iets goed bij je past of gemakkelijk te gebruiken is. De huyd na den wind. – Dit suggereert dat iemand de meerderheid volgt of zich aanpast aan wat populair is. Al tegen den wind. – Iemand die tegen de stroom in gaat of zich verzet tegen gevestigde normen. Hy draeyd zoo lang ik slaen. – Dit kan betekenen dat iemand zijn kansen afwacht totdat het juiste moment zich aandient. Ik loop uyt dwang. – Dit verwijst naar iemand die zich uit een dwingende situatie bevrijdt. Hy gaet om vuur. – Dit suggereert dat iemand met gevaarlijke zaken of situaties omgaat. De paling by den steert. – Dit betekent dat iets altijd wegglijdt of moeilijk vast te houden is. Hy schiet na ‘t doel-wit. – Dit betekent dat iemand zich richt op een specifiek doel of ambitie. Beter 1 in d’hand als 7 in de logt. – Dit benadrukt dat het beter is om iets te hebben, hoe klein ook, dan veel beloften die niet gerealiseerd zijn. Hy brengt zich zelf in’t net. – Dit betekent dat iemand zichzelf in de problemen werkt. Ik ben er door. – Een bevestiging dat je een uitdaging hebt overwonnen of een probleem hebt opgelost. Zonder plaisier konne wy niet leve. – Dit herinnert ons eraan dat plezier en vreugde essentieel zijn in het leven. Hy ziet door zyn vingers. – Dit betekent dat iemand iets negeert of niet oppakt. Ongebonden ’t best. – Dit suggereert dat men het beste presteert als men vrij is en niet gebonden aan verplichtingen. Wagt u voor de geteekende. – Een waarschuwing voor iets dat als onbetrouwbaar of gevaarlijk wordt beschouwd. Al tegen de maen gepist. – Dit betekent dat iemand tegen de verwachtingen in gaat of iets doet dat als ongepast wordt beschouwd. Deze spreekwoorden en uitdrukkingen zijn niet alleen geestig, maar bieden ook waardevolle lessen en inzichten in de menselijke natuur en de complexiteit van het leven. Ze vormen een schat aan wijsheid die generaties lang is doorgegeven.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabriek en Boek - drukkery van P. J. BREPOLS" Sjabloonkleuring geel en rood Periode 1817 - 1833
Prent 2: zonder adres, gemerkt 'B', spellingsaanpassing t.o.v. prent 1 Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1840 - 1880
Facturatiedatum van houtblok: 05/07/1822
Glénisson en Van Genechten kopieerde deze prent deels, en brachten het uit onder het nummer 22
42. -. L’amateur. theaterfiguren en karikaturen
16 houtsneden met kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 4 blokken, Franstalige onderschriften. Diverse toneelpersonages. Volgende onderschriften staan bij de afbeeldingen: L'amateur — Le pere Francoeur — Madame belle humeur — Vertru en Fareur — Milord pouf prenant haleine — Monsieur toupet coiffeur — Le moderne Esope riant du ridicule de son siècle — Mademoiselle modeste au bal — Ses mollets courent de granbsrisques — Premier danseur — Une nymphe de l'opera — M. Tout rond dans une frayeur extreme — Madame a la mode de Paris — La mere Rabatjoie — L'acteur en ville — Acteur Superieur en route
Prent 2: zonder adres, sjabloonkleuring geel, rood en blauw
42. Album de Contes Choisis. Reeks 1 – 10
Omslag: rood glanzend papier met handstempel 1 (reeksnummer) en 10 (aantal prenten) Album 1: Gebrocheerd album bevattende volgende prenten uit de lithografische reeks: 1, 1, 3, 4, 6, 7, 137, 249, 250, 250, 251, 252 Album 2: Gebrocheerd album bevattende volgende prenten uit de lithografische reeks: 322, 324, 325, 326, 328, 329, 330, 331, 332, 333
42. Als gy o lieve jeugd! Uw lessen hebt geleerd… - Quand vous aurez appris, enfans, votre leçon...
Oblong vel. 20 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, 5 rijen van 4 blokken, 42 à 55 x 72 à 80 mm., tweetalige onderschriften. Bovenaan de titel: Als gij o lieve jeugd! uw lessen hebt geleerd, Dan zij deez' prent het loon waarmee gij wordt vereerd. Het eerste blok toont een hond aan de ketting in zijn hok, ernaast staan een jongen en meisje: Kijk Floor, die Turk zal u dra bijten Het tweede blok toont een verliefd koppeltje waarbij het meisje vraagt: Mijn lieven Jan geef mij een zoen.
Prent 1: zonder adres Sjabloonkleuring geel, roodbruin en groen Periode 1840 - 1856
Prent 2: zonder adres. Spellingsaanpassing en titel en reeksnummer herzet in ander lettertype. Sjabloonkleuring geel, rood en groen Periode 1856 - 1900
Prent 3: zonder adres Geen inkleuring Periode 1856 - 1900
Glénisson & Van Genechten kopieerde deze prent naar voorbeeld van Brepols nr. 120 Nu de volgorde van de houtsneden door elkaar gehaald is, rijmen de onderschriften, die dezelfde zijn als die van Brepols, niet meer op elkaar.
42. Land-beschryf-kundig Nieuw-jaar of zeden en gewoonten van de voornaamste volken der wereld - Etrennes géographiques, ou moeurs et costumes des principaux peuples de la terre.
16 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 4 blokken, 77 x 65 mm. Tweetalige onderschriften. Deze reeks houtsneden vormt een fascinerende blik op de verschillende nationale klederdrachten van volkeren over de hele wereld, een soort visuele reis door de kostuums en zeden van diverse culturen. Op elke houtsnede zien we een man en een vrouw, elk gekleed in een min of meer nauwkeurige weergave van hun traditionele kledij, soms met een vleugje fantasie van de kunstenaar. Laten we een paar van deze taferelen verkennen. China is indrukwekkend vertegenwoordigd, met de eerste rij houtsneden die een vrouw toont in een opvallende jas met kraag, een helm met getande rand, en een groot borstharnas met emblemen die haar rang aangeven. Naast haar staat een militaire mandarijn, gekleed in een geborduurde jas met een kraag, zijn kapsel opgemaakt als een koepel met een knop op de top. Op zijn rug draagt hij een pijlkoker, klaar om in actie te komen. Frankrijk, specifiek de Landes-regio, biedt een meer ingetogen maar elegante verschijning. De man en vrouw dragen kleding die praktisch en stijlvol is, aangepast aan het landelijke leven in het zuiden van Frankrijk, met een typisch eenvoudige, aardse charme. Siam (het huidige Thailand) toont verfijnde en exotische kledij, waarbij de glans van zijde en de sierlijke lijnen van traditionele gewaden het respect voor traditie en cultuur uitstralen. Pegou, een gebied in het huidige Myanmar, benadrukt de pracht en praal van de regio, met weelderige stoffen en sieraden die verwijzen naar de rijke geschiedenis van het koninkrijk. Kamtschatka en Siberië brengen ons naar de kou van het noorden, waar de kleding functioneel en warm is. De personages dragen dikke bontmantels en traditionele Siberische hoofddeksels, perfect om de barre winters te trotseren. In Ceylon (Sri Lanka) zien we een andere kant van de wereld, met kledingstukken van lichte, ademende stoffen die perfect passen bij het tropische klimaat, met sierlijke patronen die de cultuur van het eiland weerspiegelen. Algerije toont een vermenging van Berberse en Arabische invloeden, waarbij de man een lange, vloeiende djellaba draagt en de vrouw een rijkelijk versierde kaftan, beide voorzien van prachtige borduursels. Zuidelijk Afrika, vertegenwoordigd door de Hottentotten, biedt een blik op de inheemse kleding van de regio, met materialen afkomstig van dierlijke huiden en natuurlijke vezels, die het unieke karakter van de lokale cultuur weerspiegelen. Californië neemt ons mee naar de Nieuwe Wereld, waar de kleding van de inheemse bevolking eenvoudig en praktisch is, maar toch de omgeving en de tradities van de oorspronkelijke bewoners van de regio reflecteert. De Molukken Eilanden en Otahiti (Tahiti) bieden beelden van tropische pracht, waar kleurrijke stoffen en bloemenkransen de natuurlijke schoonheid van de eilanden weerspiegelen. Zwitserland, met name de regio Luzern, laat een traditioneel Europees beeld zien. De stevige, maar sierlijke kleding is typisch voor de bergen, ontworpen om bestand te zijn tegen het klimaat, maar toch charmant en vol vakmanschap. Deze houtsneden geven ons een boeiende reis door de kostuums van volkeren van over de hele wereld en leggen niet alleen hun kledij vast, maar ook de verhalen, culturen en tradities die daarmee verbonden zijn.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabriek en Boek - drukkery van P. J. BREPOLS" Sjabloonkleuring geel, oranje, rood en blauw Periode 1817 - 1833
Prent 2: onderschrift op naam van wederverkoper "Gebroeders VAN KAPEL, te Rijswijk", gemerkt 'B' Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1840 - 1860
Prent 3: zonder adres, gemerkt "B" Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1840 - 1860
Prent 4: zonder adres, gemerkt "B". Onderschrift van laatste houtsnede licht aangepast van 'Man en Vrouw van Lucerne.' naar 'Man en Vrouw van Lucern.' Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1840 - 1880
Prent 5: zonder adres, gemerkt "B", houthoudend papier van slechte kwaliteit. Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1880 - 1900
Prent 6: zonder adres, gemerkt "B", houthoudend papier van slechte kwaliteit. Sjabloonkleuring geel, rood en groen Periode 1880 - 1900
Afbeelding 7: blauw sjabloon voor deze prent
Facturatiedatum van houtblok: 24/09/1822
De prent is een kopie van een Frans origineel, zoals al aangegeven door de vorm van de namen van volkeren. We vinden de meeste houtsneden, op dezelfde manier behandeld, op Franse prenten uit dezelfde periode. Zo tonen bladen uitgegeven door Castiaux-Blocquel, in Lille, en waarschijnlijk afkomstig uit de moderne collectie van Garnier-Allabre in Chartres, ons de afbeeldingen van de Kalmoucks, de inwoners van de Landes, de Kamtchadales, de Tschoutskis, de Algerijnen, de Hottentotten, Californiërs, Amboniërs (Molukken), Otahitiërs, Zwitsers uit het kanton Luzern, etc.
11. Topografie en aardrijkskunde 11.3 Vreemde volkeren 11.3.1 Volkeren algemeen
Prent 1: onderschrift op naam van wederverkoper "Bij Jacobs en Meijers, te Amersfort". Gemerkt 'b' achter nummering Sjabloonkleuring geel, roodbruin en blauw Periode 1842 - 1856
Delhuvenne kopieerde deze prent naar voorbeeld van prent nr. 19 afkomstig uit het fonds Rynders te Amsterdam.
5. Beeldverhalen 5.1 Beeldverhalen algemeen 5.1.88 Robinson Crusoë en Robinsonades
43. -. Den Koning. driekoningenbriefjes
32 houtsneden zonder kader, 4 kolommen van 8 houtsneden, waarvan de twee eerste identiek zijn aan de twee laatste.
De Turnhoutse uitgevers hebben identieke prenten uitgegeven. Het is daarom niet duidelijk welke Hemeleers heeft gekopieerd, ofwel deze van Brepols, Glénisson en van Genechten, Glénisson en Zoon of Antoine Van Genechten.
8. Folklore en traditie 8.3 Volks- en kinderfeesten 8.3.3 Driekoningen en koningsbrieven
43. Album de Contes Choisis. Reeks 3 – 10
Omslag: rood glanzend papier met handstempel 3 (reeksnummer) en 10 (aantal prenten) Album 1: Gebrocheerd album bevattende volgende prenten uit de lithografische reeks: 264, 265, 266, 267, 269, 270, 272, 275, 279, 280 Album 2: Gebrocheerd album bevattende volgende prenten uit de lithografische reeks: 358, 371, 372, 373, 386, 387, 388, 389, 392, 393
43. Bruiloft van Doris en Roosje - Mariage de Théodore et Rose
8 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 2 blokken, 70 à 73 x 132 mm., tweetalige onderschriften.
Beersmans nam rond 1870 de houtblokken voor mannekensbladen over van stadsgenoot Antoine Van Genechten. Deze prent is een herdruk van prent nr. 53 van Antoine Van Genechten.
Glénisson & van Genechten kocht de houtblokken op de veiling van het fonds “Joh. Noman en Zoon” te Zaltbommel op 9 april 1845. Deze prent is bijgevolg een herdruk van Noman nr. 39
5. Beeldverhalen 5.1 Beeldverhalen algemeen 5.1.63 Kloris en Roosje
43. Dees Bybel-Prent kan u o Jeugd al spelend toonen,… - Scènes bibliques, principalement tirées de la vie de David
24 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 6 rijen van 4 blokken, 42 x 59 mm. Nederlandstalige onderschriften. Bijbelse taferelen, voornamelijk ontleend aan het leven van koning David, de tweede koning van de Israëlieten. Bovenaan, als titel: Dees Bybel-Prent kan u o Jeugd spelende toonen, Hoe God in 't Oud-Verbond rieten van zyn volk blyft wonenen. David vecht tegen Goliath en charmeert koning Saul met de snaren van zijn lier. De profeet Samuël geeft Saul de koninklijke zalving. Nederlaag van de Filistijnen. David ontsnapt. Jonathan en David. Zelfmoord van Saul. David en Batseba. Overwinningen van Joab. Nathan en David. Bekering van David. Joab en Amasa. Simson en Delila. Moord op Sanherib. Haamans overlijden. Dood van Absalon. Esther voor Ahasveros. Dood van David.
Prent 1: met onderschrift "Gedrukt by P. J. DELHUVENNE, te Turnhout" Sjabloonkleuring geel, roodbruin en blauw Periode 1842 - 1856
Prent 2: met onderschrift op naam van wederverkoper "Bij de Erven WEISMULLER, te Amsterdam". Handschrift op achterzijde "Trijntje Hijbos Postma". Sjabloonkleuring geel, oranje en blauw Periode 1842 - 1856
Deze prent is een kopie naar een Nederlandse afbeelding uit het einde van de 18e eeuw, uitgegeven in Amsterdam door J. Wendel en Zoon (nr. 17) en met andere adressen, met name dat van Erve Rynders. Delhuvenne behield de Nederlandse tekst, maar vervlaamste de spelling.
1. Religie 1.1 Bijbelprenten 1.1.1 Bijbelprenten gewijd aan speciale onderwerpen uit het Oude Testament 1.1.1.5 Geschiedenis van David
Oblong vel. 10 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, 2 rijen van vijf blokken, 124 à 158 x 54 à 118 mm. In deze reeks van tien houtsneden wordt een bonte verzameling groteske personages afgebeeld, waarbij humor en overdrijving centraal staan. De figuren dragen kostuums die typerend zijn voor het einde van de 18e eeuw, maar met komische accenten, zoals uitvergrote hoeden en overdreven accessoires. De scènes hebben een speels karakter en lijken het alledaagse leven op de hak te nemen. Drie mannen zijn te zien in een kostuum dat duidelijk bedoeld is om te lachen. Hun kledij is absurd en past niet bij de verfijnde stijl van die tijd, wat hen extra komisch maakt. Daarnaast zien we een ruzie tussen een man en een vrouw, waarin de spanning tussen hen op een humoristische manier wordt uitgebeeld, waarschijnlijk met overdreven gebaren en uitdrukkingen om de ruzie nog grotesker te maken. In een andere scène staat een schoorsteenveger centraal, tussen twee heren. Dit contrast tussen de eenvoudige, vuile schoorsteenveger en de waarschijnlijk goedgeklede heren schept een ironische situatie die het sociale verschil belachelijk maakt. De humor zit waarschijnlijk in het idee van klasseverschillen, maar dan op een luchtige manier gepresenteerd. Een van de meest opvallende figuren in deze serie is een ruiter die een grote geribde en met bloemen versierde hoed draagt. Zijn verschijning is zowel belachelijk als extravagant. In zijn rechterhand heeft hij een zweep, terwijl hij in de andere hand de teugels vasthoudt en tegelijkertijd een paraplu openhoudt. De combinatie van deze voorwerpen—zweep, teugels en paraplu—geeft het beeld een absurde wending, alsof de ruiter alle mogelijke voorzorgsmaatregelen heeft genomen, maar op een totaal onpraktische manier. De kostuums die in deze prenten worden getoond, zijn duidelijk geïnspireerd door de mode van de late 18e eeuw, maar zijn zodanig aangepast dat ze een humoristisch effect bereiken. De uitbundigheid van de kledingstukken en de situaties waarin de personages zich bevinden, versterken de komische elementen, wat deze serie tot een luchtige, bijna satirische weergave van het leven maakt.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te TURNHOUT, uyt het Fabriek en Boek-drukkery van P. J. BREPOLS. Dry exemplaire zyn 'er geplaetst volgens de formaliteyt der wet." met nummer 44 i.p.v. 43. Wijze van inkleuring onduidelijk, mogelijk later aangebracht door eigenaar prent. Periode 1817 - 1833
Prent 2: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uit het fabrijk en Drukkerij van P. J. BREPOLS". Aangepaste titel begint met "De" in plaats van "Den". Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1817 - 1833
Prent 3: gevergeerd papier, met onderschrift op naam van wederverkoper: "Bij J. PROOST, Boekhandelaar te Leeuwaarden". Sjabloonkleuring geel en rood Periode 1817 - 1833
Prent 4: gevergeerd, éénzijdig rood gekleurd papier, schriftomslagen in ongesneden planovel (twee omslagen op één blad) Voor deze schriftomslagen werden de houtblokken van bovenstaande prent hergebruikt.
Facturatiedatum van houtblok: 12/05/1823
8. Folklore en traditie 8.3 Volks- en kinderfeesten 8.3.4 Vastenavond en carnaval
43. Rytuig voor Ijzerenweg – Voitures pour chemin de fer
8 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, verdeeld over drie rijen, tweetalige onderschriften. Eerste rij. Een omnibus die in grote letters op zijn zijkanten draagt: OMNIBUS, aangespannen door twee dravende paarden; een postiljon op de stoel, vijf reizigers binnen, nog een klaar om in de wagen te stappen, een hoorn op de trede. Myn omnibus is vol altyd, Omdat hy gaeuw zyn weg afrydt. Tweede rij. Twee bijna identieke houtblokken die twee vierwielige koetsen voorstellen, elk bespannen door twee paarden. Op de stoel een chauffeur; 55 x 122 mm. Een derde blok, smal en onduidelijk, stelt een huisdeur voor: Myn huerkoets rydt een gansche uer Steeds zeer snel en is niet duer. Al wie moet gaen met trage schreden Moet maer in myne huerkoets treden. Laatste rij. Drie koetsen van een oud type; rechts twee personages in gesprek, een bediende en een voorbijganger. In myn vigilant rydt men met veel gemak. Voor zeer weinig geld brengt zy u aen uw dak. Myn vigilant slechts bespannen met een paerd, Is zeer goed koop en heeft altyd een snelle vaert. Treed in myn koets, geloof my maer, Mynheer, Het weêr is veel te slecht voor zulke schoone kleêr.
Prent 1: met onderschrift "Glénisson en Van Genechten, te Turnhout" Sjabloonkleuring geel, roodbruin en groen Periode 1840 - 1856
Prent 2: zonder adres, gemerkt "G." Sjabloonkleuring geel, bruin en groen Periode 1840 - 1856
Prent 3: zonder adres. Spellingsaanpassing t.o.v. vorige editie. Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1856 - 1900
Glénisson & Van Genechten kopieerde deze prent naar voorbeeld van Brepols nr. 148 De tekst heeft enkele onbelangrijke wijzigingen ondergaan.
12. Vervoer 12.2 Rijtuigen en wagens 12. Vervoer 12.4 Treinen
44. -, Koninklijk Beyerse grenadiers - Grenadiers du Roi de Bavière
6 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, drie rijen van twee tegen elkaar geplaatste houtblokken, samen formaat van 115 x 290 mm. Tweetalige onderschriften. In deze bijzondere reeks houtsneden worden drie rijen met militaire figuren afgebeeld, elk met een specifiek regiment en typerende uniformen uit verschillende landen, wat een indruk geeft van de internationale militaire macht van die tijd. Op de eerste rij zien we de Koninklijke Beierse Grenadiers, trotse en imposante soldaten die hun uniformen dragen met zware berenmutsen en militaire uitrusting die hun status als elite-infanterie benadrukt. Hun houding, waarschijnlijk rechtop en met schouderwapens, toont discipline en macht. De tweede rij stelt de Russische Grenadiers voor, gekleed in de kenmerkende Russische uniformen, misschien met lange jassen en hoge hoofddeksels. Deze soldaten staan bekend om hun robuustheid en onverzettelijkheid in het gevecht, wat in de prenten kan worden weerspiegeld door hun stoere en vastberaden uitdrukking. Op de derde rij is het Oostenrijkse voetvolk afgebeeld, in eenvoudige maar gedisciplineerde formaties. Hun uniformen, waarschijnlijk met een soberder ontwerp dan de grenadiers, benadrukken de lange militaire traditie van het Oostenrijkse leger. De voetvolk-soldaten staan bekend om hun vasthoudendheid in zware veldslagen, wat in deze houtsneden wellicht naar voren komt door de manier waarop ze hun wapens dragen en klaar staan voor actie. Elke rij geeft een specifiek deel van de Europese militaire cultuur weer, waarbij de nadruk ligt op de diversiteit aan legers en hun tradities, wat de machtsverhoudingen en de militaire uitstraling van de tijd prachtig weerspiegelt.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uit het Fabrik en Boekdrukkery van P. J. BREPOLS" Sjabloonkleuring geel, lichtbruin, donkerbruin en blauw Periode 1817 - 1833
Prent 2: gevergeerd papier, met onderschrift van wederverkoper "Te be[komen bij] F. HOLTKAMP, te Sneek" Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1817 - 1840
Prent 3: gevergeerd papier, met onderschrift van wederverkoper "J. PROOST, Boekhandelaar te Leeuwaarden" Sjabloonkleuring geel en rood Periode 1817 - 1840
Prent 4: met toegevoegde titel "Oostenrijksch Beijersch en Russisch voetvolk - Infanterie Autrichienne, Bavaroise et Russe", zonder adres. Houthoudend papier van slechte kwaliteit. Sjabloonkleuring geel, paars-rood en groen Periode 1880 - 1900
Facturatiedatum van houtblok: 18/02/1823
7. Militair bedrijf 7.2 Infanterie (Belgisch en Nederlands) 7.2.1 Buitenlandse legereenheden (Beiers, Oostenrijks, Russisch)
Brepols & Dierckx, Zoon, Turnhout Etablissements Brepols, Turnhout
44. Den Godzaligen Huyszegen /Van den zoeten Naem Jesus, en zijn lieve Heyligen
Centraal staat een houtblok zonder kader, geen signatuur, 246 x 138 mm. Een Christus aan het kruis, doornenkroon en aureool, wiens gezicht het lijden uitdrukt. Zijn lichaam is naakt, zijn wonden bloeden, zijn hoofd rust op zijn rechterschouder, hij heeft een sluier om zijn lenden. Aan de voet van het kruis, Maria Magdalena, omhelsd en kust de voeten van haar Meester. Naast haar, tussen de kruiden van Golgotha, een schedel en twee botten in kruisvorm. Rondom de houtsnede, een lang gebed om de zegening van de Heer op het huis en zijn bewoners op te roepen. Onderaan een laatste gebed "gebed tot den zoete naam van Jesus".
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabriek en Boekdrukkery van P. J. BREPOLS " Sjabloonkleuring geel, oker, rood en blauw Periode 1817 - 1833
44. Hier ziet gij pronken triomphant, de schoonste neuzen van het land – Ici vous voyez, mes amis, les plus jolis nez du pays
25 houtsneden met kader, niet gesigneerd, 5 rijen van 5 blokken, 44 x 56 mm. Tweetalige coupletten. Gewijzigde replica van een prent van Brepols (Nr. 24); de legenden zijn bewaard gebleven, het aantal afbeeldingen is verhoogd van 20 naar 25. Bovenaan soortgelijke titel: Hier ziet gij pronken triomphant, de schoonste neuzen van het land.
Prent 1: zonder adres Sjabloonkleuring geel, roodbruin en blauw Periode 1840 - 1970 (benadering a.h.v. papiersoort)
Glénisson & Van Genechten nam het fonds Delhuvenne uit Turnhout over. Deze prent is een herdruk van Delhuvenne nr. 17
4. Humor en satire 4.1 Karikaturen 4.1.1 Neuzen
Oblong vel. Een houtblok met kader, niet gesigneerd. Tweeënzestig over het algemeen rechthoekige vakken gerangschikt in twee rijen die een spiraal vormen; in het 63e vak, groter dan de andere, zit een fluitspeler, met bovenop een boog een gans. De vakken bevatten verschillende onderwerpen zoals bloemen, fruit, gebruiksvoorwerpen, gereedschap, wapens, een lier, een bijenkorf, etc. Er zijn ook: 6 Brug, 19 Hotel, 31 Liefdesbrug, 42 Doolhof, 52 Gevangenis, 53 Dobbelstenen. Ganzen worden geplaatst op nrs. 5, 9, 14, 18, 23, 27, 32, 36, 41, 45, 5o, 54 en 59. In het midden van het spel staat "Jeu de l'oie. Ganzenspel". In de hoeken staan bovenaan telkens een figuur met een muziekinstrument, onderaan links een waard die drank brengt, rechtsonder een persoon die eten maakt in een pan. Onder het houtblok een tweetalige uitleg van het spel.
Prent 2: zonder adres, sjabloonkleuring geel en rood
Prent 3: zonder adres, sjabloonkleuring geel, rood en blauw. Gekleefd op karton waardoor het een echt bordspel werd. Lettertype aangepast t.o.v. vorige edities.
9. Spel en vermaak 9.3 Spellen 9.3.11 Ganzenborden
44. Nieuw letterspel voor kleine kinderen - Nouveau jeu de lettres pour petits enfants
25 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 5 rijen van 4 blokken, 59 x 51 mm., tweetalige onderschriften. Vlaams Zoölogisch Alfabet. Ingesneden in de bovenkant van elk hout, links in grote kapitalen romein en rechts in kleine letter telkens de beginletter van het afgebeelde dier. Dieren uit verschillende landen, soms met hoge fantasie. Zeer grove gravure, van een vrij oud uiterlijk. Variant van een afbeelding van Brepols (N° 62), maar waarin de letter U voorafgaat aan de letter V.
Beersmans nam rond 1870 de houtblokken voor mannekensbladen over van stadsgenoot Antoine Van Genechten. Deze prent is een herdruk van prent nr. 104 van Glénisson & Van Genechten. Het is gekopieerd van een plaat die tot dezelfde groep alfabetten behoort, waarvan nr. 62 van Brepols een kopie is. We kennen meerdere Nederlandse replica's (J. Noman te Zalt-Bommel nr. 7, J. Hendriksen te Rotterdam nr. 80, onbekende uitgever nr. 4) die in de buurt komen van het beeld van Brepols, terwijl de replica van Beersmans in de eerste afbeelding een “Ader” (adder, slang) voorstelt in plaats van een “Aap” (aap).
14. Opvoeding en onderwijs 14.2 ABC-prenten 14.2.2 Dieren
45 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, verdeeld over drie rijen, 32 à 37 x 19 à 57 mm., Nederlandstalige onderschriften. Rondtrekkende handel. We zien achtereenvolgens: Versche mosselen. 一 Kunstenaer. 一 Selder en salaet koop. 一 Stokken. 一 Kaes. 一 Kleyn kolen. 一 Pannen lap. 一 Palinck. 一 Duitsche Pypen. 一 Oude schoenen. 一 Bedde tyken. 一 Wafelen. 一 Marollen kaes. 一 Zoutzout. 一 Printen. 一 Postuer koop. 一 Krieken. 一 Bessemen. 一 Opneemdoeken. 一 Matten. 一 Warmen garenaet. 一 Lynwaed. 一 Lepel giet. 一 Lakens. 一 Mandjens. 一 Inkt. 一 Steenkolen. 一 Tapyt koop. 一 Schoenen. 一 Buskolen. 一 Horlogien. 一 Bessemkens. 一 Koorden. 一 Vuer-keyen. 一 Warme kreukelen. 一 Roozen. 一 Handschoenen. 一 Bretels. 一 Melk. 一 Mostaert. 一 Babelaeren en brok. 一 Mooie brillen. 一 Scheeren sliep. 一 Nieuwe almanak.
Niet aanwezig in eigen collectie. Exemplaren in Rijksprentenkabinet Amsterdam, Nederlands Openluchtmuseum Arnhem, Deventer Musea en Koninklijke Bibliotheek van België.
Glénisson & Van Genechten kopieerde deze prent naar voorbeeld van Brepols nr. 122 De blokken zijn integenstelling tot deze van Brepols zonder kader en de volgorde is omgekeerd.
Antoine Van Genechten verkocht in 1870 zijn fonds mannekensbladen aan stadsgenoot Beersmans–Pleek die met de blokken van deze prent nr. 78 drukte.
6. Arbeid en arbeidsleven 6.2 Kleine handel, ambachtelijke bedrijvigheid en dagelijks leven 6.2.1 Venters en hun straatroepen
45. Alfabet 1e deel - Alphabet 1er partie
12 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, 3 rijen van 4 blokken, 65 à 82 x 55 mm., tweetalige onderschriften.
Beersmans nam rond 1870 de houtblokken voor mannekensbladen over van stadsgenoot Antoine Van Genechten die hiermee prent nr. 96 drukte. Voorheen uitgegeven door Delhuvenne onder nr. 58.
14. Opvoeding en onderwijs 14.2 ABC-prenten 14.2.6 Personen en/of Dieren en/of Voorwerpen
45. Bedrijfsverzamelalbum archief zonder titel
12 houtsneden verdeeld over drie rijen. Iedere rij heeft een kader, terwijl ook de houtsneden van alkaar gescheiden zijn door een lijn. Tussen de eerste en tweede rij staat een extra dubbele lijn. Geen signatuur. Franstalige onderschriften. Bovenaan de titel: Famille Impéerial de Napoléon. De onderschriften bij de houtsneden zijn als volgt: Napoleon Empereur — Marie-Louise Impératrice — Napoleon Duc de Reichstadt — La Reine Hortense — Joseph Bonaparte Duc d' Espagne — Joséphine, Impératrice — Jérome Bonaparte, Roi de Westphalie — La princesse Elisa — Louis, roi de Hollande — La mêre de L'empereur — Le prince — La prius Pauline
Prent 2: zonder adres, geen inkleuring
2. Geschiedenis en vorsten 2.1 Vorsten en historische personages 2.1.2 Buitenlandse vorsten 2.1.2.20 Keizerlijke familie van Napoleon
45. Hoe dat Pilatus Jesus aen de Joden vertoont heeft, zeggende tot hun, Aenziet den Mensch
Centraal staat een houtsnede met dubbele lijnkader, gesigneerd, 235 x 156 mm. Vooraan de afbeelding staat Jezus, gekleed in een mantel met een doornenkroon op zijn hoofd, de handen gekruist en vastgebonden. In zijn linkerhand houdt hij een scepter van riet. Deels achter Jezus staat Pontius Pilatus met donkere huidskleur en een tulband op zijn hoofd. Met een aarzelende blik wijst hij met de vinger naar de Verlosser wiens gelaatstrekken lijden en berusting uitdrukken. Om hen heen, op halvemanshoogte, staat een stenen muur. Links, in de stoep, het monogram A C (Alexander Cranendoncq). Onder het houtblok, staat in een sierlijke omkadering de inscriptie: ECCE HOMO. Boven het houtblok de titel “Hoe dat Pilatus Jesus aen de Joden vertoont heeft, zeggende tot hun; Aenziet den Mensch”. Rondom het blok staat het verhaal van Pilatus die Jezus aan de menigte toont. Het geheel is omkaderd door een sierkader.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabriek en Boek-drukkery van P. J. BREPOLS", zonder nummer Sjabloonkleuring geel, bruin, rood en blauw Periode 1817 - 1833
Facturatiedatum van houtblok: 23/03/1820
1. Religie 1.1 Bijbelprenten 1.1.3 Bijbelprenten gewijd aan speciale onderwerpen uit het Nieuwe Testament 1.1.3.13 Pilatus en Jezus
45. Oorlog tusschen Vrankryck en Spanjen in ’t jaar 1823 - Guerre entre la France et l'Espagne, en l'an 1823
15 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, 3 rijen van 5 blokken. 1e rij: telkens 105 x 60 mm, 2e en 3e rij telkens 95 x 600 mm. Tweetalige onderschriften. De houtsneden die de oorlog tussen Frankrijk en Spanje in het jaar 1823 weergeven, brengen een fascinerende mix van historische en theatrale personages in beeld, waarbij een subtiele combinatie van realiteit en dramatische verbeelding te zien is. Op de eerste rij zien we figuren te voet afgebeeld. Deze personages zijn waarschijnlijk afgeleid van een prent die oorspronkelijk theaterpersonages voorstelt. De manier waarop deze figuren zijn weergegeven, suggereert dat ze eerder dramatische dan strikt historische rollen vervullen. In deze context stellen ze de Spaanse koning en Cortes voor. Hun kostuums, waarschijnlijk rijkelijk versierd en vol symboliek, lijken geïnspireerd te zijn door zowel historische realiteit als de creatieve vrijheid van het theater. Ze staan trots en plechtig, hun poses en gezichten weerspiegelen wellicht meer een artistieke expressie van macht dan feitelijke oorlogstaferelen. De tweede rij toont een overgang naar de echte oorlogsvoering, met de Hertog van Angoulème en zijn staf te paard. De hertog, die tijdens de Franse interventie in Spanje in 1823 een leidende rol speelde, wordt hier gepresenteerd als een nobele militaire leider, geflankeerd door zijn staf, die hem ondersteunt. Zijn staf, gekleed in indrukwekkende militaire uniformen, symboliseert de hiërarchie en macht van het Franse leger. Het beeld roept het gevoel op van een voorname generaal die klaar is om het Spaanse verzet te breken. De hele scène, met ruiters in volle uitrusting, geeft de ernst en het gewicht van de militaire operatie weer. De derde en laatste rij brengt de onvermoeibare Spaanse verzetsleider Mina, bekend als "den onverzadelyken Generaal", in beeld, eveneens te paard en begeleid door zijn staf. Mina staat hier centraal als de belichaming van Spaans verzet tegen de Franse invasie. Zijn bijnaam, "onverzadelijk", benadrukt zijn vasthoudendheid en onophoudelijke strijd tegen de Franse troepen. Te paard, met zijn mannen naast hem, symboliseert hij de Spaanse geest van verzet. Zijn staf is waarschijnlijk afgebeeld in een vurige en dynamische houding, gereed om tot de aanval over te gaan, wat de vastberadenheid van Mina en zijn troepen weerspiegelt in hun strijd tegen de Franse overheersing. De houtsneden vangen de kern van de historische gebeurtenissen in 1823: de Franse militaire interventie in Spanje en het verzet van de Spaanse nationalisten. Tegelijkertijd voegen ze door hun ontlening aan theaterpersonages een dramatisch en bijna symbolisch karakter toe aan de weergave van deze sleutelfiguren. Het resultaat is een visueel rijk en krachtig beeld van de historische strijd tussen Frankrijk en Spanje.
Prent 1: gevergeerd papier, zonder adres Sjabloonkleuring geel, rood, groen, licht- en donkergrijs Periode 1817 - 1840
Prent 2: gevergeerd papier, zonder adres Sjabloonkleuring geel en rood Periode 1817 - 1840
Facturatiedatum van houtblok: 01/07/1823
2. Geschiedenis en vorsten 2.2 Geschiedenis 2.2.5 Gebeurtenissen uit de algemene geschiedenis 2.2.5.4 Oorlog tussen Frankrijk en Spanje 1823
45. Optelling – Addition Vermenigvuldiging – Multiplication
24 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 6 blokken, 66 x 44 mm., tweetalige onderschriften. Optellen of vermenigvuldigen. Kaartspellen, waarvan de eerste twee rijen de titel Optelling hebben. Toevoeging, de andere twee: Vermenigvuldiging. Vermenigvuldiging. In het kader van de kaart attributen van jagen, vissen, landbouw etc.; fruit, huisjes, dieren, personages zoals een schaatser, een oogstmachine, enz. enz Aan de onderkant van het houtblok heeft een dominosteen drie vierkanten; het centrale vierkant is wit, de zijvierkanten dragen stippen. Zo hebben we in de eerste tabel een bos kersen en onderaan een dominovierkant waarvan het linkervierkant 2 punten heeft, dat van het rechtervierkant 3: Twee en zes is acht. Het eerste houtblok van de 3e rij, waarvan de dominosteen links 6 punten en rechts 3 geeft, heeft voor legende: Zesmael dry is achttien.
Niet aanwezig in eigen collectie. Exemplaren in Rijksprentenkabinet Amsterdam, Ottema-Kingsma Stichting Leeuwarden en Museum Het Admiraliteitshuis Dokkum.
14. Opvoeding en onderwijs 14.3 Leren rekenen 14.3.1 Getallen en sommen
9 houtsneden zonder kader, niet gesigneerd, 3 rijen van 3 blokken, Franstalige onderschriften Enkel de eerste en tweede rij hebben onderschriften. Ze gaan als volgt: 1e rij: Cuirassier — Officier cuirassier — Trompetre de cuirassier 2e rij: Lancier — Officier de Lanciers — Trompetre de lanciers 3e rij: ??
46. Album “Liste des Images françaises disponibles au 28/10/40”
46. Gebed in den Nood tot de Alderheyligste Moeder Gods Maria om dagelyks te spreéken voor het Heylig beéld Van Haendel
Centraal staat een houtsnede met dubbel lijnkader, niet gesigneerd, 182 x 154 mm. De afbeelding is verdeeld in twee ongelijke delen, waarvan de onderste een zwarte achtergrond heeft. Het bovenste blokdeel is vierkant van vorm. Een beeld van de gekroonde maagd is bevestigd aan de stam van een boom. De maagd Maria draagt een Spaanse mantel, een scepter in haar rechterhand en het gekroonde kind Jezus op haar linkerarm. Aan de voet van de boom draagt een groot hart de letters AMSR. Een engel houdt boven de maagd een bannier zonder inscriptie. Achter de boom staat een kerk waarvan de twee ingangen toegang geven tot de pelgrims. Een groep pelgrims komt de kerk binnen via de linker ingang, een andere is een paar stappen van de rechter ingang. Aan de linkerkant, aan de rand van een hol pad, een Calvarieberg. In de bovenkant van het onderste deel, behandeld als fries, zijn een groot aantal verschillende ex-voto's opgehangen: voeten, armen, krukken, harten, ogen enz. Knielende gelovigen bidden en smeken om hun genezing. Boven het houtblok staat de titel “Gebed in den Nood tot de Alderheyligste Moeder Gods MARIA om dagelyks te spreéken voor het Heylig beéld VAN HAENDEL”. Rondom de houtsnede staat een lang gebed tot Onze Lieve Vrouw. Het geheel is omkaderd door een sierlijk kader.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "TE TURNHOUT, uyt het Fabriek en Boek-drukkery van P. J. BREPOLS", zonder nummer Sjabloonkleuring geel, rood, bruin en blauw Periode 1817 - 1833
1. Religie 1.2 Heiligen 1.2.1 Maria en Mariaverering 1.2.1.18 Onze-Lieve-Vrouw van Handel
46. Gevecht tusschen de Russen en de turken - Combat entre les Russe et les Turcs
4 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 2 rijen van 2 blokken, 128 x 144 mm., tweetalige onderschriften.
Geen exemplaar in eigen collectie. Exemplaar in Rijksprentenkabinet Amsterdam.
Beersmans nam rond 1870 de houtblokken voor mannekensbladen over van stadsgenoot Antoine Van Genechten. Deze prent is een herdruk van prent nr. 155 van Antoine Van Genechten.
Deze waren op hun beurt afkomstig uit de verdeling van hun vroegere vennootschap Glénisson & Van Genechten (1833 – 1856), die eerder houtblokken voor mannekensbladen overgenomen had van Thompson uit Rotterdam. Deze prent is daarom tevens een herdruk van prent nr. 162 uit het fonds van Thompson.
46. In 1823. Cadix word nauw belegt door ’t Fransche legermagt. - En 1823. Cadix est fort blocquée par les Français
Oblong vel. Eén houtblok met kader, niet gesigneerd, 285 x 355 mm. De scène van de Belegering van Cadiz wordt op prachtige wijze weergegeven met een rijke combinatie van militaire actie en serene nachtelijke beelden. Op de voorgrond zien we de imposante citadel van Cadiz, die zich sterk aan de kust bevindt, terwijl de zee golvend tegen de muren klotst. De citadel, een symbool van de Spaanse verdediging, is groots en onverzettelijk, omringd door het gevaar van vijandelijke aanvallen. In de verte, aan de horizon, doemt de stad Cadiz op, met haar herkenbare kathedraal, waarvan de koepels zelfs in het maanlicht oplichten. De kathedraal fungeert als een herinnering aan de culturele en religieuze geschiedenis van de stad, te midden van het gewelddadige conflict dat om haar heen woedt. Bij maanlicht, een belangrijk element van de prent, dat subtiel is weergegeven in de lucht, maken de Spanjaarden een moedige poging tot een uitval. Het maanlicht weerspiegelt zachtjes op de zee en verlicht net voldoende de contouren van de soldaten die zich klaarmaken voor hun gevaarlijke missie. De Spaanse generaal, prominent aanwezig, geeft zijn bevelen met krachtige gebaren, terwijl zijn troepen gehoorzaam in actie komen. Deze uitval, die de Spanjaarden onder dekking van de nacht ondernemen, toont hun vasthoudendheid en wil om de belegering te doorbreken. Op de achtergrond zien we de Franse belegeraars die met vijandelijke schepen bommen afvuren op de stad en haar verdedigers. De explosies worden weergegeven in contrasterende lichtflitsen die de duisternis van de nacht doorbreken, wat het gevaar van het beleg benadrukt. De vurige projectielen, die door de lucht suizen, brengen een gevoel van chaos en dreiging teweeg. In de rechterbovenhoek waakt de maan, kalm en stil, over de gehele scène. Ondanks het geweld beneden, straalt de maan een soort onverschillige rust uit, als een stille getuige van de strijd tussen de Spanjaarden en de Franse belegeringsmacht. Bovenaan het houtblok, in tweetalige tekst, staat de krachtige beschrijving van deze militaire confrontatie: "Cadiz word nauw belegt door Fransche leger-magt, Den Spanjaard die uitviel door't Maenlicht in den nagt." Deze tekst benadrukt de directe situatie van het beleg en de moedige, maar riskante, actie van de Spaanse troepen. Het samenspel van het maanlicht en de nachtelijke setting creëert een sfeer van spanning, terwijl de heldhaftigheid van de Spanjaarden wordt belicht te midden van de onverbiddelijke Franse aanval.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabriek en Boekdrukkery van P. J. BREPOLS". Titel 'In 1823 * En 1823' in twee talen. Handschrift op achterzijde van de prent "Antje Fijn heeft die prent van meester mooij gekregen in het jaar 1826". Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1817 - 1833
Prent 2: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabriek en Boek-drukkery van P. J. BREPOLS". Aangepaste titel met enkel "In 1823", en spellingsaanpassingen en tekstwijzigingen, vooral in de Franstalige tekst. Met handschrift op achterzijde: "Greetje P. Bruinsma". Sjabloonkleuring geel en rood Periode 1817 - 1833
Prent 3: gevergeerd papier, met onderschrift van wederverkoper "Te Amsterdam, bij J. C. BOTVIS, Negociant in gekleurde Papieren, Prenten en Perkement in de Tacksteeg." Sjabloonkleuring geel en rood Periode 1817 - 1840
Prent 4: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabriek en Boekdrukkery van P. J. BREPOLS". Tekst herzet t.o.v. bovenstaande prenten. Sjabloonkleuring geel, bruin, rood en blauw Periode 1817 - 1833
2. Geschiedenis en vorsten 2.2 Geschiedenis 2.2.5 Gebeurtenissen uit de algemene geschiedenis 2.2.5.1 Belegering van Cadix
Oblong vel. 15 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 3 rijen van 5 blokken, 82 x 55 mm. Nederlandstalige onderschriften. Onder elk houtblok, in het Nederlands, een moraal in de vorm van een kwatrijn. Bovenaan, als titel: Kindervreugd - Amusement d'enfance. De oude bedelaar.一 De sijs op de kolf. 一 In de winter. 一 Medelijden. 一 De nachtwaker. 一 De vlijt. 一 De spiegel. 一 Het geweten. 一 De pruimenboom of verleiding. 一 Het gebroken glas. 一 De kleine hond. 一 Studeren is beter dan spelen. 一 De perzik. 一 De tol. 一 Het zieke kind. De prent is ontleend aan het zeer bekende kinderboek: Kleine Gedichten voor Kinderen, door Hieronymus van Alphen; kleine morele gedichten waarvan Franse en Duitse vertalingen zijn verschenen. De houtsneden van deze prent zijn, evenals die van sommige prenten die in Nederland zijn uitgegeven, meestal zeer getrouwe imitaties van de illustraties die A. Zeelander heeft gegraveerd voor de uitgave van deze gedichten, gepubliceerd in Utrecht in 1821.
Prent 1: gemerkt 'G. en V. G.' Sjabloonkleuring geel, roodbruin en groen Periode 1840 - 1856
Prent 2: gemerkt 'A. V. G. à T.'. Titel herzet, nu in onderkast. Sjabloonkleuring geel, roodbruin en blauw Periode 1856 - 1870
Glénisson & Van Genechten kopieerde deze prent naar voorbeeld van Brepols nr. 61
5. Beeldverhalen 5.1 Beeldverhalen algemeen 5.1.38 Hieronymus van Alphen 9. Spel en vermaak 9.2 Spelende kinderen (buiten en binnen), sport en spel van kinderen en (jong)volwassenen 9.2.1 Buitenspelen
46. Lottery van kleyne beeldekens – Lotterie aux petites images
90 kleine houtsneden met kader, niet gesigneerd, 10 rijen van 9 blokjes, 32 x 33 mm. In een van de bovenhoeken van elk houtblok, een serienummer, 1, 2, 3 etc. Mix van komische en militaire onderwerpen, speelgoed, dieren, bloemen, monumenten, huishoudelijke gebruiksvoorwerpen enz. enz. Onderaan, in drie rijen gerangschikt in een kader, de cijfers 1 t/m 90; verderop de tweetalige spelregels. Rij 1: 1: laarzen; 2: scène (duivel, ontvoering, Punch, vlam); 3: scène (wandeling, spel: soldaat, ruiter); 4: scène (balanceren, te paard, racen); 5: figuur (man: buste); 6: figuur (Harlekijn); 7: scène (jongen, pop); 8: plantenrepresentatie (meloen); 9: scène (man, groet) Rij 2: 10: scène (dronkenschap); 11: scène (soldaat, lesgeven); 12: dierenvoorstelling (aap, muzikant); 13: dierenvoorstelling (hond); 14: objectrepresentatie (kegelspel); 15: figuur (spahis); 16: objectvoorstelling (pantser, zwaard, hellebaard, sabel); 17: representatie van dieren (krokodil: antropomorf); 18: representatie van obet (theater, brug: pauze) Rij 3: 19: objectrepresentatie (neus: slijm); 20: dierenvoorstelling (reiger, vis); 21: objectvoorstelling (fles, glas, pijp); 22: figuur (man, baard); 23: objectweergave (metselwerk, troffel); 24: figuur (soldaat, basdrum); 25: weergave van object (tekening: vrouw); 26: figuur (vrouw); 27: scène (soldaat, bewaking, wachtpost) Rij 4: 28: objectweergave (muts); 29: scène (lezen: krant); 30: scène (jongen, spot); 31: scène (angst, afgrond); 32: objectrepresentatie (hoorn, partituur); 33: scène (balanceren: hoofd); 34: architectonisch aanzicht (watermolen); 35: figuur (Don Quixote: buste); 36: figuur (kostuum) Rij 5: 37: weergave van object (zwaard, ondersteund); 38: scène (duivel, uitgang, mand); 39: architectonisch aanzicht (kasteel); 40: figuur (zwaard: Perzisch); 41: figuur (man: onevenredigheid, rand); 42: objectvoorstelling (spuit, po); 43: plantenrepresentatie (rozen); 44: figuur (bochel); 45: objectweergave (gieter) Rij 6: 46: objectvoorstelling (jasje); 47: dierenvoorstelling (konijn); 48: weergave van object (beloning, boek, kroon: laurier); 49: dierenvoorstelling (varken); 50: figuur (soldaat: Engels, leunend, tafel); 51: architectonisch aanzicht (chalet); 52: figuur (vrouw: buste); 53: scène (haag, aanwijzen); 54: figuur (soldaat, rug) Rij 7: 55: figuur (stoffenverkoper); 56: figuur (man); 57: plantenrepresentatie (wortel); 58: scène (soldaat: Duits, smeekbede); 59: objectrepresentatie (broek); 60: scène (baby, woede); 61: scène (koorddanser); 62: gezicht (oude vrouw, muts); 63: dierenvoorstelling (slang) Rij 8: 64: scène (goochelaar); 65: figuur (man: buste, aanduiding); 66: figuur (drum-majoor, cap: onevenredigheid); 67: objectrepresentatie (boek: open); 68: scène (man, paraplu, jongen); 69: scène (trots); 70: scène (loterij, hoed, presentatie); 71: objectrepresentatie (vlieger); 72: objectrepresentatie (schoen) Rij 9: 73: weergave van object (letter, inktpot, veer); 74: scène (duel, sabel); 75: scène (observatie); 76: objectrepresentatie (pot: augurk); 77: objectrepresentatie (gitaar, partituur); 78: scène (vissen, schoen); 79: objectrepresentatie (fles); 80: scène (Polichinelle, liggend, dronkenschap); 81: dierenvoorstelling (eend) Rij 10: 82: scène (havikjacht); 83: objectvoorstelling (kan, kom); 84: figuur (Cupido); 85: scène (schilder, schilderij, penseel); 86: scène (zittend, boom); 87: scène (vrouw, dragen, dienblad, eten, kind, aankomst); 88: objectvoorstelling (stofdoek, kan); 89: architectonisch zicht (landhuis); 90: figuur (man: buste, hoed)
Prent 1: zonder adres Sjabloonkleuring geel, paars en groen Periode 1856 - 1900
Glénisson & Van Genechten nam het fonds Delhuvenne uit Turnhout over. Deze prent is een herdruk van Delhuvenne nr. 93
De oorsprong van deze prent is terug te vinden in Frankrijk, bij de uitgever Gangel, te Metz. Onder reeksnummer 248 bracht hij een identieke prent uit getiteld "Loterie aux petites images. A tout coup l'on gagne!!!".
9. Spel en vermaak 9.3 Spellen 9.3.20 Loterijspel
47. -. , geschiedenis van de blauwe vogel
16 houtsneden met kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 4 blokken, Franstalige onderschriften De houtsneden geven het verhaal van de prinses Floride en de blauwe vogel weer.
Prent 1: zonder adres Sjabloonkleuring geel, rood en blauw
5. Beeldverhalen 5.3 Sprookjes 5.3.3 De blauwe Vogel
47. Album “Lijst der Vlaamsche prenten waarvan nog iets voorradig op 28/10/40”
Naamlooze Vennootschap Brepols, Turnhout
47. La mort Du Duc de Berry. Assasiné à Paris le 13 février 1820 – De dood van den Hertog van Berry, vermoord te Parijs den 13 februari 1820
6 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 3 rijen van 2 blokken, 80 x 145 mm. Tweetalige onderschriften. Deze reeks houtsneden begint met een dramatische en tragische scène: de laatste momenten van Zijne Koninklijke Hoogheid de hertog van Berry, een prins van het Franse koningshuis. Het verhaal dat hier wordt verteld, omspant zijn gruwelijke moord, zijn bezwijming, en de daaropvolgende gebeurtenissen die tot zijn dood leidden. In het eerste houtblok wordt een levendig schouwburg getoond. We bevinden ons in een theater, en op het podium staat een harlekijn, in de stijl van het oude theater, die het publiek vermaakt door een masker te tonen. De toeschouwers zitten dicht bij elkaar, aandachtig en geboeid door het spektakel. De hertog van Berry, zichtbaar en prominent op de voorgrond, staat tussen hen in, nog volledig onbewust van de vreselijke gebeurtenis die hem te wachten staat. Het tweede houtblok toont een wrede wending: de moord op de hertog van Berry, die plaatsvond terwijl hij terugkwam van het theater. Dit moment wordt met veel emotie weergegeven. Te midden van de consternatie en het schrikken van omstanders, wordt de hertog, gekleed in zijn deftige kledij, getroffen door de moordenaar, Louvel. We zien de reactie van de hertog die probeert zich staande te houden, terwijl de schok zich verspreidt onder de mensen die om hem heen staan. Het derde houtblok laat het dramatische moment zien waarin de hertog bezwijmt door de verwondingen. Zijn lichaam zakt neer terwijl zijn ogen half gesloten zijn, omstanders proberen hulpeloos steun te bieden, maar hun gezichten drukken wanhoop uit. Het noodlot lijkt onafwendbaar. In het vierde houtblok zien we een bijzonder intiem moment. De stervende hertog, zwak en met zijn laatste krachten, verleent een vaderlijke zegening aan zijn geliefden, een scène die zijn waardigheid en koninklijke trots zelfs in zijn laatste momenten weerspiegelt. Omstanders buigen zich over hem heen, sommigen gehuld in tranen, anderen in eerbied voor zijn laatste daad. Het vijfde houtblok toont de laatste en hartverscheurende momenten: de laatste uren van de hertog. Liggend op zijn sterfbed, omringd door zijn naasten, zakt de hertog steeds verder weg in de duisternis van de dood. De gezichten van de omstanders zijn zwaar van verdriet en verslagenheid. Het zesde houtblok brengt gerechtigheid in beeld: de rechtelijke ondervraging van Louvel, de moordenaar van de hertog. Hier zien we hem voor de rechter staan, gebogen onder de zwaarte van zijn daad, terwijl hij met kille vastberadenheid wordt ondervraagd over zijn moord op de hertog. De spanning in de lucht is voelbaar, want iedereen wacht op wat het lot voor de dader in petto heeft. Deze prentenreeks verbeeldt op een aangrijpende manier het tragische verhaal van de moord op de hertog van Berry en de nasleep die daarop volgde. Het roept emoties op van verdriet, verlies, en gerechtigheid, terwijl het leven en de laatste momenten van de hertog op indringende wijze worden weergegeven.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "De la Fabrique de P. J. BREPOLS, Imprimeur - Libraire, à Turnhout. Les exemplaires exigés ont été remis à qui de droit" Sjabloonkleuring geel, bruin, rood en blauw Periode 1817 - 1833
Prent 2: gevergeerd papier, zonder adres. Sjabloonkleuring geel en rood Periode 1817 - 1833
Prent 3: gevergeerd papier, zonder adres Sjabloonkleuring geel, rood en groen Periode 1817 - 1833
Prent 4: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout by P. J. Brepols Boek-drukker". Spellingsaanpassing en eveneens ander woordgebruik. bvb. houtsnede 1 was "De kommedie" en is nu "Het Schouwburg". Houtsnede 3 gaf als onderschrift "kwalykte" en is nu "Bezwyming". Sjabloonkleuring geel, oranje, rood en groen Periode 1817 - 1833
Prent 5: gevergeerd papier, met onderschrift op naam van wederverkoper "J. PROOST, Boekhandelaar te Leeuwaarden". Sjabloonkleuring geel, rood, blauw, groen. (inkleuring vermoedelijk door eigenaar prent) Periode 1817 - 1840
Prent 6: zonder adres, gemerkt "B". Opnieuw enige tekstuele aanpassingen, zowel in de Nederlandse als de Franse tekst. Bvb. houtsnede 1 was "La Comédie Het Schouwburg" en is nu "Le Spectacle De Schouwburg" geworden. Sjabloonkleuring geel, bruin en groen Periode 1840 - 1880
Prent 7: zonder adres, gemerkt "B". Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1840 - 1880
Prent 8: zonder adres, gemerkt "B" Sjabloonkleuring geel, rood en blauw (ander positiekleuring) Periode 1840 - 1880
Prent 9: zonder adres, reeksnummer van positie gewijzigd. Eén tekstuele aanpassing t.o.v. vorige editie, namelijk onder houtsnede 6 was de tekst "Regtelijke onderhooring van Louvel,...", deze is nu "Onderhooring van Louvel,...". Barsten in de houtblokken worden groter, dubbele lijn onderaan het vel is weggehaald. Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1860 - 1880
Prent 10: zonder adres, houthoudend papier van slechte kwaliteit Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1880 - 1900
Prent 11: zonder adres, titel en reeksnummer verplaatst t.o.v. prent 8. Houthoudend papier van minderwaardige kwaliteit. Sjabloonkleuring geel, paars-rood en groen Periode 1880 - 1900
Prent 12: zonder adres Sjabloonkleuring geel, rood en groen Periode 1880 - 1900
Afbeelding 13: rood sjabloon voor de inkleuring van prent 10
Afbeelding 14: groen sjabloon voor de inkleuring van prent 10
Afbeelding 15: geel sjabloon voor de inkleuring van prent 10
Brepols kopieerde deze prent naar Frans model. De vijfde afbeelding is nagenoeg identiek aan een kopergravure met als titel “Les derniers momens de S.A. Royale le Duc de Berry”, uitgegeven “À Caen chez Picard-Guérin Imprimeur en taille-douce rue des teinturiers N° 6”. Houtsnede 2 is nagenoeg identiek aan prent met titel "HORRIBLE ASSASSINAT DE S. A. R. M. LE DUC DE BERRY, / Né à Versailles, le 24 Janvier 1778, mort à Paris, le 14 Février 1820.", uitgegeven rond 1820 door PICARD-GUÉRIN Jean-François te Caen.
2. Geschiedenis en vorsten 2.1 Vorsten en historische personages 2.1.2 Buitenlandse vorsten 2.1.2.24 Dood van de Hertog van Berry
47. Onderscheidene figuren – Les figures diverses
80 houtblokjes met kader, niet gesigneerd, 10 rijen van 8 blokjes, 31 à 33 x 31 à 33 mm., zonder onderschriften. Mix van religieuze voorwerpen, verschillende personages, allegorische onderwerpen, reizende kooplieden, dieren enz. enz.
Prent 1: zonder adres Sjabloonkleuring geel, paarsrood en groen Periode 1856 - 1900
Prent 2: zonder adres Sjabloonkleuring geel, oranjerood en groen Periode 1856 - 1900
Glénisson & Van Genechten nam het fonds Delhuvenne uit Turnhout over. Deze prent is een herdruk van Delhuvenne nr. 30
Deze prent is tevens een kopie van prent nr. 130 van Brepols
9. Spel en vermaak 9.4 Allerlei 9.4.2 Voorwerpen en mensen of dieren
47. Schuttery des Pays-Bas - Nederlandsche Schuttery
Blad met een grote voorstelling van vier militairen, waarvan één te paard.
Prent 1: gemerkt "G" Sjabloonkleuring geel, roodbruin en blauw Periode 1840 - 1856
Glénisson & Van Genechten kopieerde deze prent naar voorbeeld van prent zonder nummer getiteld "Nederlandsche Schutterij" van Erve H. Rynders te Amsterdam
7. Militair bedrijf 7.2 Infanterie (Belgisch en Nederlands)
47. Verschillende afbeeldingen - Differents Dessins
20 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 5 rijen van 4 blokken, 49 x 47 mm., tweetalige onderschriften.
Beersmans nam rond 1870 de houtblokken voor mannekensbladen over van stadsgenoot Antoine Van Genechten. Deze prent is een herdruk van prent nr. 57 van Antoine Van Genechten.
Deze waren op hun beurt afkomstig uit de verdeling van hun vroegere vennootschap Glénisson & Van Genechten (1833 – 1856), die eerder het fonds Delhuvenne uit Turnhout overgenomen had. Deze prent is bijgevolg een herdruk van prent nr. 53 van Delhuvenne.
9. Spel en vermaak 9.1 Vermaak 9.1.4 Rarekiek, poppenkast en toverlantaarn (hsn. 10) 10. Natuur 10.1 Dierenwereld 10.1.3 Zoogdieren
4 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 2 rijen van 2 blokken, 148 x 135 mm. Tweetalige onderschriften. Geschiedenis van de Zwitserse held Willem Tell. We lezen onderaan de verschillende afbeeldingen: Willem Tell schiet den appel van het hoofd van zynen zoon. 一 Voor wie was den pijl die gy onder uw kleed hieldt? Voor u Tyran, als ik mijn zoon had geschoten 一 Willem Tell doet de schuit tegen de Rots aankanten en ontvlugt den Tyran 一 Willem Tell wacht de Tyran langs een engen weg, dood Hem en bezorgt de vryheid aan zyn Vaderland.
Ook in de Nederlandse prentenreeksen komt het onderwerp vanaf het begin van de negentiende eeuw aan bod; een prent met acht afbeeldingen, uitgegeven door Hoffers in Rotterdam (nr. 21), is getiteld "De Geschiedenis van den Zwitser Willem Tell".
5. Beeldverhalen 5.1 Beeldverhalen algemeen 5.1.107 Willem Tell
Oblong formaat. 12 houtsneden zonder kader, niet gesigneerd, 3 rijen van 4 blokken, Franstalige onderschriften. Voorstellingen van dieren: La vache — L'elephant — Lion — Le cheval — Le singe — Le nilgaut — Le dromedaire — Le quachi — Le boa — Le rhinoceros — Le tigre — Le jaguar
Prent 1: zonder adres Sjabloonkleuring rood, bruin en blauw
Prent 2: zonder adres Zonder inkleuring
10. Natuur 10.1 Dierenwereld 10.1.3 Zoogdieren
48. ‘s Menschen intrede op deze Wereld – L’Entrée de l’Homme en ce monde
8 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 2 blokken, 63 x 112 mm., tweetalige onderschriften. Bovenaan met titel: Deze prent leert uw, ô jeugd ! wat ge in ryper tyd, Aen uw waerdig Oud’ren paer dankbaer schuldig zyt. Onderwerpen van de acht afbeeldingen, van boven naar beneden genummerd: De geboorte.一 Inbakeren. 一 De pap. 一 Wij dragen het kind. 一 De eerste stappen aan de rand. 一 De babywagen. 一 De moeder wiegt en waakt over het kind. 一 Het kind, dat de kraal draagt, oefent lopen. Opmerkelijk aan het beeld is de vaak eigenaardige toepassing van hoogreligieuze of morele overpeinzingen op profane en zeer vulgaire feiten. Zo lezen we onder de 3e tabel: Kleine Sus gaept naer de pap, zoo roept lieve Loth, Met die zelfde gunst, Kindlief! voedt ons goede God. En onder het 8e houtblok, waar het kind een merkwaardige "valhoed" van stro draagt ​​om zijn hoofd te beschermen als hij valt: Keesje krygt een valhoed op, nu hy loopt alleen, Sterveling! zoo u God niet hoed’ waer wil ’t met u heen ?
Prent 1: op naam van wederverkoper "Bij J. A. Aldag, te Amsterdam." Achteraan handschrift in pen "Nanningh de Waart". Sjabloonkleuring geel, roodbruin en blauw. Periode 1840 - 1856
Prent 2: zonder adres Sjabloonkleuring geel, roodbruin en blauw. Periode 1840 - 1856
Prent 3: zonder adres Sjabloonkleuring geel, rood en blauw. Periode 1840 - 1856
Prent 4: onderschrift "A. V. G. à T." Sjabloonkleuring geel, rood en blauw. Periode 1856 - 1870
Gekopieerd naar een fraaie Nederlandse prent uit het einde van de achttiende eeuw, met name uitgegeven met het adres van Erve H. Rynders te Amsterdam (Nr. 6). De houtsneden zijn imitaties van gravures van Joannes (Jan) Luiken voor de serie “Des menschen begin, midden en einde”. Hsn 1: Luiken, pagina 3: Het kindje gebooren Hsn 2: Luiken, pagina 5: Het kindje bediend Hsn 3: Luiken, pagina 7: Het kindje krygt pap Hsn 4: Luiken, pagina 9: Het kindje gedraagen Hsn 5: Luiken, pagina 11: De leiband Hsn 6: Luiken, pagina 13: De loopwagen Hsn 7: Luiken, pagina 15: De wieg Hsn 8: Luiken, pagina 17: De valhoed
3. Allegorie 3.1 Leven, liefde en dood 3.1.1 Levensloop 3.1.1.1 Van geboorte tot leren lopen
2 houtblokken zonder kader, zonder onderschriften. 1° Gevecht met lans tussen twee ridders te paard. Op de achtergrond links de getuigen van de wedstrijd, rechts de toeschouwers. 175 x 273 mm. 2° Toernooi in een gesloten veld tussen vier ridders te voet en volledig bewapend, van wie er twee met elkaar vechten met zwaarden, de andere twee met knuppels. Links getuigen en toeschouwers. 168 x 275 mm.
Prent 1: zonder adres, gemerkt "D" Sjabloonkleuring geel, roodbruin en groen Periode 1834 - 1856
Glénisson & Van Genechten nam het fonds Delhuvenne over en drukte hiermee prent nr. 34.
48. Het Leven van den Heiligen Nicolaes, Bisschop van Myrrea, in Lycië. Beschermheilige der kinderen.
Centraal staat een houtblok omkaderd door een fijn sierkader, niet gesigneerd, 239 x 157 mm. In het midden van de houtsnede staat Sint Nicolaas, bebaard, mijter en in bisschopskostuum, zegent hij de kleine kinderen in de kom. De linkerhand draagt een sierlijke voluutstaf en drie zilveren beurzen. Aan zijn voeten, in een kom, staan drie kleintjes, een van hen heft de armen op en heeft de handen in gebedshouding. Links en rechts van de heilige staat een struik. Boven het houtblok staat de titel “Het Leven van den H. Bisschop NICOLAUS”. Rondom het houtblok een beschrijving van het leven van de heilige, een gebed tot Sinterklaas en een oratie. Het geheel is omkaderd door een sierkader.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "TE TURNHOUT, uyt het Fabriek en Boek - drukkerye van P. J. BREPOLS", zonder nummer. Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1817 - 1833
Prent 2: met onderschrift van wederverkoper "J.A. Aldag, S. Jansstraat J, n 251, Amsterdam". Vernieuwde tweetalige versie (Nederlands en Frans) waardoor de Nederlandstalige tekst volledig werd aangepast. Het zware ornamentkader rondom het geheel is nu vervangen door een fijne dubbellijnskader. (met nr. 37 i.p.v. 48) Sjabloonkleuring geel, rood, groen en blauw. Periode 1840 - 1860
In buitenlandse volksprenten wordt Sinterklaas bijna altijd weergegeven zoals in deze prent, met de kinderen in een kuip. Soms zien we ook een schip aan de horizon. Vlaamse en Nederlandse uitgevers tonen hem echter bij voorkeur in zijn kwaliteit als kindervriend, hetzij klimmend op de daken of passerend door de straten om zijn geschenken uit te delen. Voorbeelden hiervan zijn Brepols nr. 144, Brepols lithografische reeks nr. 5, Glénisson nr. 100, Glénisson nr. 111, Beersmans nr. 25 en Beersmans nr. 61.
1. Religie 1.2 Heiligen 1.2.2 Heiligen, heiligenlevens en pausen 1.2.2.50 Heilige Nicolaas
48. Laet lieve Kinderen, laet, de moordlust en bedrijven… - Laissez braves enfans, entre dans nos memoires
20 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 5 blokken, 63 x 56 mm., tweetalige onderschriften.
Beersmans nam rond 1870 de houtblokken voor mannekensbladen over van stadsgenoot Antoine Van Genechten. Deze prent is een herdruk van prent nr. 17 van Antoine Van Genechten.
5. Beeldverhalen 5.1 Beeldverhalen algemeen 5.1.12 Cartouche
48. Slag van Waterloo - Bataille de Waterloo
Prent met 3 x 2 omkaderde afbeeldingen. Gedetailleerde afbeeldingen van scènes op het slagveld bij Quatre Bras in 1815. Genoemd worden de Kroonprins der Nederlanden Willem Frederik George Lodewijk (Koning Willem II) en de hertog van Wellington. Napoleon vlucht, en de veldmaarschalken Wellington en Blucher sluiten een verbond.
Prent 2: zonder adres, enkel zwart, geen inkleuring
48. Slag van Waterloo – Bataille de Waterloo
6 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 3 rijen van 2 blokken, 88 x 142 mm. Tweetalige onderschriften. Deze indrukwekkende prentenreeks geeft een beeld van het roemrijke en heroïsche hoofdstuk uit de Nederlandse geschiedenis rondom de beroemde Slag bij Waterloo in 1815. De teksten en afbeeldingen roepen niet alleen de grootse prestaties van het Nederlandse volk in herinnering, maar ook de triomf van een verenigde strijdmacht tegen de opmars van Napoleon. De openingszin, “Zoo meld ons Nederlandsch Historie, Wat zaam verbonden kragt vermag,” benadrukt de kracht van samenwerking. Dit was een cruciale boodschap in het tijdperk van Waterloo, waar de krachten van verschillende naties samenkwamen om Napoleon te verslaan. De verwijzing naar de vele overwinningen en glorie symboliseert de trots die Nederland voelde over zijn rol in deze strijd. Een van de meest dramatische momenten in de reeks is de scène waarin Zijne Koninklijke Hoogheid Willem Frederik, Kroonprins der Nederlanden, op 16 juni 1815 door Franse troepen werd omsingeld bij de Vier Armen. Het was een kritisch moment, waarin de Kroonprins door het zevende bataljon werd bevrijd van zijn benarde positie. Deze heroïsche redding was een belangrijk moment dat liet zien hoe vastberaden en sterk de Nederlandse troepen waren in het aangezicht van gevaar. De prenten vervolgen met de overwinning bij Waterloo. Schotse troepen worden getoond terwijl ze de veroverde standaarden van de Fransen aan generaal en veldmaarschalk Wellington presenteren. Deze ceremonie symboliseerde het einde van Napoleons heerschappij en de gezamenlijke overwinning van de geallieerde troepen. Het beeld van de vlucht van Napoleon illustreert zijn nederlaag en het definitieve einde van zijn keizerrijk, waarbij de troepen van Wellington en de Pruisische generaal Blücher de overhand kregen. Het hoogtepunt van de reeks wordt weergegeven in de ontmoeting tussen Wellington en Blücher bij Belle Alliance, een plaats waar de beide veldmaarschalken elkaar ontmoetten na de slag, als symbool van hun gezamenlijke overwinning. Deze scène straalt niet alleen een gevoel van triomf uit, maar ook van solidariteit tussen naties die samenwerkten om vrede in Europa te herstellen. Deze prentenreeks herdenkt niet alleen de overwinning, maar vereert ook de moed, het leiderschap en de verbondenheid van de betrokken legers, met een speciale focus op de Nederlandse bijdragen aan deze historische overwinning.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Ter Drukkerij en Fabriek van P. J. BREPOLS te Turnhout" Sjabloonkleuring geel, bruin rood en groen Periode 1817 - 1833
Prent 2: gevergeerd papier, met onderschrift op naam van wederverkoper "Bij J. PROOST, Boekhandelaar te Leeuwaarden". Handschrift op achterzijde "Heetzer Fokker Fokkema, 1828". Sjabloonkleuring geel, rood-bruin en grijs-blauw Periode 1817 - 1840
Prent 3: gevergeerd papier, zonder onderschrift. Spellingsaanpassing, bvb. "Nederlands" is nu "Nederlandsch" geworden. Handschrift op achterzijde "Elbert Geert Tjetvesmat" met potloodaanvulling "E G T heef het mij gegeven, het is meert 1845" Sjabloonkleuring oker, rood en groen Periode 1817 - 1840
Prent 4: zonder adres. Met opnieuw spellingsaanpassingen, o.a. y wordt ij. Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1860 - 1880
Prent 5: zonder adres. Titel in ander lettertype t.o.v. vorige editie. Houtblokken vertonen grotere breuken. Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1860 - 1890
48. Ziet kinderen in deze print, Of gij er uw vermaak in vindt
Oblong vel. 8 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 2 rijen van 4 blokken, 100 x 75 mm., Nederlandstalige onderschriften. Nederlandse ondertitels en kwatrijnen. Mooie Hollandse houtsneden van rond 1800. Bovenaan als titel: Ziet kinderen in deze print, Of gij er uw vermaak in vindt. Het melkmeisje brengt haar melk naar de klanten, het dienstmeisje smult van een extra kopje koffie, de huisvrouw bestudeert haar kookboek, het getrouwde dienstmeisje wiegt haar kind, de wasvrouw filosofeert over mode, de huishoudster en de kok kreunen over de diversiteit van de smaken van de meesters en de zuinige huisvrouw klaagt over alle gêne die het huishouden geeft. Het vierde houtblok stelt, onder de titel: Te laat bedacht, een vrouw voor die haar kind in haar armen wiegt en spijt heeft van de uitstekende keuken van haar voormalige meester: Gedane dingen neemt geen keer, Doch, had ik ’t van te voren geweten Ik had wel bij mijn ouden heer, In zijn lekkere keuken blijven eten.
Prent 1: zonder adres, houthoudend papier Sjabloonkleuring geel, rood en groen Periode 1860 - 1900
Houtblokken afkomstig van de veiling van het fonds “Joh. Noman en Zoon” te Zaltbommel op 9 april 1845. Deze prent van Glénisson & Van Genechten is een herdruk van Noman nr. 85
De blokken van deze prent komen uit het fonds van J. Noman & Zoon te Zalt-Bommel en behoorden eerst toe aan J. Hendriksen in Rotterdam. Er zijn meerdere replica's van in Nederlandse prentenreeksen. Zie ook Glenisson N° 54 en Brepols N° 164.
6. Arbeid en arbeidsleven 6.2 Kleine handel, ambachtelijke bedrijvigheid en dagelijks leven 6.2.5 Vrouwelijke beroepen en bezigheden (inclusief dienstmeisjes)
Oblong formaat, 6 houtsneden zonder kader, niet gesigneerd, 2 rijen van 3 blokken, Franstalige onderschriften Zoals steeds is Hemeleers ook nu weer erg slordig in zijn drukwerk. De onderschriften zijn bijna volledig weggevallen, en slechts onder twee houtsneden deels zichtbaar.
49. De Burgerwacht te paard – La garde civique à cheval
12 houtblokken met dubbele lijnskader, niet gesigneerd, 4 rijen van 3 blokken, 65 à 67 x 90 à 93 mm., tweetalige onderschriften. Mooie, naïeve en interessante pagina, gebaseerd op een Nederlands prototype. Bovenaan, als ondertitel: Was er ooit een volk op aarde, dat men lui en lekker noemt ? Dit, ô kindren ! zult gij vragen, als gij deze prentjens roemt. Kijkt de prentjens met genoegen, in vergunde spelenstijd; Leert de versjes goed van buiten als dees prent u zaam verblijdt. Onderwerpen van de verschillende afbeeldingen: Vrolijk vertrek naar het land van overvloed.一 Instappen voor dit land. 一 Hoe men burger wordt. 一 Fantastische bomen produceren taarten die zichzelf aanbieden aan de mond van de wandelaar. 一 Vogels en gansjes leven er in overvloed. 一 De gebakken vis wordt door de vissers meegenomen. 一 De ranken buigen daar onder de trossen door. 一 Op tafels onder worstbomen kun je deze vreemde vruchten eten. 一 Geroosterde vogels voegen zich daar bij de wandelaars. 一 Wijn gutst uit openbare fonteinen. 一 Bomen brengen daar brood voort; de varkens helemaal gebraden en een mes in de zijkant, lopen daar door de straten. 一 De toegang tot de huizen is gratis en tafels vol eten en fruit wachten op voorbijgangers.
Prent 1: gemerkt "G. en V. G.". Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1840 - 1856
Prent 2: gemerkt "G". Handschrift onderaan de prent "Margie Muurling" en "K.J. Muurling Oud 11 Jaar 1842" Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1840 - 1856
Prent 3: onderschrift op naam van wederverkoper "D. Pauwels, Bergen-op-Zoom.". Sjabloonkleuring geel, paarsrood en blauw Periode 1840 - 1856
Prent 4: zonder adres. Spellingsaanpassing t.o.v. vorige editie. Titel herzet in onderkast. Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1856 - 1900
Prent 5: zonder adres, op karton gekleefd Sjabloonkleuring geel, rood en groen Periode 1856 - 1900
Prent 6: zonder adres Sjabloonkleuring geel, rood en groen Periode 1856 - 1900
We kennen een vrij getrouwe, maar grove replica van deze prent van Beersmans (nr. 19). Het huis Glenisson heeft een andere opmerkelijke variant van dit onderwerp gepubliceerd onder nr. 195. Deze prent is een replica van een Nederlandse centsprent, deels in spiegelbeeld en waarvan de volgorde van houtblokken is omgekeerd, gegraveerd door J. Coldewijn, dat voorkomt in een van de series van Erve H. Rijnders onder nr. 6.
3. Allegorie 3.3 Verkeerde wereld 3.3.2 Luilekkerland / Kokanje
49. Reis van de Dochter van den Uitgebannen - Voyage de la Fille de l'exilé
8 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 2 blokken, 68 x 110 à 113 mm. Tweetalige onderschriften. De eerste vier houtsneden schetsen op een dramatische en ontroerende manier het verhaal van Prascovie Lapouloff, een jong meisje dat aan het einde van de regering van Paul I (1754-1801) vanuit Siberië naar Sint-Petersburg vertrok. Zonder veel middelen, te voet en vrijwel zonder geld, ondernam zij deze gevaarlijke reis in een wanhopige poging om vergiffenis voor haar vader te vragen bij de tsaar. Deze heldhaftige tocht werd in de prenten vastgelegd, waarbij het doorzettingsvermogen en de moed van Prascovie centraal staan. Haar verhaal werd vereeuwigd in beelden die haar vastberadenheid en de ontberingen die ze doorstond krachtig weergeven. In contrast met dit persoonlijke drama, tonen de volgende vier houtsneden onder de titel “Krygs-voorvallen” de harde realiteit van het militaire leven. Hier worden de alledaagse maar ook gevaarlijke kanten van het soldatenleven afgebeeld. De keuken: Soldaten zijn druk bezig in het veld, bezig met het bereiden van voedsel, wat hun schaarse momenten van rust en normaliteit illustreert. De afleiding van het bivak: Soldaten vinden manieren om zich te vermaken en de spanning van de oorlog te verlichten, een glimp van hun menselijke kant te midden van de chaos van de strijd. Transport van gewonde soldaten: Een aangrijpende scène waarin gewonde mannen worden afgevoerd van het slagveld, hun lot onzeker, en de ernst van oorlog duidelijk zichtbaar. Militair duel: Twee soldaten staan tegenover elkaar in een gevaarlijk duel, een intense confrontatie die de persoonlijke risico’s en conflicten binnen de krijgsmacht benadrukt. Deze acht houtsneden combineren persoonlijke tragedie en militaire gebeurtenissen, waarbij ze zowel de kracht van een jonge vrouw in haar strijd voor gerechtigheid als de dagelijkse realiteit van het militaire leven in beeld brengen.
Prent 1: gevergeerd papier, zonder adres, gemerkt "B", met titel "Reis van de Dochter van den Uitgebannen" Sjabloonkleuring geel, lichtbruin, rood en blauw Periode 1817 - 1840
Prent 2: gevergeerd papier, op naam van wederverkoper "Bij de Erven H. RYNDERS, Boekhandelaars, in de tweede Tuin Dwaarsstraat te Amsterdam". met titel "Reis van de Dochter van den Uitgebannen" zonder inkleuring Periode 1817 - 1840
Prent 3: Zonder adres, gemerkt "B", met gewijzigde titel "Reis van de Dochter des Bannelings", en gewijzigde teksten onder de houtsneden. Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1840 - 1880
Prent 4: zonder adres, met opnieuw gewijzigde titel "Leert, kindren, uit deez' prent de ware kinderpligt, Zoo als zij door het kind des Bannelings werd verrigt." Eveneens opnieuw gewijzigde bijschriften bij de houtsneden. Houthoudend papier van minderwaardige kwaliteit. Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1880 - 1900
Eerste bestelling in journaalboek: 14/08/1823
5. Beeldverhalen 5.1 Beeldverhalen algemeen 5.1.85 Reis van de dochter van de Uitgebannen
49. Roosenkrans van Maria, Ingesteld en verkondigt door den heyligen Dominicus
In het midden van het vel, in een dubbele sierkader, een oud houtblok dat hoogstwaarschijnlijk werd gebruikt om een kerkboek te illustreren, omkaderd, niet gesigneerd, niet gekleurd, 66 X 55 mm. Onder het houtblok, binnen het dubbele kader staat de tekst “Bevel van Maria aen den Heyligen Dominicus”. Op een heuvel ontving de heilige Dominicus, gekleed in het kostuum van de Orde van de predikbroeders, een rozenkrans uit de handen van de Heilige Maagd, gezeten in heerlijkheid op een wolk. Het kind Jezus, dat in de armen van zijn moeder ligt, overhandigt nog een rozenkrans aan een groep trouwe geknielde gelovigen. Voor de heilige, op de heuvel, de wereldbol en de hond die de fakkel vasthoudt, beide kenmerken van de Dominicanen. Op de achtergrond een stadsgezicht. Het houtblok lijkt een kopie te zijn naar een kopergravure uit de vijftiende eeuw. Rond het centrale houtblok staan vijftien kleine elliptische medaillons zonder signatuur, 41 X 66 mm. De diverse gebeurtenissen zijn omkaderd door een omlijsting van rozen en stralen. We hebben de volgende onderwerpen ingedeeld in drie groepen: de vreugdevolle mysteries, de droevige mysteries en de glorieuze mysteries. Onderaan het vel staat een vers van Mattheüs (Hfdst 13, vers 11). Het geheel is omkaderd door een sierkader.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabriek en Boek - drukkery van P. J. BREPOLS", zonder nummer Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1817 - 1833
Prent 2: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabriek en Boek - drukkery van P. J. BREPOLS". Tweetalige versie. De dubbele sierkader rond het centrale houtblok is vervangen door een dubbellijnskader. Sjabloonkleuring geel, oranje en blauw Periode 1817 - 1833
Prent 3: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabriek en Boek - drukkery van P. J. BREPOLS". Tweetalige versie. Sjabloonkleuring geel, groen, rood en roze. Periode 1817 - 1833
Eerste bestelling in journaalboek: 09/03/1822
De houtblokken gebruikte P.J. Brepols eveneens in het kerkboekje "Manier om Godvrugtelyk en met profyt der zielen te leézen het Heylig Roose-kransken van maria, ingesteld en verkondigd door den H. Dominicus" (app. 27 meêrt 1821) I. De Engelsche Boodschap - p. 10 II. De bezoekinge van maria - p. 11 III. De Geborte Christi - p. 12 IV. D'opdraeging Christi - p. 14 V. Jesus in den Tempel - p. 15 I. Jesus in 't Hofken van olyveten - p. 17 II. De Gesselinge Christi - p. 18 III. De Krooninge Christi - p. 19 IV. De Kruysdraeginge Christi - p. 20 V. De Kruyssinge Christi - p. 21 I. De Verryssenisse Christi - p. 23 II. De Hemelvaert Christi - p. 24 III. De Zendige van den H. Geest - p. 25 IV. De Hemelvaert van maria - p. 26 V. De Krooning van Maria - p. 27
1. Religie 1.3 Andere religieuze onderwerpen 1.3.2 Gebeden en Godvruchtige oefeningen 1.3.2.14 De Rozenkrans
12 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 3 blokken, 54 x 81 mm., tweetalige onderschriften. Vlaamse spreekwoorden (meestal nieuw bedacht) met hun letterlijke Franse vertaling. Als het paerd valt tuimelt den ruiter. 一 Baenstroopers plunderen elkanderen niet. 一 Die den Stmisvogel schiet is behendig. 一 Die met den degen vecht kan dood gestoken worden. 一 Als de Leeuw en de Lindworm vechten, laet ze dan maer gerust. 一 Als het paerd dood is wordt het de prooi der wormen. 一 Als de slaven niet werken worden zy gekastyd. 一 Als men den vlieger op laet moet men zorgen dat de touw niet breekt. 一 Van deze twee zal het altoos een verliezen. 一 Roept geen mosselen eer ze aen kant zyn. 一 Met voorzigtigheid vangt den Reiger de visschen. 一 Een goede generael maekt goede soldaten. Een van deze spreekwoorden, "Roept geen mosselen eer ze aen kant zyn", al bekend in de zeventiende eeuw, komt overeen met het Franse spreekwoord: "Verkoop de huid van de beer niet voordat je hem hebt gedood". We kennen een variant: "Men roept zoo lang mosselen tot dat ze aan de kaai zyn", wat vertaald zou kunnen worden als: "Wie niet moe wordt, komt ten einde". Deze twee spreekwoorden zijn vooral wijdverspreid in het Vlaamse land (Antwerpen en de kust). De prent is waarschijnlijk in Turnhout gegraveerd en moet eerder zijn uitgegeven door Glenisson en Van Genechten, maar een kopie is ons niet bekend.
Beersmans nam rond 1870 de houtblokken voor mannekensbladen over van stadsgenoot Antoine Van Genechten.
Deze waren op hun beurt afkomstig uit de verdeling van hun vroegere vennootschap Glénisson & Van Genechten (1833 – 1856), die eerder het fonds Delhuvenne uit Turnhout overgenomen had. Deze prent is bijgevolg een herdruk van prent nr. 63 van Delhuvenne.
Oblong formaat, 9 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 3 rijen van 3 blokken, Franstalige onderschriften. Afbeeldingen met twee of drie personnages die spelletjes van jonge meisjes voorstellen, grotendeels, enigszins aangepast, ontleend aan het album Le Bon Genre (Parijs, 1822 of 1827). In dit laatste album draagt ​​het onderwerp “La Loterie” de meer exacte titel “Les Oublies”. Vrij grove uitvoering. Enkel de tweede rij heeft onderschriften. Ze gaan als volgt: Les Oreilles d'Ane — De Collin-Maillard — Le pris... (verder onleesbaar) De prent waarnaar Hemeleers gekopieerd heeft geeft volgende onderschriften: La Balançoire - Het Sturen. 一 La Raquette - De Raket.一 La poupée - De pop. 一 Cornets des ânes - Ezelsooren. 一 Divertissements - Vermaken. 一 Dans le chambre noire - In de zwarte kamer. 一 Le Pardon - De Vergiffenis. 一 La loterie - De lotery. 一 La conversations - De Zamenspraek.
Prent 1: zonder adres, niet ingekleurd
Hemeleers kopieerde deze prent naar Glénisson & Van Genechten nr. 28
5. Album d’historiettes choisies. Imagerie Enfantine.
5. Fuseliers der Burgerw. In Beyeren - Fusiliers de la Garde Nationale en Bavière
Oblong vel. 18 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, verdeeld over twee rijen, 121 x 30 mm. Zonder onderschriften. Twee trommelaars, een officier, een vaandeldrager, veertien gewapende soldaten.
Prent 1: gevergeerd papier, met adres "Fabriek en Boekdrukkery van GLENISSON en VAN GENECHTEN." met achteraan handschrift in pen "Houdsend den 23 Maart 1832. H. J. de Boer te Indijk" Sjabloonkleuring geel en blauw Periode 1834 - 1840
Prent 3: zonder adres. Zonder inkleuring Periode 1856 - 1900
Gebaseerd op een Duits prototype uit dezelfde serie als Glenisson & Van Genechten N° 1.
5. Leert uyt Duymkens aerdig Leéven - Jeunes Enfans, c'est une Ecole Petit Poucet sa Vie...
20 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 5 rijen van 4 blokken, elk 52 x 70 mm., tweetalige onderschriften. Klein Duimpje heeft een bijzondere start in het leven: hij wordt namelijk geboren in een kool! Zijn moeder wiegt hem liefkozend in een klomp, en later leert hij schrijven met de veer van een mus. Maar het leven is niet altijd makkelijk voor Klein Duimpje. Zijn leraar schopt hem van school en hij moet zich verstoppen, eerst in de bijkeuken, dan achter een bezem. Hij probeert op de koeien te letten, maar al snel gaat het mis: hij valt in een kom melk en een koe slikt hem per ongeluk in! De koe wordt verkocht, en als de slager haar opensnijdt, vindt hij tot zijn verbazing... Klein Duimpje! Vervolgens vaart hij vrolijk in een notendop en wordt in een hoed naar het ziekenhuis gebracht. Na zijn herstel wordt hij touwslager, en niet veel later duwt hij zelfs een kar. Maar Klein Duimpje komt opnieuw in de problemen. Wanneer hij door een wolf wordt achtervolgd, klimt hij in een boom. Later steelt hij brood van een bedelaar en vlucht weg, een molshoop in. Hij komt er aan de andere kant weer uit, maar zijn avonturen eindigen tragisch: terwijl hij fruit probeert te stelen, valt hij uit een boom en verdrinkt.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Tot Turnhout, by P. J. Brepols, Boek-drukker" Sjabloonkleuring rood Periode 1800 - 1833
Prent 2: gevergeerd papier, met onderschrift "Tot Turnhout, by P. J. Brepols, Boek-drukker" (onderschrift ander lettertype dan prent 1, spelling aangepast ) Sjabloonkleuring geel en rood Periode 1800 - 1833
Prent 3: gevergeerd papier, met onderschrift "Tot Turnhout, by P.J. Brepols, Boek-drukker". Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1800 - 1833
Prent 4: gevergeerd papier, onderschrift op naam van wederverkoper: "Te Sneeck, bij F. HOLTKAMP, Boekdrukker" Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1817 - 1833
Eerste bestelling in journaalboek: 02/03/1818
Brepols bewerkte later een prent van Engelse oorsprong (nr. 237), behorend tot dezelfde groep verhalen, maar heel anders dan het hier beschreven beeld.
5. Beeldverhalen 5.3 Sprookjes 5.3.9 Versie waarin Klein Duimpje geboren is uit een kool
12 afbeeldingen met kader, niet gesigneerd, 3 rijen van 4 afbeeldingen, 71 x 60 mm., tweetalige onderschriften. Heilige Nicolaas verdeelt zijn giften aan goede kinderen. 一 Jesus laat in de mand van de heilige pakjes vallen die hij zal verdelen.一 De heilige vertrekt, rijdt op een ezel.一 De plaatselijke banketbakker houdt hem tegen.一 De heilige koopt snoep bij hem.一 De heilige zegent de inwoners. 一 Hij geeft een pop aan een klein meisje.一 Hij trekt aan het oor van een luiaard.一 Hij deelt prenten uit.一 Hij gooit cadeautjes in een open haard.一 Hij bidt.一 Hij geeft aalmoezen aan een arme man. De Turnhoutse uitgever laat nauwelijks een kans voorbijgaan om reclame te maken voor zijn eigen artikelen. Het huis Brepols, wetende hoe goed de prent van de grote Sinterklaas verkoopt in de wereld van kleine kinderen, heeft de volgende vers gedrukt onder de afbeelding waarin de heilige mannekensbladen verspreidt: De kinderen, die wijs en vlijtig leeren, Zal hij met eene schoone print vereeren, Waaraan men slechts in Turnhout kan geraken, Mits men ze alleen bij Brepols-Dierckx kan maken.
Prent 1: met onderschrift “Turnhout. – Brepols & Dierckx zoon”
Prent 2: met onderschrift “Turnhout. Etablissements Brepols S.A.”
Prent 3: met onderschrift “TURNHOUT. – NAAMLOOZE VENNOOTSCHAP BREPOLS.”
- Goed-voor-drukvel in collectie op datum 10.10.1906 (blauw). Nrs. 5 – 6 – 7 – 8 - Goed-voor-drukvel in collectie op datum 26.03.1912 (zwart) en 23.04.1912 (blauw). Nrs. 5 – 6 – 7 – 8 - Inkleuring met waterverf voor kleurpositie op datum 12.10.1921 - Goed-voor-drukvel in collectie op datum 13.10.1921 (zwart). Nrs. 2 – 3 – 5 – 6 - Goed-voor-drukvel in collectie op datum 01.07.1925 (geel) en 08.07.1925 (rood). Nrs. 2 – 3 – 5 – 9
5. Volkeren van verschillende Landgewesten - Habitans de diverses Contrées
15 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, 3 rijen van 5 blokken, 122 x variabel, zonder onderschriften. Vijftien theatrale personages, ontleend aan de rollen van La Muette de Portici, La Fille du Tambour Major, Mignon, La Juive, Rigoletto, enz. Van een Frans prototype.
Prent 1: zonder adres, houthoudend papier van slechte kwaliteit. Sjabloonkleuring geel, oranje en blauw Periode 1870 - 1902
Prent 2: zonder adres, houthoudend papier van slechte kwaliteit. Sjabloonkleuring geel, paarsrood en groen Periode 1870 - 1902
9. Spel en vermaak 9.1 Vermaak 9.1.6 Commedia dell'arte en ander toneel 9.1.6.9 Toneelpersonages 11. Topografie en aardrijkskunde 11.Vreemde volkeren 11.3.1 Volkeren algemeen
5. Voorgedaen en nabedacht. Heeft menig man in leed gebragt
Niet aanwezig in eigen collectie. Exemplaren in Deventer Museum
21 houtsneden zonder kader, niet gesigneerd, 3 rijen van 7 blokken, Franstalige titel. Voorstellingen van Bedoeïenen.
7. Militair bedrijf 7.2 Infanterie (Nederlands en Belgisch) 7.2.1 Buitenlandse legereenheden
50. Belgische peerdevolk – Cavalerie Belge
Niet aanwezig in eigen collectie. Exemplaar in Universiteitsbibliotheek Amsterdam.
50. De Toover-Fluyt en verschillende Kleedsels - La Flute Sorcière en differens Costumes
Oblong vel. 9 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, 3 rijen van 3 blokken, 82 x 100 mm. De achttien houtsneden zijn een levendige weergave van de kleurrijke personages uit de beroemde Duitse opera "Die Zauberflöte" (De Toverfluit) van Wolfgang Amadeus Mozart, die voor het eerst werd uitgevoerd in Wenen op 30 september 1791 en later in Parijs op 23 augustus 1801. In de eerste houtsnede worden we geïntroduceerd tot twee van de meest iconische personages: de hogepriester Sarastro, die wijsheid en kracht belichaamt, en de vogelvanger Papageno, die een luchtige en komische noot aan het verhaal toevoegt. Sarastro wordt vaak afgebeeld met zijn imposante voorkomen en symbolische kleding, terwijl Papageno met zijn vrolijke en zorgeloze aard het publiek vermaakt. De overige houtsneden zullen de andere belangrijke personages en scènes uit de opera tonen, waarbij de magie en het avontuur van het verhaal tot leven komen. Denk aan de liefde tussen Pamina en Tamino, de strijd tegen de kwaadaardige Koningin van de Nacht, en de verschillende kleurrijke figuren die de opera zo aantrekkelijk maken. Elk personage heeft zijn eigen unieke stijl en kenmerken, waardoor de houtsneden een kleurrijk overzicht vormen van dit meesterwerk van de operaliteratuur.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabriek en Boekdrukkery van P. J. Brepols". Met oorspronkelijke titel "DE TOOVER-FLUYT EN VERSCHILLENDE KLEEDSELS" Sjabloonkleuring geel, lichtbruin, donkerbruin, oranje, rood en groen Periode 1817 - 1833
Prent 2: gevergeerd papier, zonder adres. Met gewijzigde titel "DE TOOVER-FLUIT IN ONDERSCHEIDE KLEEDSELS" Sjabloonkleuring geel en rood Periode 1817 - 1840
Prent 3: gevergeerd papier, ongesneden planovel voor omslag van schriften. Voor deze schriftomslagen werden houtblokken van prent nr. 50 gebruikt.
Eerste bestelling in journaalboek: 23/07/1823
Vermoedelijk gekopieerd naar Winckelmann
9. Spel en vermaak 9.1 Vermaak 9.1.6 Commedia dell'arte en ander toneel 9.1.6.11 De Toverfluit
50. Het waer afbeeldsel van den Wandelenden Jood gelyk hy door Brussel trekkende, is te zien geweest op den 22 april 1674
Centraal staat een houtsnede in dubbel lijnkader,niet gesigneerd, 300 x 193 mm. Op de voorgrond wandelt de Jood met op het hoofd een hoge vilten hoed met een veer op de rand. Aan zijn voeten draagt hij prachtige trechterlaarzen, in zijn rechterhand houdt hij een wandelstok. Rondom het personage zijn verschillende onderwerpen gerangschikt. Linksbovenaan staat een hut dat tegen een berg aanleund. Aan de deur van de hut staat Christus die het kruis draagt. Hij wordt vervloekt door de wandelende Jood. Boven de deur staat de tekst “Marche donc”. Rechtsboven aan de voet van Golgotha, waarop twee kruisen staan, bezwijkt Christus onder zijn kruis. Een man helpt hem op te staan. Hieronder de tekst “ Jesus gaet op den berg van Kalvarien”. Linksonderaan staan vier gegoede burgers te luisteren naar het trieste verhaal de wandelende Jood . Net hierboven staat de tekst “Den wandelen Jood, spreékt met de inwoonders van Parys”. Aan de rechterkant, een kleine kapel met beeld van de heilige Maagd met op haar arm het kind Jezus. Een vrouw bidt, geknield op de trap. Bovenaan de houtsnede staat de titel “Het waer afbeéldsel van den WANDELENDEN JOOD gelyk hy door Brussel trekkende, is te zien geweest op den 22 April 1774. — Le vrai Portrait du Juif-Errant, tel qu’on l’a vu passer a Bruxelles en Brabant, le 22 Avril 1774”. Links en rechts van de houtsnede een “Nieuw beklag, op eene Jagt-vois” (een nieuwe klaagzang, te zingen op een jacht-melodie). Het geheel is omkaderd door een sierlijk kader.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabriek en Boekdrukkery van P. J. BREPOLS", zonder nummer. Sjabloonkleuring oranje en blauw Periode 1817 - 1833
Prent 2: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabriek en Boek - drukkery van P. J. BREPOLS". Sjabloonkleuring geel, oranje, bruin en blauw Periode 1817 - 1833
Facturatiedatum van houtblok: 04/02/1822
Gekopieerd naar een prent "Le vrai portrait du juif-errant", uitgegeven door Hurez, Grande Place, à Cambrai, periode 1815 - 1817. Brepols nam ook de Franstalige tekst letterlijk over en vertaalde deze tevens in het Nederlands.
1. Religie 1.3 Andere religieuze onderwerpen 1.3.5 Overige religieuze onderwerpen 1.3.5.11 De Wandelende Jood
20 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 5 rijen van 4 blokken, 49 x 65 mm;, tweetalige onderschriften.
Prent 2: zonder adres, houthoudend papier van slechte kwaliteit. Sjabloonkleuring geel, rood en groen (andere sjablonen) Periode 1870 - 1902
Beersmans nam rond 1870 de houtblokken voor mannekensbladen over van stadsgenoot Antoine Van Genechten. Deze prent is een herdruk van prent nr. 21 van Antoine Van Genechten.
5. Beeldverhalen 5.1 Beeldverhalen algemeen 5.1.66 Lamme Goedzak en zijn griet
50. Zie kinders in deez’ prent, een aantal vreemde dieren - Je vous présente, enfans ! ces bêtes étrangères.
16 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 4 blokken, 72 à 76 x 68 à 73 mm., tweetalige onderschriften. Vrij merkwaardige voorstellingen van wilde dieren zoals een leeuw, een leeuwin, een tijger, een tijgerin, een olifant, een panter, een hyena enz., vergezeld van hoge fantasiebenamingen. Bovenaan, als titel: Zie kinders in deez’ prent, een aental vreemde dieren, Hun afkomst, 'hun bestaen, hun wreedheid en manieren.
Prent 1: onderschrift op naam van wederverkoper "D. Pauwels, Bergen-op-Zoom" Sjabloonkleuring geel, grijs en bruin Periode 1840 - 1856
Prent 2: zonder adres Sjabloonkleuring geel, grijs en bruin Periode 1840 - 1856
Prent 3: zonder adres Sjabloonkleuring geel, groen en bruin Periode 1840 - 1856
De prent is een kopie van nr. 40 van Erven H. Rynders in Amsterdam. Glénisson en Van Genechten behield de Nederlandse tekst.
24 houtsneden met kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 6 blokken. Franstalige onderschriften. Diverse personages en beroepen verwerkt in een alfabet: Apothicaire — Boulangere — Cuisiniere — Distillateur — Ecrivain — Fournisseur — Grenadier — Horloger — Indien — Jardinier — Lingère — Memitre de danse — Nouveau parvenu — Opticien — Physicien — Frèré Quetru — Rentier — Soldat — T(onleesbaar) — Usurier — Vedlard — Vieileuse — Yvrogne — Zero
Niet aanwezig in eigen collectie. Een exemplaar is terug te vinden in het Rijksprentenkabinet van Amsterdam.
14. Opvoeding en onderwijs 14.2 A.B.C.-prenten 14.2.1 Ambachten en beroepen
51. Dien, die den oorlog niet en ziet… - Qui dit: la guerre est douce, ou qui lepense...
Oblong vel. 11 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, verdeeld over drie rijen, 64 à 86 x 51 à 130 mm;, tweetalige onderschriften. Militaire scènes. Het slagveld doorkruisen, soldaten te paard, lans, pistool of sabel in de hand, zou de dood om hen heen zijn. Een of twee soldaten per houtsnede. Bovenaan, als titel: Dien, die den oorlog niet en ziet， Meent dat men daer met wit brood schiet. Op de laatste rij, wellicht bekroond met een anti-alcoholliga, vraagt ​​een soldaat aan zijn chef om de verkoop van alcohol te verbieden: Heer overste verbied den drank, Of anders gaan ons zaken mank. Deze verdediging vindt plaats in de kantine: Het kwaad uws dranks is veel te groot, Rijd weg, of wel ik steek u dood. Maar de cantinere, die we te paard in het volgende blok aantreffen, antwoordt: Den drank doet veel meer goed als kwaad, Hij moedigt aan een slecht soldaat. Uiteindelijk, in de laatste houtsnede, keurt een ruiter die terugkeert van het front goed wat de cantinere zojuist heeft gezegd en vraagt ​​​​haar om hem een ​​druppel te geven : ’t Geen gij daar zegt komt goed te pas. Daarom schenk mij nog maar een glas. De duivel heeft altijd het laatste woord!
Prent 1: zonder adres, houthoudend papier van slechte kwaliteit. Sjabloonkleuring geel, oranjerood en blauw Periode 1870 - 1902
Beersmans nam rond 1870 de houtblokken voor mannekensbladen over van stadsgenoot Antoine Van Genechten. Deze prent is een herdruk van prent nr. 41 van Antoine Van Genechten.
51. Eentoonigheid verveelt, verwisseling streelt het oog... - Tu faut à la jeunesse souvent du changement...
Oblong vel. 8 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 2 rijen van 4 blokken, 111 x 70 mm., tweetalige onderschriften. Emblemen en deugden: de leeuw, medelijden, huwelijk, deugd en ondeugd, kunst, dankbaarheid, vaderlijke liefde (lees kinderlijk), dood. Bovenaan, als titel: Eentoonigheid verveelt, verwisseling streelt het oog, Dat dus dees nieuwe print u Jeugd vermaken moog.
Prent 1: zonder adres Sjabloonkleuring geel, rood en groen Periode 1856 - 1900
Prent 2: zonder adres Zonder inkleuring Periode 1856 - 1900
De prent is een getrouwe kopie van een Nederlandse centsprent uit het begin van de 19e eeuw, uitgegeven door Erve H. Rynders te Amsterdam, zonder serienummer. De Turnhoutse uitgever heeft de Nederlandse onderschriften gereproduceerd, met enkele kleine aanpassingen. Zo lezen we onder het eerste houtblok, dat een leeuw voorstelt die dichtbij de zee ligt, met in zijn rechterpoot een zwaard en in de andere gekoppelde pijlen (het symbool van de Verenigde Provinciën) terwijl we op de grond kettingen zien breken en de twee delen van een stok: Men geeft den leeuw den naem van koning aller dieren Een edel ryk dus mag zich steeds daermee versieren. Wel lezen we in de originele tekst van de Nederlandse afbeelding: Men geeft den Leeuw den Naam, Van Koning aller Dieren, Het Neêrlandsch Wapen mag, Zich steeds daarmee versieren. De vijfde afbeelding, dat “De Kunst” voorstelt, is interessant voor de studie van de literaire en artistieke smaak van die tijd in Holland. De nutte schilderkunst en d’ed'le poezy ! Studeert daerin o jeugd, opdat z’u tot nut zy. Het houtblok toont ons voor de kunsten een zeer klassieke buste gereproduceerd op het canvas weergegeven op een schildersezel en vergezeld van een van de beroemde werken over de schilderkunst van Gerard de Lairesse. De poëzie wordt vertegenwoordigd door de werken van Vondel en die van twee andere dichters, Loots en Klijn, die beiden leefden in de tijd dat de originele houtblok werd gegraveerd en die sindsdien goed vergeten zijn.
51. Geloofweêrdige en by een vergaederde Beschryving der merkweêrdige Voorvallen, Weldaden en Heylige Verrigtingen van zyne doorlugtige Hoogheyd den Vorst Alexander van Hohenlohe
Centraal staat een houtsnede in langwerpig ovaal, zonder kader, niet gesigneerd, 190 x 152 mm. Voorstelling op buste van Alexander van Hohenlohe, gekleed in kerkelijke habijt met kraag, de stola op de linkerschouder, een halsketting met het kruis van de Orde van Malta. Boven het houtblok staat de titel “Geloofweerdige en by een vergaerde Beschryving der merkweerdige voorvallen, weldaden en heylige verrigtingen van zyne doorluchtige Hoogheyd den Vorst Alexander van Hohenlohe, Domheer van Olmutz Vicaris van het Bisdom Bamberg, en ridder van de Maltheser order”. Rondom het houtblok staat de biografie van de prins, het verhaal van enkele van zijn wonderen en zijn gebed voor het herstel van de zieken. Het geheel is omkaderd door een sierlijk kader.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabriek en Boekdrukkery van P. J. BREPOLS" Sjabloonkleuring geel, oranje, bruin, blauw en zwart Periode 1817 - 1833
Facturatiedatum van houtblok: 11/06/1822
1. Religie 1.2 Heiligen 1.2.2 Heiligen, heiligenlevens en pausen 1.2.2.1 Heilige Alexander van Hohenlohe
51. Veldslagen, waar dat Mars zyn felle woed’ kwam koelen. - Jeunesse vois le tableau de quatre grands combats
Oblong vel. 9 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, 3 rijen van 3 blokken, 80 x 109 mm. Tweetalige onderschriften. De serie houtsneden vertelt een aangrijpend verhaal van oorlog en opoffering, waarbij elke afbeelding een cruciaal moment uit de geschiedenis vastlegt. De eerste drie houtsneden zijn een schokkende weergave van het bloedbad dat plaatsvond tussen soldaten in Zürich en Lutzen. De beelden tonen de chaos en de verschrikkingen van de strijd, met soldaten die strijden en vallen, en benadrukken de grimmige realiteit van oorlog. De volgende twee houtsneden brengen ons naar Jena (1806), waar de dood van prins Henri wordt verbeeld. Deze scènes stralen de tragedie en de tragiek van zijn verlies uit, alsook de impact van zijn dood op de strijd en zijn medestrijders. De laatste vier houtsneden onthullen een emotioneel afscheid: prins Poniatowski neemt afscheid van zijn vrouw en zoontje voordat hij ten onder gaat. Het moment van zijn verdrinking in de Elster (1813) wordt dramatisch weergegeven, gevolgd door een eerbetoon aan zijn graf, dat de eerbied voor zijn opoffering benadrukt. Bovenaan het blad worden de thema's van de houtsneden mooi samengevat in een krachtige tekst: “Veldslagen, waar dat Mars zyn felle woed’ kwam koelen, En menig grooten Held, den schicht ter dood deed' voelen, Leert hier gy jonge jeugd, den moed voor ’t Vaderland, Wanneer door s’ vyands zwaard den staat word aangerand.” Deze woorden roepen de lezer op om de moed en opoffering van de helden te waarderen en herinneren, terwijl ze het belang van patriotisme in tijden van oorlog onderstrepen.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift van wederverkoper "Te Amsterdam, bij MINDERMANN en Comp, Negocianten op het Cingel bij de Bergstraat". Handschrift op achterzijde "Houdsenoden 23 maart 1852, H. J. De Boer te Indijk" Sjabloonkleuring geel, lichtbruin, rood en groen Periode 1817 - 1840
Prent 2: gevergeerd papier, met onderschrift van wederverkoper "J. PROOST, Boekhandelaar te Leeuwaarden". Met handschrift achteraan "Hedzer Fokker Fokkema, 1828" Sjabloonkleuring geel en rood Periode 1817 - 1840
Prent 3: zonder adres, gemerkt 'B'. Spellingsaanpassing. Sjabloonkleuring geel, rood-bruin en blauw Periode 1840 - 1860
Eerste bestelling in journaalboek: 30/07/1823
2. Geschiedenis en vorsten 2.1 Vorsten en historische personages 2.1.2 Buitenlandse vorsten 2.1.2.26 Dood van Prins Poniatowski
51. Ziet knaepjes, ten geschenk een nieuwe fraaije prent…
Prent 1: zonder adres. Twijfelachtig of deze wel degelijk Delhuvenne is, kleuring lijkt eerder Lutkie & Cranenburg te zijn. Sjabloonkleuring geel, paars en blauw Periode 1842 - 1856
Oblong formaat, 3 houtsneden verdeeld over 3 rijen, niet gesigneerd. Voorstellingen van militairen. De bovenste houtsnede stelt een vierspan voor dat een kanon voorttrekt op twee paarden hiervan zitten militairen waarvan één met zweep, achter het kanon vier militairen te voet. De houtsnede van de tweede rij geeft eveneens een vierspan weer, hierop twee soldaten met zweep, die een kar voorttrekken waarop de kisten munitie staan en 8 soldaten zittend op de kisten. De derde en laatste houtsnede toont twee soldaten te paard waarnaast de munitiekar staat, twee soldaten laden munitie uit. Daarnaast staat het kanon dat geladen wordt, en waar 6 militairen rond staan.
Prent 2: zonder adres, zeer zware afdruk Sjabloonkleuring geel, rood en blauw
52. De Geesseling van onzen Zaligmaeker Jesus Christus
Centraal een houtsnede met lijnkader, geen signatuur, 276 x 194 mm. In een gewelfde kamer, in het midden, staat Jezus met aureool. Hij staat naakt, lendendoek om het middel geslagen, met de handen gebonden aan een kolom met daarboven een kapiteel versierd met bloemen en bladeren. Twee beulen slaan de licht voorover gebogen Jezus op de rug. De links op de afbeelding geplaatste beul draagt een kniebroek met gaatjes, draagt een muts en op de linkerheup een zwaard. Hij slaat met een zweep met verschillende riemen die hij met beide handen vasthoudt. De beul rechts, zijn haar naar achteren gehouden door een hoofdband, heeft takken in elke hand. Aan Jezus' voeten ligt zijn mantel op de grond. Rechts, op de achtergrond, door de deur, heeft men een uitzicht op de stad en de koepel van een tempel (van Jeruzalem?). Rondom de houtsnede staat het verhaal van de geseling van Jezus met onderaan nog een gebed opgedragen aan Jezus. Het geheel is omkaderd door een sierlijk kader.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabriek en Boek - drukkery van P. J. BREPOLS" Sjabloonkleuring geel, oranje, rood, bruin en blauw Periode 1817 - 1833
Niet aanwezig in eigen collectie. Exemplaren in Rijksprentenkabinet Amsterdam, Ottema-Kingsma Stichting Leeuwarden, Fries Museum Leeuwarden en Koninklijke Bibliotheek van België.
1. Religie 1.1 Bijbelprenten 1.1.3 Bijbelprenten gewijd aan speciale onderwerpen uit het Nieuwe Testament 1.1.3.11 Geseling van Jezus
52. Geschiedenis van Robinson Crusoë – Histoire de Robinson Crusoë
Oblong vel. 15 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, 3 rijen van 5 blokken, van verschillende afmetingen, tweetalige onderschriften. Zeer merkwaardige en naïeve variant van de avonturen van Robinson Crusoe, waarvan we het prototype niet kennen. We weten dat Robinson op zijn eiland kostuums maakte van geitenleer, dit weerhield de ontwerper er niet van om Robinson en zijn trouwe Vrijdag, wanneer ze het eiland verlieten, in kostuums van zijn tijd gloednieuw aan te kleden. Robinson belooft samen te vertrekken. 一 Hij gaat aan boord. 一 Gelukkige momenten van zijn zeetocht. 一 Hij heeft schipbreuk geleden. 一 Hij is een huis aan het bouwen. 一 Hij bereidt een stuk hert. 一 Hij ziet menselijke resten. 一 Hij gaat op ontdekking. 一 Hij weeft een tas. 一 Hij temt een vrouwelijke lama. 一 Hij vindt Vrijdag. 一 Vrijdag schiet op de vijand. 一 Ze zien een schip. 一 Ze verlaten het eiland. 一 Robinson omhelst zijn vader.
Prent 1: gemerkt 'G. en V. G.' Inkleuring geel, oranjerood en blauw, vermoedelijk door eigenaar prent Periode 1840 - 1856
Prent 2: gemerkt 'G.' Inkleuring geel, roodbruin en groen Periode 1840 - 1856
52. Het nieuw Arlequin spel – Le nouveau jeu d’Arlequin
Prent met één omkaderde afbeelding. Afbeelding bestaande uit een groot harlekijnsfiguur, met hoed en een kostuum met ruiten. Hij draagt een zak met het cijfer 7 erop. Rondom deze figuur staan de cijfers 2 tot en met 6, en 8 tot en met 12. Bevat een twaalfregelig onderschrift met een spel-instructie in Nederlands en Frans.
Prent : met onderschrift “Turnhout. Etablissements Brepols S.A.” Prent gestikt op een linnen doek.
Afbeelding 4: galvanocliché voor het drukken van de zwarte prent
- Goed-voor-drukvel in collectie op datum 30.11.1911 (geel). Nrs. 52 – 52 – 52 – 52 - Goed-voor-drukvel in collectie op datum 28.05.1915 (zwart, 03.06.1915 (rood-geel) - Goed-voor-drukvel in collectie op datum 04.11.1929 (blauw)
52. Het nieuw Arlequin-spel - Le nouveau Jeu d'Arlequin
1 houtblok met kader, niet gesigneerd, 317 x 297 mm. Tweetalige onderschriften. De houtsnede biedt een levendige voorstelling van het populaire spel Zot Zeven of Zeven in de Zak, dat in Vlaanderen en Nederland bekend is. In het centrum van de afbeelding staat een gemaskerde harlekijn, die met theatrale flair de aandacht trekt door een zak open te houden met het cijfer 7 prominent weergegeven. Dit cijfer kan een belangrijke rol in het spel vertegenwoordigen, mogelijk de waarde of de doelstelling die spelers proberen te bereiken. De guirlande die bovenaan hangt, voegt een feestelijke touch toe en kan symboliseren dat het spel een bron van vermaak en vrolijkheid is. Het schild in het midden en de medaillons met de cijfers 2 tot 12 suggereren dat er verschillende manieren zijn om het spel te spelen of verschillende waarden aan te duiden, wat de variatie in het spel benadrukt. De keuze voor deze cijfers kan ook verwijzen naar de spelregels of de strategische elementen van het spel. Onder de afbeelding staat de tekst “Onderrichten hoe men dit spel moet spelen,” wat aangeeft dat deze houtsnede wellicht diende als instructie of als een manier om de spelregels aan nieuwe spelers over te brengen. De populariteit van Zot Zeven in Vlaanderen en Zevenzot in Nederland benadrukt de culturele verbinding tussen de twee regio's en hun gedeelde tradities in het spelen van kaart- en bordspellen. Dit soort houtsneden was waarschijnlijk een manier om de aandacht op dergelijke spellen te vestigen en ze aantrekkelijk te maken voor een breed publiek.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uit het Fabriek en Boekdrukkerij van P.J. BREPOLS". Titel in groot corps onderkast. Tussen de Nederlandse en Franse titel staat een kroon als ornament. Sjabloonkleuring geel, oranje en groen Periode 1817 - 1833
Prent 2: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uit het Fabriek en Boekdrukkery van P. J. BREPOLS", zonder nummer, titel herzet met ander corps. Tussen de Nederlandse en Franse titel staat nu een bloemenslinger. Sjabloonkleuring grijs, lichtbruin, oranje en groen Periode 1817 - 1833
Prent 3: gevergeerd papier, op naam van wederverkoper "Te Delft bij A. VAN ALPHEN, boekhandelaar". Sjabloonkleuring grijs, oranje, groen en grijs Periode 1817 - 1833
Prent 4: zonder adres. Tekst herzet. Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1840 - 1880
Prent 5: zonder adres. Nieuw houtblok Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1880 - 1900
Afbeelding 6: origineel houtblok voor prent 4
Facturatiedatum van houtblok: 14/11/1827
Het werd overgenomen door andere uitgeverijen uit Turnhout; zie Glenisson en Van Genechten N° 84 en Beersmans N° 36. De afbeelding komt overeen met de Nederlandse prent uitgegeven door Van Staden in Amsterdam (N° 104); daar draagt ​​het schild de titel van het spel: Het vermakelijk Harlikein-Spel. Deze drukvorm werd later eigendom van Hemeleers-van Houter te Brussel (nr. 95).
52. Maar zie toch wat vieze kwasten… - Regardez quels hommes bizarres
25 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 5 rijen van 5 blokken, 44 x 57 mm., tweetalige onderschriften. Omgekeerde replica van afbeelding nr. 24 van Brepols waarvan noch de volgorde van de houtsneden, noch de onderschriften bewaard zijn gebleven. De neuzen van sommige onderwerpen zijn enigszins gewijzigd of verfraaid met een of ander ornament waardoor ze nog grotesker worden. Zo vertegenwoordigt het veertiende houtblok, dat in deze afbeelding het tweede is geworden, een grote, korte neus, smal aan de basis, verbreed en afgeplat aan het uiteinde, die een papierrol draagt ​​die "de wind van de neus" draait. Het eerste en het laatste onderwerp, die bedelaars voorstellen die vertrekken naar het vreugdevolle land van de Neuzen, hebben alle betekenis verloren, omdat ze zijn onderstreept met legendes die geen verband houden met het beeld; Het laatste houtblok van Brepols werd het elfde van Beersmans. Bovenaan, als titel: Maar zie toch wat vieze kwasten, Kon men hen van den neus ontlasten.
Beersmans nam rond 1870 de houtblokken voor mannekensbladen over van stadsgenoot Antoine Van Genechten. Deze waren op hun beurt afkomstig uit de verdeling van hun vroegere vennootschap Glénisson & Van Genechten (1833 – 1856), die eerder het fonds Delhuvenne uit Turnhout overgenomen had. Deze prent is bijgevolg een herdruk van prent nr. 17 van Delhuvenne.
52. Manneken-Pis / Den oudsten Borger der stad Brussel / In zyne groote kleeding // Hei Joppa Signorken
Oblong vel. 2 houtblokken met kader, 190 x 135 mm. Tweetalige onderschriften. De beschrijving van de houtsnede met het linker en rechter bladdeel biedt een boeiend beeld van twee iconische figuren uit de Vlaamse en Brusselse cultuur, met elk een unieke uitstraling en symboliek. Linkerbladdeel: Manneken-Pis Afbeelding: Het beeldje van Manneken-Pis in galakostuum. Dit beeldje is een bekend symbool van Brussel en staat vaak voor de speelse en onafhankelijke geest van de stad. Vlaamse Titel: "Manneken-Pis, den oudsten Burger der Stad Brussel, in zyne groote kleeding." Deze titel benadrukt de status van Manneken-Pis als een 'burger' van Brussel en geeft aan dat het beeldje in een speciale outfit is gekleed, wat een veelvoorkomende traditie is. Franse Titel: Onder het houtblok staat ook een Franse titel, wat aangeeft dat deze houtsnede gericht is op een breed publiek in België, waar zowel het Vlaams als het Frans gesproken wordt. Rechterbladdeel: Signorken Afbeelding: De scène met Signorken die zingend uit een kast komt, waar hij het slot heeft gebroken. Dit suggereert een moment van vreugde en feest, misschien tijdens een viering. Vlaamse Titel: "Hei-Joppa Signorken. Met dees jubel jarig feest, is Signorken blei van geest. En hy breekt zyn kasken uit, met veel vreugd en groot geluit." Deze tekst beschrijft het blije en feestelijke karakter van Signorken, die de viering op gang brengt met zijn vrolijke gedrag. Franse Titel: Ook hier is een Franse titel aanwezig, wat de culturele diversiteit van de regio weerspiegelt. Algemeen Kader: Het geheel is omkaderd door een sierlijk kader, wat de twee afbeeldingen verbindt en de artistieke presentatie versterkt. Dit kan ook dienen om de aandacht van de kijker te trekken en de waarde van de houtsnede te benadrukken. De combinatie van deze twee personages en de bijbehorende teksten vormt een levendige representatie van de folklore en de sociale gewoonten van de tijd, waarbij humor en culturele identiteit centraal staan. Dit soort houtsneden kan ook worden gezien als een middel om de lokale tradities te vieren en te behouden, terwijl ze tegelijkertijd amusementswaarde bieden.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uy het Fabriek en Boekdrukkery van P. J. BREPOLS" Sjabloonkleuring geel, groen, bruin en blauw Periode 1817 - 1833
Eerste bestelling in journaalboek: 10/05/1825
Deze prent is door Brepols later heruitgegeven onder het nummer 193
4. Humor en satire 4.1 Karikaturen 4.1.4 Allerlei snaken, zotten, narren, koddige personen en boemannen 4.1.4.8 Manneke Pis en Hei-Joppa Signoorken
Een afbeelding van deze prent kan u terugvinden door deze link te volgen.
Delhuvenne kopieerde deze prent naar voorbeeld van prent nr. 129 afkomstig uit het fonds Brepols te Turnhout.
53 Verlustigt ; Kind’ren u een poosje… 't Is Kloris Bruiloft met zijn Roosje...
8 houtblokken met kader en afgesneden hoeken, niet gesigneerd, 4 rijen van 2 blokken, 71 x 132 mm., Nederlandstalige kwatrijnen. Dorpsbruiloften. Mooie Hollandse houtblokken gepresenteerd in hun normale volgorde. Bovenaan, als titel: Verlustigt, Kind’ren ! U een poosje. Op geen U hier de prentkunst biedt; ‘t Is kloris Bruiloft met zijn roosje Wie kent dit Neerlands blijspel niet. Dit is het onderwerp van deze verschillende afbeeldingen: Voorbereidingen voor het huwelijksfeest. 一 Aankomst pasgetrouwden; de kinderen strooien bloemen voor hen uit. 一 Aankomst gasten. 一 Thomasvaar laat een stapel borden vallen. 一 We dansen voor de maaltijd om "de maag leeg te maken" en de eetlust op te wekken; een van de gasten, een oude man, valt. 一 We eten, we drinken, we lachen, we zingen. 一 Na de maaltijd dansen de jongeren terwijl ze wachten om de pasgetrouwden naar het huwelijksbed te leiden; de oude mensen blijven zitten. 一 Het feest is voorbij, iedereen brengt zijn cadeautje mee, gebruiksvoorwerp voor het huishouden.
Prent 2: zonder adres Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1856 - 1900
Glénisson & Van Genechten kopieerde deze prent naar voorbeeld van prent nr. 8 van Erve H. Rynders te Amsterdam.
30 houtsneden zonder kader, niet gesigneerd, 5 rijen van 6 blokken, Franstalige onderschriften. De houtblokken vertegenwoordigen volgende "vreemde volkeren": Hongrois — Turc — Espagnol — Anglais — Italien — Tirollien — Suédois — Polonais — Autrichien — Grec — Russe — Suisse — Persan — Mogol — Circasnen — Laponnais — Portugais — Français — Kamschatcadal — tartare — Armenien — Tonguse — Chinois — Kirguis — Kalm — Indien — Siamois — Bedouin — Japonnais — Bequimeau
Prent 2: zonder adres Geen inkleuring
53. Afbeeldsels der jonkheid – Tableau de la jeunesse
Oblong vel. 9 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, 3 rijen van 3 blokken, 75 à 80 x 105 mm., tweetalige onderschriften. De beschrijving van de houtsnede met kinderspelletjes geeft een levendig beeld van de jeugdige cultuur en de spellen die populair waren in die tijd. Hier is een overzicht van de afgebeelde onderwerpen: Kinderspelletjes Danseres: Een afbeelding van een meisje dat danst, mogelijk in traditionele kledij, wat een vreugdevol en speels element toevoegt aan het spel. Een Jarig Meisje: Dit kan verwijzen naar de viering van een verjaardag, waarbij het meisje in het middelpunt staat van de festiviteiten. Soldaatje spelen: Kinderen die doen alsof ze soldaten zijn, wat duidt op de invloed van militaire thema's in spel en fantasie. De Brijkous: Een spel dat waarschijnlijk verband houdt met het schoppen of brikken van iets, wat zowel een fysieke activiteit als een sociaal spel kan zijn. De papegaai: Dit kan verwijzen naar een spel of activiteit met een papegaai, misschien als een soort interactief spel waarbij kinderen dieren imiteren. Hoppelpaard: Dit beeldt een kind af dat speelt met een speelgoedpaard, een activiteit die de verbeelding en fysieke activiteit bevordert. Naaijen: Dit kan een verwijzing zijn naar spelletjes of activiteiten die met naaien of handwerken te maken hebben, wat de vaardigheden van meisjes in die tijd benadrukt. Lezen: Een afbeelding van een kind dat een boek leest, wat de waarde van onderwijs en literatuur in de kindertijd benadrukt. Het scheepje: Kinderen die spelen met een speelgoedbootje, mogelijk in water, wat creativiteit en avontuurlijke fantasieën aanmoedigt. De Fluit: Een afbeelding van een kind dat op een fluit speelt, wat het belang van muziek en kunst in de kindertijd aangeeft. Muziek en Zang: Dit kan verwijzen naar een groep kinderen die samen zingen of muziek maken, wat de sociale aspecten van spel en samenwerking benadrukt. Vlieger oplaten: Kinderen die een vlieger oplaten, wat een populaire buitenactiviteit is en de vreugde van het spelen in de open lucht symboliseert. De viool: Een kind dat viool speelt, wat de muzikale talenten en educatieve mogelijkheden van kinderen uitdrukt. Herderinnetjen: Dit kan een afbeelding zijn van een meisje dat een herderin speelt, wat de verbinding met de natuur en dieren aangeeft. Algemeen Deze prent biedt een rijke en kleurrijke representatie van de kindertijd, vol met verschillende activiteiten die zowel creatief als educatief zijn. Het toont niet alleen de spelletjes die kinderen speelden, maar ook de sociale en culturele waarden van de tijd, zoals samen zijn, creativiteit, en de ontwikkeling van vaardigheden. De verscheidenheid aan onderwerpen benadrukt de veelzijdigheid van kinderplezier en de manier waarop spel een essentieel onderdeel is van de groei en ontwikkeling van kinderen.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uit het Fabriek en Boekdrukkery van P. J. BREPOLS" Sjabloonkleuring geel, bruin, rood en blauw Periode 1817 - 1833
Prent 2: gevergeerd papier, met onderschrift van wederverkoper "Te bekomen bij J. PROOST, te Leeuwaarden" Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1817 - 1840
Prent 3: gevergeerd papier, met onderschrift van wederverkoper "Bij J. PROOST, Boekhandelaar te Leeuwaarden" Sjabloonkleuring geel en rood Periode 1817 - 1840
Prent 4: gevergeerd papier, met onderschrift van wederverkoper "Te Sneeck, bij F. HOLTKAMP, Boekdrukker" Sjabloonkleuring geel en rood Periode 1817 - 1840
Prent 5: gewijzigde positie reeksnummer Sjabloonkleuring geel, roodbruin enblauw Periode 1840 - 1860
Prent 6: zonder adres oppervlakkige kleuring op eerste houtsnede oranje, en groene vlek op achtste houtsnede. De houtsneden zijn nu in een kader geplaatst. Periode 1840 - 1880
Facturatiedatum van houtblok: 06/05/1825
53. Bruiloft van Doris en Roosje – Mariage de Théodore et Rose
8 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 2 blokken, 70 à 73 x 132 mm., tweetalige onderschriften. Dorpsbruiloften, naar Nederlands prototype. De volgorde van de blokken is omgedraaid, de eerste is de laatste geworden en de andere zijn lukraak gerangschikt, zonder rekening te houden met de volgorde van de gebeurtenissen. Grove gravure. Bovenaan, als ondertitel: Uit deze print kan men goed leeren, Hoe dat men een jong paer moet eeren,
Niet aanwezig in eigen collectie. Exemplaren in Rijksprentenkabinet Amsterdam, Ottema-Kingsma Stichting Leeuwarden, Atlas van Stolk, Rotterdam en Groninger Musea
Houtblokken afkomstig van de veiling van het fonds “Joh. Noman en Zoon” te Zaltbommel op 9 april 1845. Deze prent van Glénisson & Van Genechten is een herdruk van Noman nr. 39
Antoine Van Genechten verkocht in 1870 zijn fonds mannekensbladen aan stadsgenoot Beersmans–Pleek die met de blokken van deze prent nr. 43 drukte.
De afbeelding is later gepubliceerd door Beersmans (nr. 43). De houtblokken zijn getrouwe kopieën van die van een prent uitgegeven door de Erve H. Rynders in Amsterdam: Afbeelding van de Bruiloft van Kloris en Roosje, oud berugt klugtspel, welke jaarlyks op de Schouwburg wordt gebroken. De Nederlandse tekst is echter niet bewaard gebleven. In de Turnhoutse editie is zelfs de naam van de pasgetrouwde vervangen door die van Doris.
Oblong vel. 12 houtblokken zonder kader, gesigneerd HD, 3 rijen van 4 blokken, de rijen afgescheiden door een lijnfilet, 53 à 59 x 67 mm., tweetalige onderschriften.
Prent 1: zonder adres, houthoudend papier van slechte kwaliteit. Sjabloonkleuring geel, paarsrood en blauw Periode 1870 - 1902
Prent 2: zonder adres, houthoudend papier van slechte kwaliteit. Sjabloonkleuring geel, rood en groen Periode 1870 - 1902
Beersmans nam rond 1870 de houtblokken voor mannekensbladen over van stadsgenoot Antoine Van Genechten. Deze prent is een herdruk van prent nr. 13 van Antoine Van Genechten.
53. Vermaeninge Dat men behoort zyn zelven te doen inschryven in het Broederschap van het heylig Roosen-kransken
Centraal staat een grote houtsnede in lijnkader, niet gesigneerd, 273 x 210 mm. In het midden van de afbeelding, in een ovaal gevormd door een rozenkrans, staat de gekroonde Heilige Maagd, staande op een halve maan. Ze draagt op haar rechterarm het kind Jezus met aureool die een rozenkrans offert. De Maagd overhandigt met haar linkerhand een rozenkrans aan de heilige Franciscus van Assisi, herkenbaar aan zijn stigmata en zijn kostuum, geknield, een geopend boek voor hem. Achter de monnik en deels door hem verborgen, Johannes de Doper in gebed, een staf in zijn armen. Links, in een smekende houding, de heilige Hiëronymus met de leeuw. Een andere heilige, met gevouwen handen, staat achter hem. Bovenaan de afbeelding, boven de Maagd en kind Jezus, de Heilige Geest in de vorm van een sprankelende duif en God de Vader te midden van wolken, waaruit engelen tevoorschijn komen die rozenkransen uitdelen. Boven de houtsnede staat de titel “Vermaeninge Dat men behoort zyn zelven te doen inschryven in het Broederschap van het heylig Roosen-kransken. 一 Exhortation Pour se faire inscrire dans la Confrerie du Rosaire”. Links en rechts van de houtsnede een aansporing om deel uit te maken van het broederschap van de Rozenkrans. Onderaan nog een tweetalig gebed.
Prent 1: gevergeerd papier, zonder onderschrift, tweetalige versie. Sjabloonkleuring geel, bruin en rood Periode 1817 - 1833
Prent 2: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout het Fabriek en Boekdrukkery van P. J. BREPOLS", zonder nummer, tweetalige versie. Sjabloonkleuring geel, grijs, rood, bruin en blauw Periode 1817 - 1833
53. Verschillende afbeeldingen - Différents dessins
20 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 5 rijen van 4 blokken, 49 x 47 mm., tweetalige onderschriften. Mix van afbeeldingen (Uil, paard, vaartuig, kanon, etc.),
Prent 1: gemerkt "b", op naam van wederverkoper "H. G. Koster, H. G. Zoon, Amsterdam" Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1834 - 1856
Na de verkoop van het fonds Delhuvenne komt deze prent in handen van A. Van Genechten die hiermee prent nr. 57 drukte; die van Beersmans draagt ​​het ordernummer 47.
40 houtsneden zonder kader, niet gesigneerd, 5 rijen van 8 blokken, Franstalige onderschriften. Houtsneden van militairen op voetstuk. De drie middelste rijen hebben een onderschrift: Grenadiers — Troupe de ligne — Vitlogeurs
Prent 2: zonder adres niet ingekleurd
54. De spelende lieve kinderen – Les charmants enfans au jeu
24 blokken met kader, niet gesigneerd, 6 rijen van 4 blokken. Allerlei kinderspelen.
Prent 1: gemerkt "G". Sjabloonkleuring geel, rood en blauw.
54. Het is zoo als men zegt, Een spreekwoord is wel regt - Le proverbe bien dit, réveille souvent l'esprit
30 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, 5 rijen van 6 blokken, 42 à 57 x 41 mm., De beschrijving van deze houtsneden biedt een fascinerend inzicht in de Vlaamse cultuur en het gebruik van spreekwoorden. De combinatie van populaire uitdrukkingen met hun Franse vertalingen illustreert de rijkdom van de taal en de wijsheid die in deze uitdrukkingen is vervat. Hier is een samenvatting van de belangrijkste elementen: Titel Het is zoo als men zegt, - Een spreekwoord is wel regt, al is het soms een leugen, - ’T blyft tog in het geheugen. Populaire Vlaamse Uitdrukkingen Hy schiet met spek: Iemand die ondoeltreffend of met ongeschikte middelen handelt. Hy heeft het spek al weg: Iemand die al het goede heeft gepakt of geprofiteerd heeft. Hy kan niets vol houden: Iemand die moeite heeft om iets af te maken of door te zetten. Hy scheurt’er zyn kleed aan: Iemand die zijn kleren of iets waardevols aanraakt of beschadigt. Hy ziet hem komen: Iemand die op de hoogte is van wat er gaat gebeuren. Hy heeft de flesch: Iemand die dronken is of veel drinkt. Dit ziet ’er rot uit: Een situatie of object dat slecht of ongepast lijkt. Hy is een voddeman: Iemand die slordig of ongeorganiseerd is. Hy maakt hem een kleedje: Iemand die iemand anders iets geeft of maakt, meestal in een onbeduidende context. Pekrul: Een scheldwoord of uitdrukking voor iemand die als minderwaardig wordt beschouwd. Tikkenhaan: Iemand die snel of ondoordacht handelt. Hy maakt mannekens: Iemand die anderen voor de gek houdt of speelt. Zulk volk zulken wierook: Een kritiek op een groep mensen die iets verafschuwelijks doen. T’is den hond gevloeit: Iets dat slecht of verkeerd is gegaan. Hy gaat eenen gang: Iemand die voortvarend of met veel zelfvertrouwen handelt. Hij ziet er een rat in: Iemand die argwaan of achterdocht heeft. Hy rookt: Iemand die wellicht een geheim of een verborgen agenda heeft. Hy gaat om zeep: Iemand die in de problemen is of in een kritieke situatie verkeert. ‘T moet allemaal op: Alles moet worden gebruikt of verbruikt. Hy is koppig: Iemand die moeilijk te overtuigen is of niet wil veranderen. Nieuwe bessems keeren goed: Een uitdrukking die aangeeft dat nieuwe dingen vaak goed functioneren. Hy steunt op een gebroke stok: Iemand die afhankelijk is van iets dat niet meer functioneert. Dat is onnoozel: Iemand die dom of naïef is. Hy loopt een blauw scheen: Iemand die gewond is geraakt of pijn heeft. Zuigt er een punt aan: Iemand die meer informatie of details wil. T’is eenen spuiter: Iemand die een grote mond heeft of overdrijft. Hy doet hem af: Iemand die iemand anders in de steek laat of negeert. Maakt u niet moei: Een manier om iemand aan te moedigen om zich niet druk te maken. Hy is ’er niet achter: Iemand die niet op de hoogte is of niets begrijpt van de situatie. Hy heeft hem in d’oog: Iemand die goed oplet of iemand in de gaten houdt. Culturele Context Bijna al deze uitdrukkingen zijn afkomstig uit het Antwerpse dialect, wat aantoont dat ze deel uitmaken van de regionale folklore en het dagelijks leven. De vermelding dat deze Turnhoutse prent waarschijnlijk een gemoderniseerde kopie is van een oud Antwerps beeld, benadrukt de continuïteit en het belang van deze spreekwoorden in de Vlaamse cultuur. Ze weerspiegelen niet alleen de wijsheid van de volkscultuur, maar ook de sociale en culturele waarden van de tijd.
Prent 1: gevergeerd papier, met adres van wederverkoper "Te bekomen bij J. PROOST, te Leeuwaarden" Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1817 - 1840
Prent 2: gevergeerd papier, zonder adres Sjabloonkleuring geel, rood en groen Periode 1817 - 1840
Prent 3: zonder adres. Spellingsaanpassing t.o.v. vorige edities. Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1840 - 1880
Prent 4: zonder adres. Houthoudend papier van slechte kwaliteit. Positie van de houtblokken iets korter bij elkaar gezet t.o.v. vorige edities. Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1880 - 1900
Afbeelding 5: geel sjabloon voor inkleuring van prent 3
Afbeelding 6: blauw/groen sjabloon voor inkleuring van prent 3
Facturatiedatum van houtblok: 21/10/1825
In de Turnhoutse prentenreeksen vinden we een getrouwe kopie van Brepols' beeld, later bewerkt door Beersmans, met omgezette rijen, met nieuwe tekst (Nr. 62).
De Nederlandse uitgever "Felix" uit Amersfoort kopieerde deze prent van Brepols maar plaatste een vier-regelige tekst onder elke houtsnede. Hij bracht deze uit onder het nummer 86.
Oblong vel. 8 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 2 rijen van 4 blokken, 111 x 80 à 85 mm., Nederlandstalige onderschriften. Vrouwelijke huishoudelijke bezigheden, een visboer en een melkmeisje. Kopie naar een Nederlandse prent uit het begin van de 19e eeuw. Schooltijd. 一 De eerste stapjes van het kind.一 De huisvrouw veegt het huis.一 Zij maakt de maaltijd klaar. 一 Ze spint vlas. 一 De visboer. 一 Het melkmeisje. 一 Melk karnen.
Prent 3: zonder adres Zonder inkleuring Periode 1856 - 1900
Houtblokken afkomstig van de veiling van het fonds “Joh. Noman en Zoon” te Zaltbommel op 9 april 1845. Deze prent van Glénisson & Van Genechten is een herdruk van Noman nr. 13 (deels, vier houtblokken) Deze prent is gerelateerd aan de Nederlandse prent, heruitgegeven door Glenisson et fils onder nummer 48.
Niet aanwezig in eigen collectie. Exemplaar in voormalige collectie Van Veen
54. Pius VII… 4 REGELS; _ Leon XII / Benoemd Paus van Roomen den 27 September 1823
Oblong vel met twee delen en een prachtig sierlijk frame. Linker bladdeel. Een ingelijst medaillon, niet gesigneerd, 163 x 123 mm. Paus Pius VII in zijn fauteuil, biddend voor een afbeelding van Onze-Lieve-Vrouw van Smarten dat aan de voet van een kruisbeeld ligt. Boven het houtblok de titel: Pius VII. Geboren te Cèsene den 14 augustus 1742. Paus gekozen den 14 Meert 1800. Gestorven den 28 augustus 1823. Onder het houtblok de Franse titel: Pius VII. Ne a Cesene le 14 Aout 1742. Elu Pape le 14 Mars 1800. Décédé le 28 Aout 1823. Rechter bladdeel. Een ingelijst medaillon, niet gesigneerd, met hetzelfde tafereel als het linker bladdeel, maar in spiegelbeeld. Boven het houtblok de titel : Leon XII. Benoemd Paus van Roomen den 27 september 1823, enz. Onder het houtblok de Franse titel: Leon XII. Elu Pape de Rome le 27 Septembre 1823., enz.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabriek en Boek-drukkery van P. J. BREPOLS" Sjabloonkleuring geel, oranje, rood en blauw Periode 1817 - 1833
Facturatiedatum van houtblok: 16/03/1820
Deze prent is de eerste versie. Een tweede prent hiervan werd uitgegeven zonder afbeelding van de nieuwe paus.
1. Religie 1.2 Heiligen 1.2.2 Heiligen, heiligenlevens en pausen 1.2.2.65 Paus Pius VII en Leon XII
54. Ziet lieve jeugd, voor uw plezier… - Voyez chère jeunesse, pour votre plaisir?
20 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 5 blokken, 53 x 40 mm., tweetalige onderschriften. Satirische prent van Nederlandse origine en de hernieuwde legendes heel gewoontjes, zelfs dwaas zijn. Bovenaan, als titel: Ziet lieve jeugd, voor uw plezier, Hoe vindt gij ’t aantal prentjes hier? Op een van de eerste afbeeldingen stopte een voorbijganger om onbeschaamd naar twee vrouwen te staren die à la Grecque gekleed waren, naar de mode van het einde van de achttiende eeuw, en wier lichte jurken, met openingen op de heupen, door de wind werden opgetild: Maar dames toch spoedt u wat, Of gij geraakt nooit in de stad. De oorspronkelijke legende van de uitgever Noman, waar de houtsneden vandaan komen, was: Maar dames houd uw rokken vast, Voor dezen onbeschaamden gast. Op de volgende houtsnede draagt ​​een van de personages een bril over zijn onderbroek, op een ander een jonge vrouw die op de arm van haar moeder de kerk binnenkomt, zich snel omdraait en haar hand aanbiedt om door een dappere te worden gekust; in weer een ander is het een bediende die vakkundig een brief bezorgt aan een vrouw op de arm van haar man, ten slotte: in een van de laatste zit een man op zijn knieën voor een jonge vrouw in een hemd die een korset probeert. Dit zijn de verschillende onderwerpen: Liefdesgesprek. 一 De windvlaag. 一 Misplaatste bril. 一 De begrafenisondernemer. 一 Dapperheid. 一 Het lot van de loterij. 一 De visser. 一 De achterdochtige echtgenoot. 一 Straatmuzikanten. 一 De boodschapper van liefde. 一 De snelle kleermaker. 一 De hebzuchtige. 一 De trui. 一 Het korset. 一 Het portret van de boerin. 一 De visvrouw. 一 De ongelukkige boom. 一 De schraper. 一 Optica. 一 In het theater.
Beersmans nam rond 1870 de houtblokken voor mannekensbladen over van stadsgenoot Antoine Van Genechten. Deze waren op hun beurt afkomstig uit de verdeling van hun vroegere vennootschap Glénisson & Van Genechten (1833 – 1856), die op 9 april 1845 de houtblokken op de veiling van het fonds “Joh. Noman en Zoon” te Zaltbommel had aangekocht. Deze prent is daarom tevens een herdruk van prent nr. 312 uit het fonds Noman en prent nr. 261 uit het fonds Noman en Zoon. Ze werden tegen het einde van de 18e eeuw gegraveerd voor de beroemde Almanak van het Stichter-huis in Amsterdam, die ze later opnam in de reeks centsprenten. De drukvorm werd vervolgens eigendom van J. Noman in Zalt-Bommel (N° 312) en J. Noman & Zoon (N° 261). Deze laatste verkocht de vorm aan Glenisson & Van Genechten. De tegenhanger van deze afbeelding is uitgegeven door J. Noman als nr. 311 en door J. Noman & Zoon als nr. 260.
9. Spel en vermaak 9.1 Vermaak 9.1.4 Rarekiek, poppenkast en toverlantaarn (hsn. 19)
Oblong vel in twee delen, omlijst door een sierlijk kader. De twee delen zijn eveneens afgescheiden door een sierlijke ornamentlijn. Linker bladdeel. Een ingelijst medaillon, niet gesigneerd, 163 x 123 mm. Paus Pius VII in zijn fauteuil, biddend voor een afbeelding van Onze-Lieve-Vrouw van Smarten dat aan de voet van een kruisbeeld ligt. Boven het houtblok de titel: Zyne Heyligheid Pius VII. Opperhoofd der H. Kerke. Gebooren te Cèsene den 14 augustus 1742. Paus gekozen den 14 Meert 1800. Gestorven den 28 augustus 1823. Onder het houtblok de Franse titel: Sa Sainteté Pie VII. Souverain Pontief. Ne a Cesene le 14 Aout 1742. Elu Pape le 14 Mars 1800. Décédé le 28 Aout 1823. Rechter bladdeel. In twee talen de tekst voor “Vollen Aflaet vergund door zyne Heyligheyd Paus Pius den VII” en “Indulgence Plénière accordée par N. S. P. Pape Pie VII”.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabriek en Boek - drukkery van P. J. BREPOLS", zonder nummer. Sjabloonkleuring geel, oranje en rood Periode 1817 - 1833
Prent 2: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabriek en Boek - drukkery van P. J. BREPOLS", zonder nummer. Handschrift op achterzijde "Johannes Johannes Polder [18]34. Gaast den 10 Dezember 1834" Sjabloonkleuring geel, oranje en roodbruin Periode 1817 - 1833
Deze prent is de tweede versie, op de eerste versie staat ook de nieuwe paus afgebeeld. Deze verscheen onder hetzelfde nummer.
1. Religie 1.2 Heiligen 1.2.2 Heiligen, heiligenlevens en pausen 1.2.2.65 Paus Pius VII
Oblong formaat, 3 houtsneden zonder kader, niet gesigneerd. Eerste rij, één houtsnede, tweede rij, gecombineerd twee houtsneden. 1e rij: centraal staat een grote stoomboot met rad, allerlei mensen op het dek, waarvan vooraan iemand die met een verrekijker de horizon aftuurt. Achter de stoomboot hangt een sloep met hierin drie mensen. Voor de stoomboot vaart een kleiner zeilschip. Onder de houtsnede het onderschrift "Bateau à vapeur". 2e rij: Stoomlocomotief met machinist, hierachter een kolenwagon waarop twee personen te zien zijn, gevolgd door een dichte passagierswagon. Onder de houtsneden het onderschrift "Chemin de fer".
55. De twaalf maanden van het jaar – Les douze mois de l’Année
Oblong vel. 12 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 3 blokken, 62 x 101 à 104 mm. Tweetalige onderschriften.
Glénisson & Van Genechten nam het fonds Delhuvenne uit Turnhout over. Deze prent is een herdruk van Delhuvenne nr. 71
Getrouwe replica van de vorige prent. De houtblokken verschillen van die van Glenisson en Van Genechten door hun ruwere uitvoering en enkele onbelangrijke details. In de linkerhoek van het houtblok van april is de boer die zijn akker ploegt vervangen door een bosje groen; in het midden van het juli-blok is de boer naast de hooiwagen verwijderd. Onderschriften dezelfde als die van de vorige editie, maar uitgebreid met opmerkingen over de bezettingen van de verschillende seizoenen. Wij citeren: Maart. Komen jonge kippen en jonge lammeren voor den dag. July. In deze maand moet men hooyen als de zon schynt.
8. Folklore en traditie 8.1 Traditionele indelingen van de tijd 8.1.3 De twaalf maanden van het jaar
55. De twaelf maenden van het jaer – Les douze mois de l’Année
Oblong vel. 12 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 3 blokken, 61 x 104 mm., tweetalige onderschriften.
Prent 1: zonder adres Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1840 - 1870
Glénisson & Van Genechten kopieerde deze prent naar voorbeeld van Brepols nr. 94
55. Het leven van den kleinen deugniet - La vie du petit polisson
12 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 3 blokken, 62 x 76 mm., tweetalige onderschriften.
Beersmans nam rond 1870 de houtblokken voor mannekensbladen over van stadsgenoot Antoine Van Genechten. Deze prent is een herdruk van prent nr. 58 van Antoine Van Genechten.
5. Beeldverhalen 5.1 Beeldverhalen algemeen 5.1.61 De kleine deugniet
55. Kluchtige gesteltenissen en Dieren - Postures comiques et animaux
Oblong vel. 24 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 6 blokken, 63 x 55 mm., tweetalige onderschriften. De beschrijving van de groteske personages en dieren biedt een fascinerende kijk op de levendige en vaak humoristische wereld van het theater en de folklore. Hier is een samenvatting van de genoemde figuren: Groteske Personages en Dieren De Kat: Een personage dat vaak wordt afgebeeld als slim en sluw, symboliseert vaak het idee van onbetrouwbaarheid of geheimzinnigheid. Schramous: Een komisch figuur die mogelijk een speelse of ondeugende rol vervult, vaak met een humoristische twist. Zwaan: Dit elegante dier kan een symbool zijn van schoonheid en gratie, en wordt vaak afgebeeld in een romantische of poëtische context. Hansworst (Arlequin): Een klassieke clowneske figuur die humor en chaos met zich meebrengt, vaak met een kleurrijk kostuum en komische streken. Op Margotje: Een mogelijk folkloristisch of regionalistisch personage, bekend in verhalen en liederen. De Jacko: Een figuur die waarschijnlijk een clown of komiek vertegenwoordigt, met een speelse en ongebruikelijke uitstraling. Paauw: Dit kleurrijke dier staat vaak voor trots en schoonheid, met een indrukwekkende staart die opvalt in afbeeldingen. Klein Duimpje: Een bekende sprookjesfiguur, vaak afgebeeld als een dapper en slim klein jongetje die grote avonturen beleeft. Kunster: Een creatief personage dat de kunst en creativiteit vertegenwoordigt, mogelijk met een artistieke uitstraling. Jokrist: Een clowneske figuur die bekend staat om zijn grappen en grollen, vaak met een speelse of ondeugende houding. Wiel Fortuin: Mogelijk een personage dat rijkdom en geluk symboliseert, met een joviale uitstraling. Klein Gibbontje: Een speelse aap, vaak geassocieerd met ondeugendheid en vrolijkheid. Papegaai: Dit kleurrijke vogelpersonage staat bekend om zijn spraakvermogen en kan humoristisch en levendig zijn. Bacchus: De Romeinse god van de wijn en feesten, vaak afgebeeld met een vrolijke houding, een wijnbeker in de hand en omringd door vreugde. Haan: Een symbool van waakzaamheid en nieuw begin, vaak afgebeeld met een levendige en trotse houding. Eenhoorn: Een mythologisch wezen dat vaak staat voor puurheid en magie, met een elegant en dromerig voorkomen. Egel: Dit schattige en beschermde dier kan een komisch en schattig personage zijn, vaak met een humoristische draai. Groote Gibbon: Een grote aap, bekend om zijn speelse en energieke gedrag, vaak afgebeeld in een vrolijke context. Gilles: Een karakteristieke figuur die vaak in carnavals- en festivalcontexten verschijnt, met een vrolijke en feestelijke uitstraling. Aap: Een algemene term voor een ondeugend en speels dier dat vaak wordt afgebeeld in komische situaties. Dronkaaart: Een figuur die humoristisch de gevolgen van overmatig drinken uitbeeldt, vaak met een komische en ongecontroleerde uitstraling. Loustugruit: Een mogelijk folkloristisch of humoristisch personage dat op een komische manier de werkelijkheid weerspiegelt. Gekhuis: Een figuur die wellicht symbolisch staat voor iemand die ongewoon of vreemd gedrag vertoont. De Saoka: Een personage dat kan verwijzen naar een lokale of folkloristische traditie, met unieke eigenschappen en karaktertrekken. Conclusie Deze groteske personages en dieren reflecteren de rijkdom van de folklore, het theater en de populaire cultuur. Ze zijn vaak humoristisch en kleurrijk, met een sterke nadruk op karakterisering en het uitdrukken van verschillende menselijke emoties en gedragingen. Elk van deze figuren heeft zijn eigen unieke verhaal en betekenis binnen de culturele context waarin ze verschijnen.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, by P. J. Brepols, Boek-drukker" Sjabloonkleuring geel, bruin, rood en groen Periode 1817 - 1833
Prent 2: gevergeerd papier, met onderschrift op naam van wederverkoper "Te Amsterdam, bij Schalekamp en Van de Grampel, Boekhandelaars, op noordzijde voor Burgwal". Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1817 - 1840
Prent 3: gevergeerd papier, met onderschrift op naam van wederverkoper "Bij J. PROOST, Boekhandelaar te Leeuwaarden.". Sjabloonkleuring geel en rood Periode 1817 - 1840
Prent 4: met onderschrift "BY BREPOLS & DIERCKX, ZOON, Fabrykanten in gekleurde en gemarmerde papieren" Sjabloonkleuring geel, oranje en groen Periode 1840 - 1860
Prent 5: met onderschrift van wederverkoper "Erve WYSMULLER Amsterdam", gemerkt 'B'. Met gewijzigde titel "Kluchtige gestalten en Dieren. - Scènes Grotesques." Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1840 - 1860
Prent 6: zonder adres. Titel in ander lettertype dan voorgaande edities. Houthoudend papier van slechte kwaliteit. Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1880 - 1900
Prent 7: zonder adres. Houthoudend papier van slechte kwaliteit. Sjabloonkleuring geel, paars en groen Periode 1880 - 1900
Prent 8: zonder adres. Houthoudend papier van slechte kwaliteit. Sjabloonkleuring geel, rood en groen Periode 1880 - 1900
Prent 9: zonder adres, zonder inkleuring. Titel nu volledig in kapitalen. Papierkwaliteit identiek aan drukproeven uit de nieuwe lithografische reeks. Periode 1900 - 1910 ?
Facturatiedatum van houtblok: 11/11/1825
Oblong formaat, 18 houtsneden zonder kader, niet gesigneerd, 2 rijen van 5 blokken, derde rij 8 blokken. Bovenaan de titel; Armée Belge. — Lanciers. Soldaten te paard waarvan twee met trompet, twee met zwaard en 14 met een vaandel.
56. Geschiedenis van Cartouche – Histoire de Cartouche
Prent met 4 x 5 afbeeldingen Uit het leven van de schurk Cartouche, zoals diefstal, tuchthuis, het namaken van wissels, doodslag, overval op een postkoets, vermomming als soldaat, generaal en priester. Hij rijdt in een koets met een dame, wordt verraden, aangeklaagd, gevangen gezet en opgehangen.
Prent 3: met onderschrift “Naamlooze Vennootschap Brepols, Turnhout.”
Prent 4: proefdruk van tekening zonder tekst
- Proefdruk zwart ‘nagezien en goed bevonden’, op datum 23.06.1904 - Inkleuring met aquarelverf voor kleurpositie op datum 21.05.1912 - Goed-voor-drukvel in collectie op datum 16.12.1914 (rood, losgesneden) - Goed-voor-drukvel in collectie op datum 03.08.1922 (zwart), 11.08.1922 (geel), 12.08.1922 (rood) en 19.08.1922 (blauw). Nrs. 10 – 56 – 255 – 256 - Goed-voor-drukvel in collectie op datum 11.03.1925 (zwart) en 20.03.1925 (geel). Nrs. 10 – 56 – 246 – 247 – 254 – 271 - Goed-voor-drukvel in collectie op datum 03.08.1929 (zwart). Nrs. 10 – 56 – 246 – 247 – 254 – 271
56. Laat, lieve kinderen laat, de moordlust en bedryven, - Laissez, braves enfans, entrer dans vos mémoires
20 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 5 blokken, 68 x 60 mm., tweetalige onderschriften. In de prent over Cartouche, de beruchte bandiet, wordt zijn leven en de morele boodschap die eruit voortkomt krachtig weergegeven. De titel "Laat, lieve kinderen laat, de moordlust en bedryven?" roept op tot reflectie over zijn gewelddadige daden en benadrukt het belang van deugd en religie. Cartouche wordt afgebeeld als een schurk in een tulband, met een dolk in zijn rechterhand, een pistool in zijn riem en een zwaard aan zijn zij. De onderschrift vermeldt: “Welk monster maalt de kunst ons niet, Als men Kartouche’s beeld’nis ziet.” Zijn vroege neigingen tot diefstal worden weergegeven door het stelen van fruit als kind. Zijn criminele activiteiten escaleren snel; hij plundert een kist, meldt zich aan als matroos om te ontsnappen aan de autoriteiten, en ontsnapt uit het tuchthuis. Cartouche toont zijn vindingrijkheid door zich te vermommen als een boer of soldaat om de wet te trotseren, en hij valt zelfs een postkoets aan. Hij vervalst wissels en steelt, zelfs terwijl hij zich als een generaal kleedt om een arme man een grote aalmoes te geven, wat zijn schijnheiligheid illustreert. Zijn gewelddadige neigingen komen tot uiting wanneer hij een vrouw berooft en zich als een priester vermomt. De ironie van zijn leven komt naar voren in de liefde die hij deelt met zijn minnares, die hem uiteindelijk aanklaagt. Terwijl hij op de vlucht is, wordt hij ontdekt door een hond, gepakt en naar de gevangenis gebracht, wat het einde van zijn criminele activiteiten markeert. De prent eindigt met zijn executie: Cartouche is opgehangen, wat de uiteindelijke straf voor zijn daden symboliseert. Deze levendige voorstelling van Cartouche’s leven biedt niet alleen een blik op de onderwereld, maar ook op de lessen die daaruit te leren zijn voor toekomstige generaties, waarbij de spanning van de criminaliteit en de gevolgen van moreel falen worden benadrukt. De combinatie van humor en ironie maakt het verhaal een interessante reflectie op de menselijke natuur en de gevolgen van wangedrag.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uit het Fabriek en Boekdrukkery van P. J. BREPOLS. (De formaliteit door de wet vereischt is volbragt.) " Sjabloonkleuring geel, oranje, rood en groen Periode 1817 - 1833
Prent 2: met onderschrift "Turnhout, By BREPOLS en DIERCKX Zoon.N," Sjabloonkleuring geel, roodbruin en groen. Periode 1840 - 1860
Prent 3: met onderschrift op naam van wederverkoper "D. Pouwels, boek- en papierhandelaar, Bergen-Op-Zoom." Gemerkt "B". Sjabloonkleuring geel, roodbruin en blauw Periode 1840 - 1860
Prent 4: zonder adres, gemerkt 'B'. Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1840 - 1880
Prent 5: zonder adres, gemerkt "B". Houthoudend papier van slechte kwaliteit. Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1880 - 1900
Afbeelding 6: 17 van de 20 houtblokken van prent nr. 56
Facturatiedatum van houtblok: 03/01/1826
Een getrouwe replica van het beeld van Brepols werd gepubliceerd door Glenisson en van Genechten (nr. 17) en later herdrukt door Beersmans als nr. 48.
Zelfde houtblok als dat van nr. 8 van deze serie. Brepols gebruikte één houtblok voor twee verschillende heiligen. In prent nr. 8 gaat het over de heilige Antonius van Padua, in deze prent, nr. 56, gaat het over de Heilige Antonius Abt. Vermoedelijk gebruikte Brepols deze zelfde houtblok uit zuinigheid, en niet uit onwetendheid. Rondom de houtsnede staan de litanieën van Sint Antonius Abt, "beschermer van mens en dier tegen alle kwaadaardige ziekten en voor het behoud van de vruchten van de aarde”. Onder het houtblok staan verschillende gebeden en een gebed tot sint Antonius.
1. Religie 1.2 Heiligen 1.2.2 Heiligen, heiligenlevens en pausen 1.2.2.8 Heilige Antonius van Padua
56. Nieuw prentkundig ABC voor lieve kinderen, met toepasselyke versjes
Oblong vel. 13 houtblokken met kader, niet gesigneerd, verdeeld over drie rijen, 62 x 78 à 58 mm., Nederlandstalige onderschriften. De eerste dertien letters van het alfabet staan boven de houtsneden, in twee karakters (hoofdletter en cursief): A a. Onder elke houtsnede ondertitel en Nederlands couplet. Bovenaan de titel: Nieuwe prentkundig ABC voor lieve Kinderen, met toepasselyke versjes. Aep. 一 Bedelaer. 一 Canapé. 一 Duiventoren. 一 Ezels. 一 Flesschen. 一 Goochelaer. 一 Hond. 一 Invalide. 一 Jager. 一 Koordedanser. 一 Landkaert. 一 Moeder.
Prent 1: zonder adres Zonder inkleuring Periode 1856 - 1900
56. Vermakelijke Kinderoefeningen - Amusements d’enfants
24 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 6 rijen van 4 blokken, 52 x 63 mm., tweetalige onderschriften. De Vlieger. 一 De schommel.一 De eerste stappen. 一 Dutje.一 De les. 一 Peren plukken. 一Schaatsen. 一 Rusten. 一 Het verlaten van de boerderij. 一 De kinderwinkel. 一 De melkboer. 一 De terugkeer van de zeeman. 一 De uitreiking van prijzen. 一 Het kind laat zijn prijzen zien. 一 Amusement met de maan. 一 De pop. 一 Dansen in de ronde. 一 De studie. 一 De kippen. 一 De wieg van de pop. 一 De violist. 一 Gehoorzaamheid. 一 Vissen. 一 Avondgebed. Er is reden om aan te nemen, op basis van enkele verkeerd begrepen vertalingen van de Nederlandse tekst, dat de plaat een kopie is van een Nederlands origineel. Zo lezen we onder een matroos die van boord gaat: “Hij komt van den oost” en hebben we, verwarrend “oost” met “oogst”, vertaald met: Hij komt terug van de oogst!
Komt uit de collectie van Glenisson & Van Genechten, die de houtblokken niet, of onder een onbekend nummer moet hebben uitgegeven.
56. Verscheydene persoonen - Différents personnages
20 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 5 rijen van 4 blokken, 50 x 47 mm., tweetalige onderschriften. Elke afbeelding stelt een personage in een landschap voor. Veel van deze onderwerpen, zoals de apotheker, de cantinière, de kok en Robinson Crusoë, zijn amusant. Op de eerste rij: Pelgrim, Chinees kind, portier, soldaat. Laatste houtblok: harlekijn. We beperken ons tot het citeren van een van de legendes, die van de apotheker: Ziet mijnheer den Apotheker, Clysterie's zetten kan zeker zijn.
Prent 1: met onderschrift "Gedrukt by P. J. DELHUVENNE, te Turnhout" Sjabloonkleuring geel, oranje en groen Periode 1842 - 1856
Prent 2: op naam van wederverkoper "By J. A. ALDAG, Sint Jans-straat, n° 33, te Amsterdam" Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1834 - 1856
Glenisson en Van Genechten publiceerden onder nr. 83 een soortgelijke prent, waarvan de blokken later bij Beersmans terechtkomen (nr. 109). Het is een getrouwe replica, maar in spiegelbeeld, van deze prent, met dezelfde Vlaamse coupletten, terwijl een Nederlands (of Vlaams) couplet de prozatitels vervangt.
6. Arbeid en arbeidsleven 6.2 Kleine handel, ambachtelijke bedrijvigheid en dagelijks leven 6.2.6 Dagelijks leven
20 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 5 rijen van 4 blokken, tweetalige onderschriften. Klein Duimpje wordt geboren in een kool. — Zijn moeder wiegt hem in een klomp. — Hij schrijft met de veer van een mus. De leraar schopt hem van school.一 Hij verstopt zich in de bijkeuken.一 Hij verstopt zich achter een bezem.一 Hij let op de koeien.一 Hij valt in een kom melk.一 Een koe slikt het in. — De koe is verkocht.一 De slager, als hij het omhakt, vindt daar Klein Duimpje. — Hij vaart in een notendop.一 Het wordt in een hoed naar het ziekenhuis gedragen. — Hij wordt touwslager. — Hij duwt de kar. — Achtervolgd door een wolf, klimt hij in een boom. — Hij steelt brood van een bedelaar. — Hij vlucht een molshoop in.一 Hij komt door een andere opening naar buiten.一 Terwijl hij fruit steelt, valt hij uit een boom en verdrinkt.
Prent 1: zonder adres, sjabloonkleuring geel en rood, prent draagt nummer 56.
Prent 2: zonder adres, sjabloonkleuring geel, rood en blauw. Met nummer 57
Prent 3: zonder adres, sjabloonkleuring geel en rood, zonder nummer
Hemeleers kopieerde deze prent naar Brepols nr. 71
57. De geestelyke Loterye en gelukkige haeve voor d’afgestorvene Christene geloovige Zielen
Centraal bovenaan staat een houtsnede in lijnkader, geen signatuur, 135 x 202 mm. In de top, in het midden, in een stralenkrans een kelk met daarboven een kruishostie. Als een vuurgordijn dalen schuine stralen neer over de mensen. Aan de onderkant kronkelen menselijke vormen in de vlammen van het vagevuur en, hun armen heffend, verkondigen ze hun ondraaglijke lijden. Links, bovenaan het schilderij, strekken engelen hun handen uit naar rechtvaardige mensen om hen van het vuur te halen. In het midden en rechts strekken andere zondaars hun armen uit naar de kelk, een reddingsboei voor de zielen van de overleden gelovigen. Overal bewegen zielen van wie de proeftijd nog niet voorbij is, zich met wanhopige gebaren van de kelk af. Onder het houtblok staan de psalmen 50 “Miserere” en 129 “De Profundis” Rondom het houtblok staan de 68 categorieën dat de zondaars informeert voor wie men zal bidden. Een tekst aan het einde van de opsomming luidt: "Deeze godvrugtige en profytige Oeffeninge is ingebracht door den Doorlugtigsten en Hoogweerdigsten Heere Reginaldus, Bisschop des Hertogdoms Gelder. Anno 1698". Het lijkt erop dat Reginald, bisschop van het hertogdom Gelder, tegen het einde van de XVIIe eeuw, het idee had van deze spirituele loterij. Er wordt willekeurig een getal getrokken en vijf paternosters en vijf Avé Maria’s worden geciteerd voor de gelovige overledenen. Het geheel wordt omkaderd door een dubbele lijnkader, opgebouwd uit losse elementen.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabriek en Boekdrukkery van P. J. BREPOLS", zonder nummer. Sjabloonkleuring oker en oranje Periode 1817 - 1833
Prent 2: met onderschrift "Turnhout. - BREPOLS & DIERCKX, ZOON". Tweede versie in Nederlands en Frans. Hierdoor vallen de psalmen onder het houtblok van de eerste versie weg. Eveneens heeft er een spellingsaanpassing plaatsgevonden. Sjabloonkleuring geel en oranje Periode 1840 - 1860
1. Religie 1.3 Andere religieuze onderwerpen 1.3.2 Gebeden en Godvruchtige oefeningen 1.3.2.6 Geestelijke Loterij
57. Garde impériale Turque - Keizerlijke garde van Turkije
21 soldaten zonder kader, niet gesigneerd, 3 rijen van 7 soldaten, 94 x 295 mm. Tweetalige onderschriften. De prent toont drie rijen militairen, elk vertegenwoordiger van verschillende legers met hun kenmerkende kleding en uitrusting. In de eerste rij zien we de Garde impériale Turque, bestaande uit een keizerlijke wacht van de Turken. Hier staan een trommelaar en zes soldaten, allemaal gekleed in traditionele uniformen met tulbanden en voorzien van kromzwaardwapens, die een indrukwekkende verschijning maken. De tweede rij is gewijd aan de infanterie grecque, oftewel het Griekse voetvolk. Deze rij omvat vijf soldaten met tulbanden, die naast een officier en een trommelaar staan. Hun kleding en uitrusting weerspiegelen de Griekse militaire tradities en geven een gevoel van trots en moed. In de derde rij zijn de tirailleurs chinois te zien, de Chinese scherp-schiitters. Ze zijn uitgerust met twee pistolen en een dolk aan hun riemen, en ze houden bogen in hun handen, terwijl pijlen in een koker op hun rug zijn opgeborgen. Dit maakt duidelijk dat ze goed voorbereid zijn voor gevechten, en hun houding straalt zelfvertrouwen uit. Elke rij benadrukt de diversiteit en de unieke kenmerken van de verschillende legers, waardoor de prent een levendig beeld geeft van de militaire tradities en de rijke geschiedenis van elk van deze groepen.
Prent 1: zonder adres, gemerkt 'B'. Sjabloonkleuring geel, roodbruin en blauw Periode 1840 - 1880
Prent 2: zonder adres. Lettertype titel aangepast. Houthoudend papier van slechte kwaliteit. Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1880 - 1900
Prent 3: zonder adres. Houthoudend papier van slechte kwaliteit. Sjabloonkleuring geel, paars en groen Periode 1880 - 1900
Afbeelding 4: groen sjabloon voor de inkleuring van prent 3
Afbeelding 5: rood sjabloon voor de inkleuring van prent 3
Afbeelding 6: geel sjabloon voor de inkleuring van prent 3
Facturatiedatum van houtblok: 27/05/1826
7. Militair bedrijf 7.2 Infanterie (Belgisch en Nederlands) 7.2.1 Buitenlandse legereenheden (Turken, Grieken, Chinezen)
Prent 1: zonder adres. Handschrift op achterzijde "Kieke Boltjes haar Prent. Ontvangen 11 October 1852 van meester Hoeneveld". Sjabloonkleuring geel, roodbruin en groen Periode 1842 - 1856
Glénisson & Van Genechten nam het fonds Delhuvenne over en drukte hiermee prent nr. 14.
5. Beeldverhalen 5.1 Beeldverhalen algemeen 5.1.87 Robert de Duivel
57. Nouvel alphabet militaire - Nieuw militair alphabeth
13 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 3 blokken met bovenaan één los blok tussen de klinkers en cijfers, tweetalige onderschriften.
Beersmans nam rond 1870 de houtblokken voor mannekensbladen over van stadsgenoot Antoine Van Genechten. Deze prent is een herdruk van prent nr. 62 van Antoine Van Genechten.
14. Opvoeding en onderwijs 14.2 ABC-prenten 14.2.5 Militairen
57. Verschillende afbeeldingen – Differents Dessins
Niet aanwezig in eigen collectie. Exemplaren in Deventer Musea en Ottema-Kingsma Stichting Leeuwarden.
57. Vervolg van het nieuw prentkundig ABC voor lieve kinderen, met toepasselijke versjes
Oblong vel. 13 houtblokken met kader, niet gesigneerd, verdeeld over drie rijen, 61 x 52 à 76 mm., Nederlandstalige onderschriften. De laatste dertien letters van het alfabet staan telkens boven de houtsneden, in twee karakters (cap. en ital.): N n. Onder elke houtblok, Nederlandse ondertiteling en couplet. Voortzetting van het vorige alfabet. Bovenaan met titel : Vervolg van het nieuw prentkundig ABC voor lieve kinderen, met toepasselyke versjes. Neger. 一 Os. 一 Put. 一 Quadraet. 一 Ridderorde. 一 Sneeuw. 一 Trappen. 一 Urn. 一 Vlieger. 一 Wolf. 一 X. 一 Ysvermaek. 一 Zomerhuisje. De letter X wordt weergegeven door een man die met grote passen loopt, zijn lichaam naar voren leunt en zijn opgerolde paraplu schuin opheft.
Prent 1: onderschrift op naam van wederverkoper "Bij Koster, boekhandelaar, op de Haring Pakkerij, te Amsterdam". Handschrift op voorzijde "Geertje C Z Groen 1852" Sjabloonkleuring oranje, bruin en groen Periode 1840 - 1856
Prent 2: zonder adres. Titel positie verplaatst t.o.v. vorige editie. Sjabloonkleuring rood, bruin en groen Periode 1840 - 1856
Prent 3: zonder adres Sjabloonkleuring geel, bruin en groen Periode 1840 - 1870 (afgaande op papiersoort)
Prent 4: zonder adres Sjabloonkleuring geel, groen en bruin Periode 1856 - 1900
58. Alphabet 1e deel - Alphabet 1er partie
12 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, 3 rijen van 4 blokken, 65 à 82 x 55 mm., tweetalige onderschriften. Onder elk hout staat een van de letters: A t/m M. Het ABC. 一 Blauwbaard. 一 Cabatano. 一 Diana.一 Olifant. 一 Felix. 一 Giraffe. 一 Hachmet Bey. 一 Jean de molenaar. 一 Hond en kat 一 Luipaard. 一 Mustafa.
De houtsneden werden later uitgegeven door Glenisson en Van Genechten en door A. Van Genechten onder nr. 96, en door Beersmans onder nr. 45.
22 houtsneden zonder kader, niet gesigneerd, eerste rij 8 houtsneden, tweede en derde rij heeft telkens 7 houtsneden. Bovenaan de titel: Armée belge. — Infanterie 1e rij: 4 Belgische militairen, geplooide arm met bajonet op het geschouderde geweer, één officier met sabel gevolgd door drie kleinere houtsneden van trommelaars. 2e rij: 6 Belgische militairen het geweer en bajonet met gestrekte arm tegen de schouder aan, de rij sluit af met een officier met sabel. 3e rij: 6 Belgische militairen het geweer en bajonet met gestrekte arm naast het lichaam aan de voet, de rij sluit af met een officier met sabel.
58. Grenadiers Suisses – Switsersche Grenadiers
Oblong vel. Eén rij van vijf nagenoeg identieke houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, 280 x 70 mm. De prent toont een groep van vijf Zwitserse grenadiers, elk gekleed in hun traditionele uniformen en voorzien van berenmutsen. De grenadiers zijn gewapend en staan in een trotse houding, wat hun toewijding en moed uitstraalt. Hun uniformen zijn versierd met kenmerkende elementen die de Zwitserse militaire stijl benadrukken, en de berenmutsen geven hen een imposante uitstraling. De combinatie van hun uitrusting en houding schept een indrukwekkend beeld van deze elite-eenheid binnen het Zwitserse leger.
Prent 1: gevergeerd papier, zonder adres Sjabloonkleuring geel en rood Periode 1817 - 1840
Prent 2: zonder adres, gemerkt 'B'. Houthoudend papier van slechte kwaliteit. Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1880 - 1900
Afbeelding 3: geel sjabloon voor de inkleuring van prent
Afbeelding 4: rood sjabloon voor de inkleuring van prent
Afbeelding 5: blauw sjabloon voor deze prent
Getrouwe replica naar een afbeelding van Desfeuilles in Nancy, met dezelfde Franse titel en reeksnummer 10. De uitgever Wansleven uit Zutphen bracht een kopie uit onder het nummer 46.
7. Militair bedrijf 7.2 Infanterie (Belgisch en Nederlands) 7.2.1 Buitenlandse legereenheden (Zwitserse Grenadiers)
58. Het Leven van den Heyligen Eligius Bisschop van Noyon, Patroon der Zilver en andere Smeders
Centraal staat een houtsnede met dubbel lijnkader, niet gesigneerd, 263 x 187 mm. Op de voorgrond, in het midden, staat Sint Eligius in bisschopskostuum, stralenkrans en mijter, een kruis aan een lange ketting. Hij houdt in zijn rechterhand een sierlijke staf, in zijn linkerhand een hamer met daarboven een kleine kroon van goud. Aan zijn voeten twee stukken van goud, een kruik en een schaal. Op de achtergrond, links, in een open smederij gelegen aan een boom, slaat een ambachtsman de hamer op een aambeeld, een ander bedient de balg; op de grond liggen drie hoefijzers. Rechts, naast een boom, wordt door een hoefsmid met helper een hoefijzer aangebracht op de poot van een paard. Rondom de houtsnede staat de tekst over het leven van de heilige. Het geheel is omkaderd door een mooi versierd kader.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabriek en Boek-drukkery van P. J. BREPOLS", zonder nummer. Sjabloonkleuring geel, rood, bruin en blauw Periode 1817 - 1833
Prent 2: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabriek en Boek-drukkery van P. J. BREPOLS", zonder nummer. Met aangepaste titel waarbij de naam "Eligius" vervangen is door "Eloy". Handschrift op achterzijde "M. M. D. Bie. 1883" Sjabloonkleuring geel, oranje, rood, grijs en blauw. Periode 1817 - 1833
Prent 3: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabriek en Boek-drukkery van P. J. BREPOLS" Sjabloonkleuring geel, rood, bruin en blauw Periode 1817 - 1833
Zeer getrouwe replica van een Franse religieuze prent. Deze prent werd uitgegeven door Glemarec, te Parijs, met het volgnummer 278.
1. Religie 1.2 Heiligen 1.2.2 Heiligen, heiligenlevens en pausen 1.2.2.22 Heilige Eloy (= Eligius = Alo)
58. Het leven van den kleinen deugniet – La vie du petit polisson
12 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 3 blokken, 62 x 76 à 78 mm., tweetalige onderschriften. Waarschijnlijk van een onbekende Nederlandse prent. Belevenissen van een slechte boef die spijbelt, een geweer in een spiegel schiet, zijn armen en benen breekt, fruit steelt, zijn bezittingen in brand steekt en verdrinkt als hij uit een boom valt.
Prent 1: gemerkt "G" Sjabloonkleuring geel, roodbruin en groen Periode 1840 - 1856
Antoine Van Genechten verkocht in 1870 zijn fonds mannekensbladen aan stadsgenoot Beersmans–Pleek die met de blokken van deze prent nr. 55 drukte.
58. Onderscheidene bedrijven - Différents métiers
16 houtblokken met kader, gesigneerd, Lieshout, 4 rijen van 4 blokken, 63 x 56 mm., tweetalige onderschriften.
Beersmans nam rond 1870 de houtblokken voor mannekensbladen over van stadsgenoot Antoine Van Genechten. Deze prent is een herdruk van prent nr. 134 van Antoine Van Genechten. De kwatrijnen zijn ingekort tot coupletten, die zijn vertaald. Zo lezen we nu onder het laatste houtblok: Zie hoe dat Roosjes lieve vingren, Met kunst langs de klavieren slingren.
Deze waren op hun beurt afkomstig uit de verdeling van hun vroegere vennootschap Glénisson & Van Genechten (1833 – 1856), die eerder houtblokken voor mannekensbladen overgenomen had van Thompson uit Rotterdam. Deze prent is daarom tevens een herdruk van prent nr. 99 uit het fonds van Thompson.
36 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 6 rijen van 6 blokken, 40 x 38 mm;, tweetalige onderschriften. Mengeling van kleine onderwerpen met telkens één personage. De personages in de eerste drie rijen zijn vrouwen die bezig zijn met tamboerijn spelen, naar een zonnewijzer kijken, wandelen, lezen, verkopen, bidden, schrijven, een kind vermaken etc. ; die van de laatste drie zijn mannen: ploegers, jagers, melkboer, koorddanser, jongleur, roker, soldaat, trommelaar, invalide, etc.
Prent 1: zonder adres, houthoudend papier van slechte kwaliteit. Sjabloonkleuring geel, rood en lichtblauw Periode 1870 - 1902
De houtblokken zijn afkomstig van Jacobus Thompson in Rotterdam, die ze onder nr. 74 uitgaf met Nederlandse coupletten. De volgorde van de rijen is verwisseld. Op de eerste afbeelding van Thompson (de eerste in de laatste rij bij Beersmans) zien we een gehurkte man met een pijp in zijn mond, zijn broek aantrekkend in het open veld. De Nederlandse dichter berispt hem niet zonder reden voor zijn ongepastheid: Wel regten Uil, Dat ‘s waarlyk vuil. De legende van Beersmans getuigt eerder van een zachte filosofie: Laat ze maar klappen. Een vrouw, door Beersmans beschouwd als "De pachterres", wordt weergegeven in een zeer opvallende interessante positie, het oude beeld, (hoewel het voor kinderen bedoeld is!), dringt aan op haar zwangerschap: Wel moeder gaat Gy nog langs straat. Een dronken vrouw, zittend, fles in de hand, is geworden: Vermoeienis. Deze prent, dat dateert uit het einde van de achttiende eeuw, is interessant, goed gegraveerd en heel vrolijk gekleurd. Collectie Glenisson en Van Genechten: nummer onbekend. De prent van Jacobus Thompon is een kopie in spiegelbeeld van een prent gegraveerd door Robyn voor Stichter in Amsterdam, later uitgegeven door J. Noman in Zalt-Bommel als nr. 206. Deze uitgave bevat zesregelige onderschriften.
6. Arbeid en arbeidsleven 6.2 Kleine handel, ambachtelijke bedrijvigheid en dagelijks leven 6.2.3 Allerlei ambachten en beroepen 6. Arbeid en arbeidsleven 6.2 Kleine handel, ambachtelijke bedrijvigheid en dagelijks leven 6.2.6 Dagelijks leven 9. Spel en vermaak 9.4 Allerlei 9.4.2 Voorwerpen en mensen of dieren
59. Alphabet 2e deel - Alphabet 2er partie
12 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, 3 rijen van 4 blokken, 59 à 80 x 47 à 55 mm., tweetalige onderschriften. Onder elk blok een letter van het alfabet: N tot Z. Neptunus 一 Ourang-Outang. 一 Papegaey. 一 Quidem. 一 Roodbaertje. 一 Struys-Vogel. 一 Tas van bloemen. 一 Venus. 一 Uhlan en aep. 一 Wilde beest. 一 Xaverius. 一 Zebra. Sommige afbeeldingen stellen ruwweg ernstige dieren voor, waarvan sommige, zoals de orang-oetan en de aap, een menselijk gezicht hebben. Een roodhuidige vrouw, gekleed in een lendendoek en haar hoofd versierd met twee grote veren, gezeten naast een aap en een slang, wordt vergezeld door de volgende legende: Venus rust hier, Op haer manier. De andere voorstellingen zijn van dezelfde waarde en de bijbehorende verzen zijn niet minder merkwaardig.
Prent 1: met onderschrift "Gedrukt by P. J. DELHUVENNE, te Turnhout.". Zonder inkleuring Periode 1842 - 1856
Glénisson & Van Genechten nam het fonds Delhuvenne over en drukte hiermee prent nr. 95.
59. De kleederen der Nederlanden verschillen veel in iedre stand
Prent met 4 x 5 niet omkaderde afbeeldingen. Bevat afbeeldingen van personen in de kleding die bij hun stand, beroep en streek past: een meid en een heer uit Groningen; een dame, een boer en boerin uit Friesland; een heer uit Broek in Waterland; een vrouw en een boer uit Noordholland; een melkmeid uit Leiden; een visboer uit Scheveningen; een visvrouw; een 'windige' advocaat, een 'dame van fatsoen', Hollandse koopman en een burgerjuffrouw uit Holland; een boer en boerin van Gelderland; een kastelein, een meisje en een boer uit Overijssel.
Prent 2: zonder adres, andere inkleuring
59. De kleederen der Nederlanden, Verschillen veel in iedre stand - Les vètements des Pays-bas Varient par leur situation
20 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 5 blokken, 66 x 45 mm. Tweetalige onderschriften. De prent met de titel "De Kleederen der Nederlanden" toont een rijke verscheidenheid aan dames en heren in traditionele kleding die overeenkomen met hun stand, beroep en streek. Bovenaan de prent is een paar verzen te lezen, waarin de verbondenheid van de inwoners met hun vaderland wordt bezongen, ongeacht de verschillen in kleding. De afbeeldingen zijn opgedeeld in afzonderlijke houtblokken, waarbij elk blok een ander personage of een groep personages vertegenwoordigt. Een meid en een heer uit Groningen: Hun kleding weerspiegelt de lokale mode en het karakter van de regio. Een dame, een boer en boerin uit Friesland: Deze drie figuren geven een beeld van de agrarische gemeenschap in Friesland, met respectievelijke traditionele outfits. Een heer uit Broek in Waterland: Zijn kleding is typerend voor de rijke tradities van deze regio. Een vrouw en een boer uit Noord-Holland: Hun outfits zijn eenvoudig maar authentiek, wat de landelijke levensstijl weerspiegelt. Een melkmeid uit Leiden: Zij staat in haar typische kledij, wat haar belangrijke rol in de samenleving onderstreept. Een visboer uit Scheveningen en een visvrouw: Hun praktische kleding illustreert hun beroep in de visserij. Een 'windige' advocaat en een 'dame van fatsoen': Deze personages dragen elegante kleding die hun sociale status benadrukt. Een Hollandse koopman en een burgerjuffrouw uit Holland: Hun outfits zijn representatief voor de opkomende burgerij in de regio. Een boer en boerin van Gelderland: Zij zijn gekleed in de traditionele stijl van Gelderland, met focus op functionaliteit en eenvoud. Een kastelein, een meisje en een boer uit Overijssel: Deze figuren geven een levendig beeld van het lokale leven en de sociale structuur in Overijssel. Elk blok bevat tweeregelige rijmende onderschriften in zowel het Nederlands als het Frans, wat de culturele en taalkundige diversiteit van de Nederlanden verder onderstreept. De prent als geheel geeft een prachtig overzicht van de regionale kleding en de rijke sociale variëteit binnen het Nederlandse volk.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uit het Fabriek en Boekdrukkery van P. J. BREPOLS" Sjabloonkleuring geel, oranje, rood en groen Periode 1817 - 1833
Prent 2: gevergeerd papier, zonder adres Sjabloonkleuring oker, rood en blauw Periode 1817 - 1840
Prent 3: gevergeerd papier, zonder adres Sjabloonkleuring geel, oranje, rood en blauw Periode 1817 - 1840
Prent 4: zonder adres, gemerkt 'B'. Spellingsaanpassing. Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1840 - 1880
Prent 5: zonder adres. Zwarte druk eerder bruin. Korte sierlijn als afscheiding tussen de Franse en Nederlandse titel anders t.o.v. vorige edities. Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1840 - 1880
Prent 6: zonder adres, tekst herzet. Houthoudend papier van slechte kwaliteit. Prent in slechte toestand. Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1880 - 1900
Afbeelding 7: geel sjabloon voor inkleuring van deze prent
Afbeelding 8: blauw sjabloon voor inkleuring van deze prent
Afbeelding 9: rood sjabloon voor inkleuring van deze prent
Eerste bestelling in journaalboek: 16/02/1827
8. Folklore en traditie 8.2 Nederlandse klederdrachten
59. De veertien Statien van onzen Heere Jesus Christus
Middenin staan twee onder elkaar geplaatste houtblokken. De eerste, met dubbel lijnkader, niet gesigneerd, 100 X 59 mm. vertegenwoordigt Jezus aan het kruis met, op de achtergrond, de muren van Jeruzalem. Onder het houtblok de tekst: O CRUX SPES UNICA. Hieronder het tweede houtblok, zonder kader, niet gesigneerd, 75 X 59 mm. stelt Onze-Lieve-Vrouw van de Zeven Smarten voor, zittend met stralenkrans rond het hoofd. Zeven zwaarden doorboren haar borst, vier rechts en drie links. Onder het houtblok de tekst: O Maria ! door uw lyden, Help ons doch ten allen tyden. Hieronder staat, tussen twee gekruiste takken, de Lijkwade van Veronica met het heilige gezicht van Jezus. Links, rechts en boven deze centrale blokken staan een reeks van veertien houtsneden, verbeeldende de verschillende kruiswegstaties, beginnend met Jezus' verschijning voor Pilatus en eindigend met het heilig graf waar Jezus werd begraven door Jozef en Nicodemus. Deze houtblokken hebben allen een dubbel lijnkader, niet gesigneerd, 39 x 61 mm. Onder elke beeld, het nummer van de statie en de tweetalige uitleg van het passieverhaal. omheen dit geheel is een sierlijk kader geplaatst.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabriek van P. J. BREPOLS", zonder nummer. Tweetalige versie. Sjabloonkleuring geel, rood, bruin en blauw Periode 1817 - 1833
Al deze houtblokken lijken eerder gebruikt te zijn in devotieboeken. Hetzelfde beeld verschijnt in de gewone serie van Brepols onder nr. 216. Een kopie werd uitgegeven door Delhuvenne onder het nummer 83 en Glenisson & Van Genechten met nummer 75.
1. Religie 1.3 Andere religieuze onderwerpen 1.3.2 Gebeden en Godvruchtige oefeningen 1.3.2.11 Kruisweg (de 14 Statiën van onzen Heer Jezus Christus)
12 houtsneden met kader, niet gesigneerd, 3 rijen van 4 blokken, tweetalige onderschriften. Voorstelling van het sprookje over de geschiedenis van het ezelsvel. De prent heeeft enkel een Franstalige titel: "Histoire de lées et de peau d'ane". De onderschriften bij de houtsneden zijn in twee talen. Het verhaal begint: Het goedhaertig meyske geeft te drinken aen eene oude vrouw en eindigt met de 12de afbeelding: Den prins valt aen de knien van de princes, en zy trouwen te saemen.
5. Beeldverhalen 5.3 Sprookjes 5.3.4 Ezelsvel
59. Verscheidenheid van zaken, Kan meest de jeugd vermaken - Les désirs de l'Enfance, Sont pour la différence
12 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 3 blokken, 60 x 78 mm., tweetalige onderschriften. Diverse onderwerpen waaronder enkele spreekwoorden. Bovenaan, als titel: Verscheidenheid van zaken, Kan meest de Jeugd vermaken. De houtsneden vertegenwoordigen de volgende onderwerpen: De goede vangst. 一 Ochtendstond heeft goud in de mond. 一 Het goede doel. 一 De vrouw moet altijd het laatste woord.一 Men verspilt zijn tijd door een moor wit te wassen. 一 De Friese vrouw koopt kant om zichzelf mee te versieren. 一 De aap en de hoed. 一 De kleine vechters. 一 Vrouw die een man opvist. 一 Het geluk van een huishouden. 一 De boodschapper van de liefde. 一 De Nederlander is een rasechte zeevaarder.
Prent 2: zonder adres Sjabloonkleuring geel, roodbruin en blauw Periode 1840 - 1856
Glénisson & Van Genechten Antoine Van Genechten of Glénisson en Zoon
Kopie van een onbekende Nederlandse prent. Dezelfde onderwerpen vinden we terug op prent nr. 11 (met 28 houtsneden gegraveerd door J. Oortman) van P.C.L. Van Staden, in verkleinde versie. Het is waarschijnlijk dat Glénisson hiervan verschillende afbeeldingen kopieerde. Ze behoren tot dezelfde serie, bedoeld ter illustratie van een almanak, als de houtsneden van nr. 54 van Beersmans. Hoewel deze houtsneden voor kinderen zijn bewerkt, zijn de onderwerpen niet altijd kinderachtig. De voorlaatste houtsnede van deze prent stelt een nachtelijk tafereel voor, verlicht door het licht van de maan: een jongedame gooit een liefdesbriefje uit het raam in de hoge hoed die een in een boom klimmende man haar overhandigt: Ik beklim dien boom by nagt om voor myn Heer ’t ontvangen, Van zyn beminde een brief hy wagt thuis vol verlangen. Nog merkwaardiger is een andere houtsnede waarop een vrouw buiten adem probeert een man uit een put te trekken. De legende leest: Eer zou m’een man uit water putten, Als dat m’een geele vrouw kan stutten. Geel is de kleur van afgunst; van de waarschijnlijk woedende vrouw. De jongedame op ons beeld is echter niet geel: ze is gekleed in prachtig rood in de oude editie en gekleurd in blauw in de latere editie. Het werd alleen onbedoeld geel. In de originele tekst stond niet "geele vrouw” maar "geile vrouw", d.w.z. wulpse vrouw, en de houtsnede verwijt jonge meisjes die te gretig zijn naar een echtgenoot. De repliek van Oortman heeft de tekst aangepast; het onderschrift verandert in scherts: Dit meisje, o men schrikt er van! Put hier geen water, maar een man, Hij was, het is niet om te mallen, Er bij den avond ingevallen.
6. -, Mijn neus wijst mij... - Par la direction de mon nez...
Prent met een reeks personages in kostuums uit de 16e eeuw, getroffen door een fantastische neus, buitengewoon groot en lang, waardoor ze het voor verschillende doeleinden kunnen gebruiken, met name om het als muziekinstrument te gebruiken. Iedere houtsnede heeft een of meer personages; de hoofdpersoon heeft een immense, kolossale neus, de anderen een min of meer normale maar vreemd gevormde of extreem kleine neus. De legendes zijn soms merkwaardig, zoals die van de eerste houtsnede waar de zeer lange en zeer grote neus van een violist aan het einde op het muziekpapier rust: Mijn neus wijst mij de bemols aan Die hier op ‘t boek geschreven staan. In de volgende houtsnede ontmoet een personage met een niet minder grote neus een ander wiens neus vrij normaal is: ’k Doorboor u met mijn neus het hart Indien gij op mijn teenen tart Tot slot: op de laatste afbeelding nog een grotesk personage wiens zeer lange neus, die de beweegbare hefboom van een slagboom vormt, aan het einde in de steunvork rust: Hij sluit den weg af met zijn wonder Die zoo een heeft is ook niet zonder.
Prent 1: zonder adres, houthoudend papier van slechte kwaliteit. Sjabloonkleuring geel, roze-rood en groen Periode 1870 - 1902
Waarschijnlijk is het slechts een kopie naar Franse houtsneden, op hun beurt geïnspireerd door de karikaturale platen die sinds de zeventiende eeuw in Holland verschenen. Vgl. Brepols nr. 24, Delhuvenne nr. 44, Beersmans nr. 52. Onder de moderne prenten van Duitse reeksen (Munchener Bilderbogen) vinden we enkele die dit onderwerp op dezelfde manier behandelen.
16 houtsneden met kader, 4 rijen van 4 blokken, niet gesigneerd, Franstalige onderschriften Straatverkopers zoals parapluverkoper e.a. Onderschriften onder enkele blokken, ongeveer de helft heeft geen onderschriften.
Prent 1: zonder adres Geen inkleuring
6. Arbeid en Arbeidsleven 6.2 Kleine handel, ambachtelijke bedrijvigheid en dagelijks leven 6.2.1 Venters en hun straatroepen
6. Album d’Historiettes Choisies. Imagerie Enfantine.
Gekartonneerd album bevattende de volgende prenten uit de lithografische reeks: 358, 359, 360, 361, 334, 335, 346, 347, 348, 349, 350, 351, 352, 353, 355
Imagerie Enfantine Etablissements Brepols, S.A., Turnhout
6. De ezel, de hond, de haan en de kat of de Amsterdammer stadsmuzikanten – L’Ane, le chien, le coq et le chat ou les musiciens Amsterdammois
20 afbeeldingen met kader, niet gesigneerd, 5 rijen van 4 afbeeldingen, 58 x 55 mm., tweetalige onderschriften. Een oude ezel, die een hond ontmoet die door zijn meester is verjaagd omdat hij oud is, dringt er bij hem op aan hem te vergezellen naar Amsterdam om daar muzikant te worden. De hond is het daarmee eens. Ze ontmoeten een kat waarvan haar meesteres haar heeft weggestuurd vanwege haar luiheid. De twee vrienden vertrouwen hun plan toe, de kat vertrekt met hen. Een haan kraait luid want de volgende dag wordt hij opgegeten; hij voegt zich bij hen. Ze overnachten in een bos, de haan en de kat klimmen in een boom en zien in de verte een licht; het is een huis waar struikrovers feesten. Ze besluiten daarheen te gaan en als ze voor het raam aankomen, klimmen op elkaars rug en met een luide knal vallen ze alle vier door de ramen. De doodsbange struikrovers vluchten, de vier muzikanten gaan aan tafel zitten. Een van de struikrovers keert terug. maar de kat springt hem naar de keel, de ezel schopt hem een ​​paar keer. De struikrover zal zijn kameraden vertellen dat het huis vol demonen is. De bandieten verlaten het land en de muzikanten doen goede zaken.
Prent 1: met onderschrift “BREPOLS & DIERCKX ZOON, Turnhout.”
Prent 3: met onderschrift “NAAMLOOZE VENNOOTSCHAP BREPOLS – TURNHOUT”
- Goed-voor-drukvel in collectie op datum 10.10.1906 (blauw). Nrs. 5 – 6 – 7 – 8 - Goed-voor-drukvel in collectie op datum 26.03.1912 (zwart) en 23.04.1912 (blauw). Nrs. 5 – 6 – 7 – 8 - Goed-voor-drukvel in collectie op datum 13.12.1913 (blauw). Nrs. 1 – 4 – 6 – 7 - Goed-voor-drukvel in collectie op datum 04.05.1921 (geel). Nrs. 1 – 4 – 6 – 7 - Goed-voor-drukvel in collectie op datum 13.10.1921 (zwart). Nrs. 2 – 3 – 5 – 6 - Goed-voor-drukvel in collectie op datum 09.01.1925 (zwart) en 19.01.1925 (geel) en 26.01.1925 (vleeskleur). Nrs. 1 – 4 – 6 – 7 - Goed-voor-drukvel in collectie op datum 17.12.1926 (vleeskleur). Nrs. 1 – 4 – 6 – 7 – 264 – 265
Gebaseerd op een bekend verhaal van de gebroeders Grimm: Die Bremer Stadtmusikanten. Het einde van de prent lijkt niet in overeenstemming te zijn met dat van het originele verhaal. Bij de Grimms voelden de vier muzikanten zich zo goed in het huis van de rovers dat ze niet meer weg wilden; in de bewerking van Brepols deden de muzikanten goede zaken, wat suggereert dat ze hun weg vervolgden en uiteindelijk in de stad Amsterdam aankwamen. Deze uitgave is een kopie van een prent van Pellerin uit Epinal (nr. 1163), en de Nederlandstalige versie onder nr. 19.
6. Het huis van Oostenrijk, met deszelfs bijzonderste Krijgshelden
4 houtblokken met kader, niet gesigneerd, ieder blok onderverdeeld in 5 delen afgescheiden door een lijn, elk blok 70 x 270 mm., Nederlandstalige onderschriften. Eerste rij: Franciscus II, de keizer van het Heilige Roomse Rijk – aan zijn zijde de keizerin, statig als altijd – gevolgd door de aartshertogen: Carolus, Fernandus, en, last but not least, de onverschrokken Jonaas. Tweede rij: Generaal Baron van Beaulieu marcheert trots voorop, samen met de Prins van Schwarzenberg – achter hen de koele Melas, generaal van de ruiterij, en de onverschrokken Prins en veldmaarschalk, gereed voor actie. Derde rij: Graaf van Meerfeldt houdt het gezelschap in toom – naast hem de ervaren Generaal Veldtuig Meester van Wartesleben, Lieutenant-Generaal van Ehrbach, en de elegante Graaf de Colloredo. Helemaal rechts straalt Generaal Laudou zijn gebruikelijke vastberadenheid uit. Vierde rij: Generaal Kleber, met een scherpe blik, en Generaal Werneck staan klaar voor het gevecht, terwijl de Prins van Württemberg opvalt door zijn statuur. De Graaf de Murray staat zij aan zij met de veldadjudant de Plonquet, die het geheel met militaire precisie afsluit.
Niet aanwezig in eigen collectie. Exemplaren in Ottema-Kingsma Stichting te Leeuwarden, Koninklijke Bibliotheek te Den Haag, Koninklijke Bibliotheek van België en Groninger museum.
Eerste bestelling in journaalboek: 09/05/1820
2. Geschiedenis en vorsten 2.1 Vorsten en historische personages 2.1.2 Buitenlandse vorsten 2.1.2.17 Keizerlijke familie van Oostenrijk
6. Het leven van den Heyligen Rochus, Belyder, Bezonderen patroon tegen de pest en de besmettelijke ziektens
In het midden van het vel staat een houtblok omgeven door een sierkader, niet gesigneerd, 256 x 108 mm. Centraal staat de heilige Rochus, met aureool, met in zijn linkerhand een staf waaraan een ijzeren beker is bevestigd, de rechterarm hangt langs het lichaam. Aan zijn voeten gebladerte; achter hem een liggende hond met een brood in zijn bek. Boven de houtsnede de titel “Het leven van den Heyligen Rochus, belyder,” gevolgd door de vermelding: Bezonderen patroon tegen de Pest en besmettelijke ziektens. Links en rechts van de houtsnede een biografie van de heilige en het verhaal van enkele van zijn wonderen. Onder het houtblok een gebed aan Sint-Rochus.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te TURNHOUT, uyt het Fabriek en Boekdrukkery van P. J. BREPOLS", zonder nummer Sjabloonkleuring geel, oranje en blauw Periode 1817 - 1833
Prent 2: gevergeerd papier, met onderschrift "Te TURNHOUT, uyt het Fabriek en Boekdrukkery van P. J. BREPOLS". Spellingsaanpassing, titel herzet (minder letterspatiëring) en ondertitel gebed ander lettertype en corps. Sjabloonkleuring oker, bruin en blauw Periode 1817 - 1833
Prent 3: gevergeerd papier, met onderschrift "Te TURNHOUT, uyt het Fabriek en Boekdrukkery van P. J. BREPOLS". Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1817 - 1833
1. Religie 1.2 Heiligen 1.2.2 Heiligen, heiligenlevens en pausen 1.2.2.56 Heilige Rochus
6. Kunt gij schooner print begeeren : Kind’ren hier is veel te… - Arts et métiers
24 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 6 rijen van 4 blokken, 38 x 55 mm. Nederlandstalige coupletten. Drukker. 一 Zeilmaker. 一 Mandenmaker. 一 Stoelenmatter. 一 Kuiper. 一 Pruikenmaker. 一 Metselaar. 一 Kaarsenmaker. 一 Zadelmaker. 一 Schoenmaker. 一 Houtdraaier 一 Huisschilder. 一 Botenbouwer. 一 Smid. 一 Ketelmaker. 一 Beeldhouwer. 一 Wever. 一 Hoedenmaker. 一 Katoendrukker. 一 Touwslager. 一 Steenhouwer. 一 Klompenmaker. 一 Timmerman. 一 Kleermaker. In elk van deze afbeeldingen hebben we een vakman aan het werk; de beeldhouwer voltooit het ruwen van het onderlichaam van een vrouw die, heel bescheiden en in de klassieke houding, een van haar handen op haar buik legt en een van haar borsten met de andere verbergt: Beeldhouwer! uwe schoone kunst Verdient der Ryken van een gunst.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Uyt het Fabriek en Boekdrukkery van Wellens, DELHUVENNE en C.e, te Turnhout." Sjabloonkleuring geel, oranje en blauw Periode 1834 - 1842
Prent 2: met onderschrift "Gedrukt by WELLEES [sic], DELHUVENNE en Comp., te Turnhout". Positie serienummer nu bovenaan. Handschrift op achterzijde "W. J. Venema". Sjabloonkleuring geel, oranje en blauw Periode 1834 - 1842
Prent 3: met onderschrift "Gedrukt by WELLENS, DELHUVENNE en Comp., te Turnhout". Met handschrift op achterzijde "N 3. Falske Ibijlkema. 6 december 1875" Sjabloonkleuring geel, oranje en blauw Periode 1834 - 1842
Zeer getrouwe replica, maar waarvan de volgorde van houtblokken is omgekeerd, van een prent van Hoffers te Rotterdam (N° 14), imitatie van een prent uit dezelfde groep beroepen als die waartoe N° 185 van Brepols behoort.
6. Onderscheydene Militaire Afbeeldsels – Differentes Scénes Militaires
Oblong vel. 12 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, 3 rijen van 4 blokken, 64 à 76 x 67 à 75 mm. Tweetalige onderschriften. Militaire taferelen, zoals het duel, de plundering, de regimentshond etc. enz Onder de scène van het duel lezen we de volgende vers: Wanneer men is in tweegevegt, Dan stryd een ieder om zyn regt. De derde scène toont twee elkaar kussende soldaten waarvan het bijschrift als volgt gaat: 'T is beter ons hier te verzoenen Als dat wy vegten als Capoenen.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Fabriek en Boekdrukkery van GLENISSON en VAN GENECHTEN" Sjabloonkleuring oker, roodbruin en blauw Periode 1833 - 1840
Prent 2: gevergeerd papier, met onderschrift "Fabriek en Boekdrukkery van GLENISSON en VAN GENECHTEN" Sjabloonkleuring oranje, lichtbruin en groen Periode 1833 - 1840
Prent 3: zonder adres Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1840 - 1860
Prent 4: zonder adres, spellingsaanpassing t.o.v. vorige prenten. Lijn onderaan de prent nu ook weggelaten. Handschrift op achterzijde "Antje Jans Meentema, 1891". Sjabloonkleuring geel, groen en rood Periode 1856 - 1900
36 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 6 rijen van 6 blokken, 48 x 40 mm., Nederlandstalige onderschriften.
Prent 1: gemerkt 'G' Sjabloonkleuring geel, roodbruin en groen Periode 1840 - 1856
Prent 2: gemerkt 'A. V. G. a T.' Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1856 - 1870
Getrouwe replica van de prent van Brepols (Nr. 116). De namen van de personages en hun serienummers zijn in loden letters geplaatst boven het houtblok waarvan de bovenrand is verwijderd. De volgorde van de nummers is omgekeerd, dus de keizer van het eerste blok heeft ook nr. 1, de dood heeft nr. 36. De "Bisschopvrouw" werd een "Bisschopmeid". De houtsneden komen uit collectie van Delhuvenne die ze heeft uitgegeven onder nr. 67, waarschijnlijk zonder titel en in dezelfde volgorde als die van de prent van Brepols. De prent werd later gepubliceerd door Beersmans onder nummer 68.
9. Spel en vermaak 9.3 Spellen 9.3.9 Floskaartjes
36 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 6 rijen van 6 blokken, 48 x 40 mm., Nederlandstalige onderschriften. Kopie van de houtsneden van de vorige prent, met kleine verschillen; enkele houtsneden in spiegelbeeld. Geen titel. Namen en nummers van de personages in lettertype zijn onder de houtsneden geplaatst: 36 Keizer --- 1 Dood. De vrouw van de bisschop heet nu: Verhevenevrouw.
Prent 1: zonder adres Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1856 - 1900
Glénisson & Van Genechten nam het fonds Delhuvenne uit Turnhout over. Deze prent is een herdruk van Delhuvenne nr. 67
60. Christus aan het kruis, omheen het kruis de emblemen van de passie
Bladvullend staat een groot houtblok, 357 x 305 mm. Bovenaan de houtsnede staat een gebogen rand waarin centraal de halo-driehoek van de Heilige Drie-eenheid wordt voorgesteld, links en rechts versierd met een lauriertak. In elk van de staande zuilen, links en rechts van het beeld, staan kandelaars met een brandende kaars. Hierboven staat een langwerpig decoratief patroon. Onderaan in de basis, in een centraal medaillon, het monogram van Christus; festoenen verbinden dit medaillon met de basis van de kandelaars. In het midden van de compositie hangt Jezus Christus vastgenageld aan een zeer laag kruis met boven hem de initialen I N R I. Jezus is gekroond met een doornenkroon en omgeven door een stralenkrans. Een lendendoek bedekt een deel van het lichaam. De voeten staan hier niet over maar naast elkaar vastgenageld. Om hem heen vinden we de Passiewerktuigen. Links de haan op de zuil, de rietstok, het zwaard met riem, de roede, de zweep met drie touwen, een fakkel, de spons, de emmer, een knots en de portemonnee van Judas waaruit geld rolt. Rechts een hoge ladder leunend op het kruis, de lans, de lijkwade van Veronica met het heilige gezicht, een lantaarn, de tang, de hamer, de doornenkroon, de drie dobbelstenen en de vier spijkers. Bovenaan de houtsnede, onder de dwarsbalk van het kruis, links de zon, rechts de maan. Aan de voet van het kruis kruipt een slang met drakenkop en kijkt naar een appel. Het geheel is omkaderd door een parelkader.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabriek en Boekdrnkkery van P. J. BREPOLS" (met nr. 61) Sjabloonkleuring geel, oranje, grijs en blauw Periode 1817 - 1833
1. Religie 1.1 Bijbelprenten 1.1.3 Bijbelprenten gewijd aan speciale onderwerpen uit het Nieuwe Testament 1.1.3.14 Ecce Homo
60. Den soldaet in den oorlog - Le soldat à la guerre
Niet in eigen collectie. Vindplaats niet bekend.
7. Militair bedrijf 7.5 Strijdtaferelen (oorlog, belegering, bivak en veldslagen)
60. Dieren ABC - Histoire naturelle alphabetique
Oblong vel. 25 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 5 rijen van 5 blokken, 51 x 67 mm. Tweetalige onderschriften. De prent biedt ruwe en vaak fantasievolle afbeeldingen van dieren, gepresenteerd in een alfabetische volgorde die gebaseerd is op hun Franse namen. Deze volgorde volgt een Frans prototype en omvat een verscheidenheid aan dieren, variërend van algemeen bekende tot exotische soorten. Ezel: Het eerste houtblok toont een ezel, dat vaak wordt geassocieerd met arbeid en geduld. Babiroussa: Een exotisch varken, bekend om zijn unieke hoorns, wordt ook afgebeeld. Kemel: De kamel, een symbool van de woestijn, wordt in de reeks opgenomen. Kalkoen: Dit gevogelte, dat vaak met feesten wordt geassocieerd, komt ook voor in de prent. Eekhoorntje: Een schattig eekhoorntje, vaak afgebeeld met een noten, verschijnt in de collectie. Fazant: Deze kleurrijke vogel is ook opgenomen, bekend om zijn prachtige veren. Bunzing: Deze kleinrover komt in de prent voor en staat bekend om zijn sluwe aard. Rivierpaard: Het hippopotamus, dat bekend staat om zijn enorme formaat, krijgt ook zijn plek. Leguaan: Deze grote hagedis, beroemd om zijn levendige kleuren, is eveneens afgebeeld. Jabiru: De indrukwekkende jabiru-vogel, bekend om zijn grote formaat en lange poten, verschijnt in de reeks. Kamichi: Dit is een soort vogel die vaak voorkomt in moerassige gebieden. Weduwaal: Een kleurrijke vogel, eveneens opgenomen in de verzameling. Zeeleeuw: Deze zeezoogdier, dat vaak op rotsen rust, wordt ook weergegeven. Noctule: Deze vleermuis, bekend om zijn nachtelijke levensstijl, is aanwezig in de collectie. Bruine beer: Een afbeelding van de krachtige bruine beer, die in verschillende regio's voorkomt. Stekelvarken: Dit unieke knaagdier, dat zijn stekels als verdediging gebruikt, is ook afgebeeld. Vos: De sluwe vos, een symbool van slimheid, is eveneens opgenomen. Wildvarken: Dit wilde zwijn, bekend om zijn kracht, verschijnt ook in de reeks. Toekan: Deze kleurrijke vogel, met zijn grote snavel, maakt deel uit van de collectie. Zeekalf: Dit jonge zeezoogdier is ook afgebeeld. Koe: De domestieke koe, een belangrijk landbouwdier, is opgenomen. Unau: De unau, of de twee-toed luiaard, wordt eveneens getoond. Luiaard: Dit langzame zoogdier, dat bekend staat om zijn traagheid, is ook afgebeeld. Pangolin: Dit unieke dier, met zijn schubben, komt ook voor in de prent. Yarque: Dit exotische dier maakt deel uit van de verzameling. Zebra: In het laatste houtblok wordt de zebra afgebeeld, met zijn kenmerkende strepen. De loriot (lorius) is in deze prent afgebeeld als een wielewaal, wat een interessante interpretatie van het dier en zijn naam oplevert. Deze verzameling van dieren, van lokaal bekend tot exotisch, biedt een fascinerende visuele en educatieve ervaring.
Prent 1: gevergeerd papier, zonder adres. Sjabloonkleuring geel, rood, blauw en grijs Periode 1817 - 1840
Prent 2: gevergeerd papier, zonder adres. Sjabloonkleuring geel, rood en groen Periode 1817 - 1840
Prent 3: zonder adres, gemerkt "B", met titel "Dieren A.B.C. - Histoire naturelle alphabetique" Sjabloonkleuring geel, roodbruin en blauw Periode 1840 - 1860
Prent 4: zonder adres. Nederlandstalige titel herzet met ander lettertype. Handschrift in potlood achteraan "Ka Schaper". Sjabloonkleuring geel, bruin en groen Periode 1840 - 1880
Afbeelding 5: geel sjabloon voor de inkleuring van prent
Afbeelding 6: groen sjabloon voor de inkleuring van prent
Afbeelding 7: bruin sjabloon voor de inkleuring van prent
Facturatiedatum van houtblok: 29/01/1828
60. Dieren ABC – Histoire naturelle alphabétique (??)
Oblong vel in twee delen. Links het kaartspel, rechts de dominostenen. Kleine houtsneden met kader, niet gesigneerd, 34 x 21 à 25 mm. Zonder onderschrift. 60 houtsneden, 28 voor het dominospel en 32 voor het kaartspel. Bovenaan de Franstalige titel: Jeu de cartes — Jeu de dominos
9. Spel en vermaak 9.3 Spellen 9.3.7 Dominospel en kaartspel
60. Ziet kindren lief, deez’ trouwe hond… - Regardez, chers enfants, ce chien vous apprend
Eén houtblok met kader, niet gesigneerd, 338 x 254 mm., tweetalige onderschriften. Zonder titel en met het nieuwe onderschrift: Ziet, kindren lief, deez’ trouwe hond. Wacht zeker, tot zijn meester komt.
Prent 1: zonder adres, houthoudend papier van slechte kwaliteit. Sjabloonkleuring rood en bruin Periode 1870 - 1902
Beersmans nam rond 1870 de houtblokken voor mannekensbladen over van stadsgenoot Antoine Van Genechten. Deze prent is een herdruk van prent nr. 164 van Antoine Van Genechten.
10. Natuur 10.1 Dierenwereld 10.1.1 Afzonderlijke dieren 10.1.1.10 Hond
16 houtsneden met kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 4 blokken, Franstalige onderschriften Afgebeeld staan militairen te paard. De onderste rij heeft geen onderschriften. De overige houtsneden hebben volgende onderschriften: Dragon Anglais — Dragon danois — Hussard Hollandais — Dragon bavarois — Cuirrassier Russe — cuirassier Autrichien — Hussard hongrois — Kalmomok — Hussard de la Garde imperiale russe — Garde de corps de l'empereur d'Autriche — Hussard de Brunswick — garde Espagnol
61. Door liefde gedrongen besteê ik deze plaat ten dienst der jeugd
Oblong vel. 15 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 3 rijen van 5 blokken, 82 x 55 mm. Nederlandstalige onderschriften. De prent met de titel "Door liefde gedrongen" is een prachtige verzameling houtsneden, elk voorzien van een morele boodschap in de vorm van een kwatrijn. Deze houtsneden zijn bedoeld om de jeugd te onderwijzen en te inspireren. De afbeeldingen zijn ontleend aan het bekende kinderboek "Kleine Gedichten voor Kinderen" van Hieronymus van Alphen. De houtsneden zijn trouw geïmiteerd van de illustraties die A. Zeelander heeft gegraveerd voor de uitgave van deze gedichten, gepubliceerd in Utrecht in 1821. De teksten zijn afkomstig van Brepols en zijn vaak direct ontleend aan de originele gedichten van Van Alphen. Hier zijn de afbeeldingen en de bijbehorende moraal: De Perzik: Brepols: "Braaf Karel die zoo vlijtig leerd, Wordt altoos wel beloond, De vrolijkheid past aan de jeugd Die leerzaam zich betoont." Van Alphen: "Die perzik gaf mijn vader mij, Om dat ik vlijtig leer. Nu eet ik vergenoegd en blij; Die perzik smaakt naar meer." Studeren is beter dan spelen: Een les over het belang van leren en studeren boven spelletjes. Medelijden: Een afbeelding die de waarde van medemenselijkheid en empathie benadrukt. De Vlijt: Een afbeelding die de deugd van hard werken en ijver benadrukt. De Spiegel: Dit beeld herinnert ons aan zelfreflectie en het belang van zelfkennis. De Kleine Hond: Een afbeelding die loyaliteit en trouw symboliseert. Het Gebroken Glas: Dit beeld kan verwijzen naar de gevolgen van onzorgvuldigheid en de noodzaak van voorzichtigheid. De Tol: Dit beeld laat zien hoe evenwicht en controle belangrijk zijn in het leven. De Pruimenboom of Verleiding: Dit kan een waarschuwing zijn tegen de verleidingen van het leven en de gevolgen daarvan. De Oude Bedelaar: Een afbeelding die ons herinnert aan de noodzaak van barmhartigheid. De Nachtwaker: Dit beeld kan symbool staan voor waakzaamheid en bescherming. In de Winter: Een afbeelding die de veranderingen in het seizoen en de schoonheid van de natuur benadrukt. Het Zieke Kind: Dit beeld kan ons herinneren aan de kwetsbaarheid van het leven en de zorg voor anderen. De Sijs op de Kolf: Dit kan verwijzen naar het belang van vrijheid en vreugde. Het Geweten: Brepols: "Willem vindt vermaak omdat hij zijn pligt - Blijmoedig heeft verrigt, Maar ook is hij traag dan wordt ’t hem door ‘t geweten - Geduriglijk verweten." Van Alphen: "Nooit heb ik meer vermaak, dan als ik mijnen pligt Blijmoedig heb verrigt. Maar ben ik traag of stout, dan ben ik niet gerust; Dan heb ik geenen lust In spijs, in drank, of spel; dan wordt mij door ‘t geweten Geduriglijk verweten, Dat ik een slechtaard ben, etc." De prent vormt een visuele en morele leidraad voor de jeugd, met elk houtblok dat een waardevolle les of principe overbrengt, versterkt door de poëtische woorden van Van Alphen.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift van wederverkoper "Te Amsterdam, by J. A. ALDAG, in de St.-Jans-straat; n. 35". Met vier-regelige Nederlandstalige versjes onder elke houtsnede. Handschrift op achterzijde "W. J. Venema" Sjabloonkleuring geel, rood en groen Periode 1817 - 1840
Prent 2: op naam van wederverkoper "Te 's Hage, bij L. LAZARE, magazijn in kantoor behoeften." Aangepaste twee-regelige Nederlandstalige versjes, aangevuld met twee-regelige Franstalige versjes. Achteraan in pen handschrift: "M. Römer Van Grootvader 1 januarij 1849. N° 39" Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode: 1840 - 1860
Prent 3: zonder adres, gemerkt "B". Sjabloonkleuring geel, roodbruin en blauw Periode 1840 - 1860
Prent 4: zonder adres, gemerkt "B". Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1840 - 1880
Prent 5: met onderschrift op naam van wederverkoper "L. LAZARE, 's Hage", gemerkt "B". Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1840 - 1880
Prent 6: zonder adres, met gewijzigde titel "Kinderdeugden - Vertus des Enfants". Houthoudend papier van slechte kwaliteit. Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1880 - 1900
Facturatiedatum van houtblok: 22/08/1828
5. Beeldverhalen 5.1 Beeldverhalen algemeen 5.1.38 Hieronymus van Alphen
61. In Paul en Virginie ziet men op deze prent - On voit dans cette estampe en Paul et Virginie
16 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 4 blokken, 54 x 66 mm., tweetalige onderschriften. Bovenaan met titel: In Paul en Virginia ziet men op deze prent, De liefde en deugd. als op den zelven stam geënt. De ontroerende en beminnelijke idylle van Paul en Virginie, zeer getrouw verteld, waarschijnlijk van een Franse prent uit het begin van de 19e eeuw. Dit onderwerp, vooral populair in Frankrijk sinds de publicatie van de roman van Bernardin de Saint-Pierre (1787), werd niet behandeld in Nederlandse prenten, noch door een andere redacteur (de blokken komen van Delhuvenne) uit Turnhout, hoewel hij zeer bekend is in België. Paul en Virginie rusten in dezelfde wieg.一 Virginie beschermt Paul tegen de regen door haar onderrok op te tillen. 一 Ze troost en voedt een voortvluchtige slaaf. 一 Paul's tussenkomst redt deze slaaf van slagen.一 Paul steekt een rivier over: draagt ​​Virginie op zijn schouders. 一 Verdwaalde Paul en Virginie worden gevonden. 一 Paul en Virginie kweken vogels. 一 Paul plukt de vruchten van een palmboom voor Virginie. 一 Virginie prijst de vriendelijkheid van Paul.一 Paul biedt zijn portret aan Virginie aan. 一 De gouverneur dringt er bij Madame de Latour op aan haar dochter naar Frankrijk te sturen.一 De priester staat erop dat dit vertrek wordt gemaakt.一 Paul verklaart zijn liefde aan Virginie.一 Schipbreuk van het schip dat Virginie terugbrengt; zij sterft. 一 Ze wordt begraven. 一 Paul bij het graf van Virginia. We citeren één ​​van de coupletten van deze prent. Het is die bij de houtsnede waar Virginie, op het dek van het zinkende schip, zich op haar knieën werpt en haar handen ten hemel heft; de matroos, die haar wilde redden, grijpt het touwladder. Virginia keert weer : maer het schip verzinkt Wat smert voor Paulus ? Virginia verdrinkt.
Prent 1: gemerkt "G. en V.G." Sjabloonkleuring geel, roodbruin en groen Periode 1840 - 1856
Prent 2: gemerkt "G. en V.G." (positie onderschrift lichtjes verplaatst ten opzichte van prent 1) Sjabloonkleuring geel en groen Periode 1840 - 1856
Prent 3: gemerkt "G" Sjabloonkleuring geel, roodbruin en groen Periode 1840 - 1856
Glénisson & Van Genechten [Antoine Van Genechten]
Antoine Van Genechten verkocht in 1870 zijn fonds mannekensbladen aan stadsgenoot Beersmans–Pleek die met de blokken van deze prent nr. 86 drukte.
5. Beeldverhalen 5.1 Beeldverhalen algemeen 5.1.78 Paul en Virginie
Oblong prent met 3 x 5 omkaderde afbeeldingen. Afbeeldingen van kinderspel en -bezigheden: spelen met een bal, met hoepel, boek en prent, een huilende jongen, een jongen leert zijn lessen, een ijdel meisje voor de spiegel, de hond krijgt brood, Kornelis heeft een glas gebroken, spelen met de drijftol, Jantje bij de pruimenboom, een aalmoes voor een bedelaar, nachtwacht (klepper), een jongen bij de haard, een zieke in bed, spelen met een sijsje op een stok, een jongen aan het schrijven. Bevat vierregelige rijmende onderschriften in Nederlands en Frans, met verwijzingen naar de gedichtjes van Hieronymus van Alphen.
Prent 1: met onderschrift “BREPOLS & DIERCKX ZOON, Turnhout”
Oblong vel. Eén houtblok met kader, niet gesigneerd, 262 x 350 mm;, achtregelige tweetalige vers. Zeer grove houtsnede van onbekende oorsprong. In de Nederlandse prentenreeksen werd het onderwerp op een vergelijkbare manier behandeld; zie Glenisson N° 100. In het midden van het beeld, te paard en in profiel gezien, Sint Nicolaas, gekleed in soutane en stola, de teugels vasthoudend met zijn rechterhand, een hoef voor zich geheven met de andere hand. Achter hem, op het rug van het paard, twee kleine manden. De heilige is net aangekomen op een dorpsplein en van alle kanten komen kinderen aanrennen op klompen. Rechts op de prent naderen twee jonge mensen hun vrijgevige baas, het jonge meisje opent haar schort, de jongeman houdt zijn hoed voor. Op de achtergrond huizen. Bovenaan de afbeelding komt de heilige uit een schoorsteen met een klomp in zijn hand. Als onderschrift de eerste acht regels van prent nr. 100 van Glenisson, met hun Franse vertaling.
Prent 1: zonder adres, houthoudend papier van slechte kwaliteit. Sjabloonkleuring geel en oranjerood Periode 1870 - 1902
Prent 1: zonder adres, houthoudend papier van slechte kwaliteit. Sjabloonkleuring geel, paarsrood en groen Periode 1870 - 1902
Beersmans nam rond 1870 de houtblokken voor mannekensbladen over van stadsgenoot Antoine Van Genechten. Deze prent is een herdruk van prent nr. 100 van Antoine Van Genechten.
8. Folklore en traditie 8.3 Volks- en kinderfeesten 8.3.10 Sint-Nicolaas 8.3.10.1 Sint-Nicolaas
Oblong vel. 12 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, 3 rijen van 4 blokken, 52 x 82 mm., tweetalige onderschriften. Scènes uit het militaire leven: de les, het duel, de trap, de schildwacht, papa's uniform, de wandeling, de Rus, de regimentshond, het halt houden, de hinderlaag, de deserteurs, de straf. Naar Frans model uit het begin van de 19e eeuw. Het eerste houtblok, De les, stelt een oude soldaat voor die voor een enorm blok steen zit en met behulp van een stok aan een kleine jongen uitlegt wat hij er zojuist op heeft getekend. Bovenaan het schilderij en ingesneden in het hout lezen we: Lutzen. Een oude officier rookt een pijp vlakbij, achter een gordijn van groen. Het onderschrift is het niet helemaal eens met de afbeelding: Om aan de duiten van myn kapitein te geraken, Moet ik voor zyn zoontje zweepen maken.
Niet aanwezig in eigen collectie. Vermeld in Van Heurck en Boekenoogen.
Dezelfde houtsneden werden gepubliceerd door Glenisson et fils onder nr. 62, in dezelfde volgorde en met dezelfde legendes. We hebben een ruwe replica van alle afbeeldingen van deze prent in één "Military Alphabet", waarvan we de eerste kennen door de editie van Beersmans (Nr. 57) en de andere door die van Glenisson en Van Genechten en Glenisson et fils (Nr 63) Het is dus waarschijnlijk dat de prent van Beersmans eerder werd gepubliceerd door Glenisson en Van Genechten onder nr. 62 en dat het huis van Glenisson et fils in zijn reeks werd opgenomen als een nieuwe nr. 62.
62. -, Vriend, de uw(e) is te klein... - Mon ami, le votre est trop court
30 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, 5 rijen van 6 blokken, 55 à 60 x variabele afmetingen, tweetalige onderschriften.
Eén of meerdere onderwerpen per houtblok. Getrouwe kopie naar afbeelding N° 54 van Brepols. De volgorde van de rijen is verwisseld, de tekst is meestal anders. Een aantal populaire uitdrukkingen die onder de houtsneden van Brepols stonden, zijn verdwenen en hebben plaatsgemaakt voor enkele legendes, die niet spreekwoordelijk zijn. Dus het eerste onderwerp, waar een man een lang voorwerp in zijn mond stopt, breed aan de bovenkant en dunner om te eindigen in een punt aan de zijkant van de mond, gaat vergezeld van een belachelijk bijschrift: Vriend, de uw is te klein. Bij Brepols daarentegen zegt het bijschrift: “Zuigt er een punt aan” en rechtvaardigt de illustratie.
3. Allegorie 3.4 Spreekwoorden, zegswijzen en rebussen 4. Humor en satire 4.1 Karikaturen 4.1.4 Allerlei snaken, zotten, narren, koddige personen en boemannen
In het midden van het vel staan centraal twee boven elkaar geplaatste houtsneden, geen signatuur. De bovenste houtsnede vertegenwoordigt een reliekschrijn van Sint-Rombout in zilver, in de vorm van een graftombe. Aan de zichtbare kant van het reliek, links en rechts, tussen zuilen, twee figuren met engelenvleugels die Romeinse olielampen in hun handen houden. In het midden een scène die vissers voorstelt die het opgeviste lijk van Sint Rombout uit hun boot naar de oever brengen. Aan de oever roept Libert, die de heilige gered heeft, de hemel aan. Hij wordt omringd door nieuwsgierige mensen, gewapende mannen en een man met een brandende fakkel. Bovenop het schrijn ligt het beeld van de heilige gekleed in zijn bisschoppelijke gewaden. Midden in deze houtsnede de ingebeitelde naam S. RUMOLDI. Afmeting van het blok: 175 x 243 mm. De onderste houtsnede stelt de schedel van Sint Rombout voor, zoals deze zich in het reliekschrijn van Mechelen bevindt. Volgens de legende van de werden de relikwieën van de heilige in het jaar 1825 openbaar en canoniek overgebracht in een nieuw zilveren reliekschrijn. Vanaf deze tijd zal de tekening die in dit hout is gereproduceerd dateren. 134 x 189 mm. Links en rechts van de afbeeldingen staat het leven van deze heilige beschreven. Het geheel is omkaderd door een sierlijk kader.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabriek en Boekdrukkery van P. J. BREPOLS" (met nr. 63) Sjabloonkleuring geel, lichtgrijs, donkergrijs, paarsrood en blauw Periode 1817 - 1833
Prent 2: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabriek en Boekdrukkery van P. J. BREPOLS" (met nr. 63) Sjabloonkleuring geel, lichtgrijs, donkergrijs, oranjerood en blauw Periode 1817 - 1833
1. Religie 1.2 Heiligen 1.2.2 Heiligen, heiligenlevens en pausen 1.2.2.58 Heilige Rumoldus (= Rombaut)
62. Nieuw letter-spel voor kleine Kinderen
25 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 5 rijen van 5 blokken, 58 x 54 mm. Nederlandstalige onderschriften. De prent "Nieuw letter-spel voor kinderen" presenteert een speelse en educatieve aanpak om kinderen te leren lezen en schrijven door middel van dieren. Elk houtblok bevat aan de linkerzijde een hoofdletter en aan de rechterzijde een kleine letter, waarbij telkens de beginletter van het afgebeelde dier is weergegeven (bijvoorbeeld A a voor Aap). De afbeeldingen zijn voornamelijk van inheemse dieren, wat de verbinding met de natuurlijke omgeving versterkt. Een opvallend element van de prent is dat drie van de benen van de letter X zijn gevormd door slingers, terwijl de vierde is gecreëerd door een hoorn des overvloeds. Deze hoorn rust op de grond en wordt aan de bovenkant vastgehouden door een Cupido, wat een speelse en fantasierijke sfeer toevoegt aan het ontwerp. Een ander detail is dat de letter U in deze prent volgt op de letter V, iets wat in verschillende edities van de prent kan variëren. Dit kan een leuk en interessant element zijn voor kinderen die leren over de letters van het alfabet en hun volgorde. Het geheel vormt een kleurrijke en aantrekkelijke manier voor jonge kinderen om niet alleen hun letters te leren, maar ook meer te ontdekken over de dieren die om hen heen leven.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uit het Fabriek en Boekdrukkery van P. J. BREPOLS". Bijschriften enkel in het Nederlands. Sjabloonkleuring geel en oranje Periode 1817 - 1833
Prent 2: gevergeerd papier, op naam van wederverkoper "Te Amsterdam, bij de ERVEN RYNDERS, in de Tuin Dwaarstraat". Bijschriften enkel in het Nederlands. Inkleuring duimelarij oranje Periode 1817 - 1840
Prent 3: zonder adres, gemerkt "B", met gewijzigde titel : "Nieuw Letterspel voor Kinderen" aangevuld met Franstalige titel "Nouveau Jeu d'alphabet pour les Enfants". Bijschriften onder de houtsneden ook aangevuld met Franse tekst. Sjabloonkleuring geel, rood, bruin en blauw. Periode 1840 - 1880
Prent 4: zonder adres. Handschrift op achterzijde "Jan Ott oud 10 jaar 1877". Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1860 - 1880
Prent 5: met onderschrift "Turnhout - Brepols & Dierckx zoon, Alle rechten voorbehouden.", met tweetalige titel : "Nieuw Letterspel voor Kinderen – Nouveau Jeu d’alphabet pour les Enfants", vernieuwde versie. Gecombineerde druktechniek. Zwart hoogdruk, kleuren in lithografie. Inkleuring: huidskleur, geel, rood en blauw Periode 1890 - 1911
Afbeelding 6: blauw sjabloon voor de inkleuring van prent
Afbeelding 7: geel sjabloon voor deze prent
Facturatiedatum van houtblok: 08/10/1829
Deze prent is een replica van de Nederlandse prent bewerkt door J. Noman in Zalt-Bommel (N° 7). Beersmans geeft een exemplaar uit (nr. 44) met houtblokken uit het huis Glenisson en Van Genechten, die hiermee prent nr. 104 uitgaven.
62. Nouvel alphabet militaire – Nieuw militaire alphabeth
Onder de titel, in het midden, een nogal bizarre kop, een grote vierkante doos (met daarboven een antieke lamp) waaruit aan een van de zijkanten een geit tevoorschijn komt, ondersteund door twee kinderen, van wie er één een hoepel vasthoudt. Links van het houtblok de zes klinkers, rechts de Arabische cijfers 1 t/m 10. Twaalf houtsneden met kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 3 blokken, 54 à 65 X 80 à 90 mm. Eerste deel, van de letter A tot M, van een militair alfabet van Franse oorsprong. Tweetalige onderschriften. Algerien. 一 Bivac. 一 Cozakken. 一 Duel. 一 Executie, militair. 一 Fourageurs. 一 Grieken.一 Halt. 一 Johan Pacot. 一 Kalmouc. 一 Les in ryden. 一 Marause.
Prent 1: gemerkt "G. en V. G.". Sjabloonkleuring rood, bruin en groen. Periode 1840 - 1856
Prent 2: gemerkt "G". Handschrift op achterzijde "Goffe Sjoerd Posthuma 1860" Sjabloonkleuring rood, bruin en blauwgroen. Periode 1840 - 1856
Beersmans nam rond 1870 de houtblokken voor mannekensbladen over van stadsgenoot Antoine Van Genechten en drukte hiermee N° 57 van Beersmans. Deze waren op hun beurt afkomstig uit de verdeling van hun vroegere vennootschap Glénisson & Van Genechten (1833 – 1856)
Niet aanwezig in eigen collectie. Geen exemplaar online beschikbaar
12 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, 3 rijen van 4 blokken, tweetalige onderschriften.
Prent 1: zonder adres. Handschrift op achterzijde "Jacob de Will zijn prent is dit hoor, wel te rusten hoor. Workum hoor. Aal tje Piet en zou zijn prent is dit niet nee. ... gedaan is het he, nu heb ik al twee keer wat opgeschreven". Sjabloonkleuring geel, rood en groen Periode 1856 - 1900
Prent 2: zonder adres Sjabloonkleuring geel, paars en groen Periode 1856 - 1900
Prent 3: zonder adres Sjabloonkleuring geel blauw en groen Periode 1856 - 1900
Prent 4: zonder adres Zonder inkleuring Periode 1856 - 1900
Herdruk van prent N° 61 uit de collectie van Delhuvenne. Deze prent, die rechtstreeks verband houdt met de nrs. 62 en 63 van Glenisson en Van Genechten, was daarom zeer geschikt om het alfabet in de Delhuvenne-reeks te vervangen. Glenisson et fils heeft daarom, door het te vervangen door nr. 62 dat aan A. Van Genechten was toegekomen en door verder te gaan met het uitgeven van nr. 63, creëerden twee opeenvolgende nummers die gedeeltelijk identiek waren. -- controle nodig
62. Vragen en antwoorden - Demandes et réponses
Oblong vel. 6 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, 2 rijen van 3 blokken van verschillende afmetingen. Tweetalige onderschriften. Scènes met twee personages, deels in Bretonse klederdracht, naar Frans model uit het begin van de 19e eeuw. Onder elk hout een verzoek en een antwoord in flam.-frank. die niet schijnen in de geest. In de derde scène praat een visser in Bretonse klederdracht, leunend tegen de deur van een huis, met de bewoner: V. Wel Jan, hoe komt het dat je met zulken morsigen keel gekleed zyt ? A. Dat komt Catrien omdat ik onder de Garde Civik ben. Op de laatste afbeelding ondervraagt ​​een bedelaar een boer: V. Wel Pachter, waerom draag je toch zulken leelyken hoed? A. Baesje omdat dit de moden is onder de Boeren, even als het onder de Heeren en de Geyten is van hair aen de kin te dragen.
Niet aanwezig in eigen collectie. Exemplaren in Rijksprentenkabinet, Amsterdam.
Glénisson & Van Genechten nam het fonds Delhuvenne over en drukte hiermee prent nr. 19.
Niet aanwezig in eigen collectie. Exemplaar in Collectie volksprenten Veldhoven.
63. Cantique de Sainte Géneviève de Brabant. - Leven van Genoveva van Braband
Niet aanwezig in eigen collectie. Exemplaren in Rijksprentenkabinet Amsterdam en Groninger Museum
63. Cavalerie burleque – Boertige ruitery.
63. Militaire muziek - Musique militaires
Eenentwintig soldaten gerangschikt in drie rijen van zeven soldaten. Houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, van één tot vier soldaten per houtblok; 107 à 118 x variabele grootte, zonder onderschrift.
Beersmans nam rond 1870 de houtblokken voor mannekensbladen over van stadsgenoot Antoine Van Genechten. Deze prent is een herdruk van prent nr. 109 van Antoine Van Genechten.
7. Militair bedrijf 7.1 Tamboers en militaire muzikanten 14. Opvoeding en onderwijs 14.2 ABC-prenten 14.2.5 Militairen
63. Nieuw Liedeken van de deugryke Palsgraevin Genoveva, getrokken uyt een approbeérden Historie-boek. Stemme : Myn hertjen geeft zoo menigen zucht
Centraal staat een houtsnede met dubbele lijnkader, niet gesigneerd, 261 x 191 mm. In een desolaat landschap, links op de voorgrond, zit Genoveva van Brabant peinzend, haar handen gevouwen op haar knieën. Ze zit voor een heuvel waarop twee bomen staan, bij de grot waarin ze haar toevlucht zocht. Ze is blootshoofds en draagt een losse empirejurk. Haar gehurkte kind leidt een hinde die naast haar staat. Een reekalf ligt aan de voeten van Genoveva. Rechts in de verte twee dennen. Boven de houtsnede staat de titel van de prent “Nieuw liedeken van de deugdryke palsgraevin GENOVEVA, Getrokken uyt eenen geapprobeérden Historie-boek”. Rondom deze houtsnede staat de tekst van het lied.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabriek en Boekdrukkery van P. J. BREPOLS" (met nr. 73) Sjabloonkleuring geel, oranjebruin, rood en blauw Periode 1817 - 1833
Facturatiedatum van houtblok: 31/07/1827
In de Nederlandstalige volksprenten uit de eerste helft van de negentiende eeuw werd het onderwerp verhalend gebracht in enkele prenten met verschillende kleine houtsneden. Zie hiervoor verder bij Delhuvenne, nr. 4, en eveneens bij Glénisson & Van Genechten nr. 108.
1. Religie 1.2 Heiligen 1.2.2 Heiligen, heiligenlevens en pausen 1.2.2.27 Heilige Genoveva (van Brabant)
63. Nouvel alphabet militaire – Nieuw militaire alphabet
Onder de titel, in het midden, een houtsnede van een soldaat die afscheid neemt van zijn vrouw en zijn dochtertje; op de achtergrond passeren drie soldaten. Links en rechts van dit blok de medeklinkers. Twaalf houtsneden, zonder kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 3 blokken, 46 à 62 X 70 à 90 mm. Tweetalige onderschriften. Tweede deel, van de letter N tot Z, van het vorige alfabet. Nanette of de terugkomst. 一 Obits. 一 Patrouille. 一 Qui vive? 一 Regimentshond. 一 Servaes is gekwetst. 一 Trompet dood. 一 Uhlan. 一 Vivandière. 一 Xavice-sappeur. 一 Yvon bedelt. 一 Wagram Austerlitz.
Prent 1: gemerkt "G. en V. G." Sjabloonkleuring rood, bruin en groen Periode 1840 - 1856
Prent 2: zonder adres Sjabloonkleuring rood, bruin en groen Periode 1840 - 1856
Prent 3: zonder adres Sjabloonkleuring geel, rood en groen Periode 1856 - 1900
Prent 4: zonder adres Sjabloonkleuring geel, paars en groen Periode 1856 - 1900
Een deel van de prent is terug te vinden op de prenten van Delhuvenne N° 61, Glenisson et fils N° 62, Brepols N° 127.
63. Oorlog tusschen Rusland en Turkijen in 1828 - Guerre entre la Russie et la Turquie en 1828
Oblong vel. 15 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 3 rijen van 5 blokken, 83 x 63 mm. Tweetalige onderschriften. De prent "Oorlogsscènes uit de Balkan" biedt een visuele weergave van verschillende belangrijke militaire gebeurtenissen uit de strijd tussen de Russen en de Ottomanen in de 19e eeuw. Het eerste houtblok toont het zeegevecht van Navarino, waar een dramatische strijd tussen de zeewateren plaatsvond. Dit moment is een belangrijk keerpunt in de geschiedenis, en het beeld vangt de intensiteit en chaos van de zeeslag. Vervolgens worden verschillende belangrijke gebeurtenissen in de oorlog belicht, waaronder de inneming van Ibrailow door de Russen, die met veel kracht en vastberadenheid opereerden. De oversteek van de Donau door de Russische troepen bij Varna wordt ook afgebeeld, wat een cruciale strategische manoeuvre was. De prent toont verder vorst Menzikof die zich voorbereidt op de belegering van Schumla en de uitval van de Turken uit Schumla, wat de continuïteit van de strijd tussen de twee legers laat zien. De vloot van admiraal Greigh voor Anapa wordt gepresenteerd, evenals de uitval van de Turken uit de versterkte stad Silistria, wat getuigt van de voortdurende strijd om territorium en macht. Bij de generaal Geismar, die zich tegenover de Bassa van Widdin in Wallachye bevindt, en de overval van de Turkse ruiterij op een Russisch transport bij Jenibazas, wordt de dynamiek van de oorlog tussen deze twee legers verder benadrukt. Het blok laat ook de Russische troepen zien die de hoogte van Bulastiek hebben veroverd, en de patrouillerende Kozakken langs de Donau. Een belangrijke scène is de uitval der Turken uit de stad Poti en de intogt der Russen in Poti, die het succes van de Russische strijdkrachten illustreert. Tot slot wordt het bivak van de Russen voor Varna afgebeeld, gevolgd door de belegering van Varna, waar drie kanonnen hun zware projectielen afvuren op de oostelijke stad. Deze houtsneden vormen samen een historisch overzicht van de militaire campagnes in de regio, rijk aan actie en strategische bewegingen die de loop van de geschiedenis hebben beïnvloed.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uit het Fabrijk en Boekdrukkerij van P. J. BREPOLS", foutief genummerd met nr. '64'. Inkleuring onduidelijk, mogelijk ingekleurd door eigenaar prent. Periode 1817 - 1833
Prent 2: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uit het Fabrijk en Boekdrukkerij van P. J. BREPOLS". Sjabloonkleuring geel, oranje, rood, grijs en blauw Periode 1817 - 1833
Prent 3: gevergeerd papier, zonder adres Sjabloonkleuring geel, grijs, oranje en groen Periode 1817 - 1840
Prent 4: met onderschrift op naam van wederverkoper "J. VALKEN, Hoofdsteeg, Rotterdam", gemerkt 'B'. Spellingsaanpassing t.o.v. vorige edities. Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1840 - 1860
Prent 5: zonder adres, gemerkt "B" Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1840 - 1880
Prent 6: zonder adres, gemerkt "B". Houthoudend papier van slechte kwaliteit. Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1880 - 1900
Afbeelding 7: rood sjabloon voor de inkleuring van prent
Facturatiedatum van houtblok: 14/10/1828
Prent 1: met onderschrift "Gedrukt by P. J. Delhuvenne, te Turnhout." Geen inkleuring Periode 1844 - 1856
16 houtsneden met kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 4 blokken, Franstalige onderschriften. Voorstellingen van Kozakken. Onderschriften slechts deels aanwezig.
64. Calkeer plaat voor lieve Kindjes – Planche à calquer pour les charmans enfans
Niet aanwezig in eigen collectie. Exemplaren in Universiteitsbibliotheek Amsterdam, Groninger Museum en Deventer Musea.
9. Spel en vermaak 9.3 Spellen 9.3.4 Calkeerplaatjes
64. Leer Kind’ren door deez’ prent in uwe grille Jeugd//Dat niets uw pryslyk maekt als ’t onderhoud der deugd
Prent 1: met onderschrift "Te Turnhout, gedrukt by P. J. DELHUVENNE, Fabrikant in Gekouleurde Papieren." Sjabloonkleuring geel, roodbruin en blauw Periode 1842 - 1856
Prent 2: zonder adres. Met foutieve nummering "94" i.p.v. "64". Spellingsaanpassing t.o.v. prent 1. Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1842 - 1856
Delhuvenne kopieerde deze prent naar voorbeeld van prent nr. 50 afkomstig uit het fonds J. Wendel & Zoon te Amsterdam.
25 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, 5 rijen van 5 blokken, 43 à 47 x 40 à 50 mm., zonder onderschriften. Kleine soldaten te paard, dragonders, kurassiers, grenadiers, lansiers, rijdend in verschillende snelheden, meestal in profiel gezien.
64. Schutterij der Nederlanden – Garde nationale des Pays – Bas
11 houtblokken met 21 soldaten zonder kader, niet gesigneerd, verdeeld over drie rijen. Tweetalige onderschriften. De prent "Schutters! Beschermt de Stad" is een visuele ode aan de verdediging van de Nederlandse stad en benadrukt de plicht van elke burger, ongeacht zijn rang, om te staan voor het vaderland in tijden van nood. Bovenaan het blad staat een krachtige tekst die de essentie van deze oproep samenvat: de noodzaak voor de burgers om met moed op te komen voor hun land wanneer deze wordt bedreigd. De eerste rij toont een majoor in zijn volle regalia, die het gezag en de verantwoordelijkheid van zijn positie uitstraalt. Naast hem staat een tamboer-major, die waarschijnlijk de muzikale leiding heeft over het regiment, gevolgd door een tamboer en vier soldaten die het bevel krijgen om hun geweer af te zetten, een gebaar dat de discipline en orde binnen het leger symboliseert. De tweede rij bevat een kapitein die de leiding heeft over zijn mannen, vergezeld door een sergeant en een korporaal, die samen de structuur en hiërarchie van de militaire organisatie tonen. Ook hier zijn er vier soldaten te zien, die het bevel krijgen om hun geweer in de arm te houden en voorwaarts te marcheren, wat de beweging en voorbereiding op actie aanduidt. In de derde rij worden vijf soldaten afgebeeld die het bevel krijgen om hun geweer te presenteren, een daad van eer en discipline. Een luitenant op het piquet toont de oplettendheid en waakzaamheid van de troepen, terwijl een adjudant-majoor aanwezig is, wat de ondersteuning van hogere officieren aan de frontlinie benadrukt. Deze prent geeft niet alleen een blik op de militaire organisatie van de tijd, maar versterkt ook het idee van samenhorigheid en verantwoordelijkheid onder de Nederlanders om hun stad en land te beschermen. De afbeeldingen zijn een sterke visuele representatie van de plicht en eer die met het dienen van het vaderland gepaard gaan.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uit het Fabrijk en Boekdrukkerij van P. J. BREPOLS", foutief genummerd met nummer 65 Sjabloonkleuring oker, rood, groen en blauw Periode 1817 - 1833
Facturatiedatum van houtblok: 19/02/1829
Brepols kopieerde deze prent naar een prent met de identieke titel "Nederlandsche Schutterij" uitgegeven onder het nummer 10 door Erve H. Rynders te Amsterdam.
Nederlandse titel en Nederlands en Franse bijschriften.
65. Engelsche jagers - Chasseurs anglaises
Drieëndertig soldaten zonder kader, gerangschikt in drie rijen, elk van elf ruiters; vijf of zes soldaten per blok, 90 x 285 à 290 mm., zonder onderschrift. Verkeerde titel. Franse kurassiers. Elke rij bevat een trompet, een officier en negen soldaten, van voren gezien, te paard, met getrokken sabels en geweren aan hun zijde.
Beersmans nam rond 1870 de houtblokken voor mannekensbladen over van stadsgenoot Antoine Van Genechten. Deze waren op hun beurt afkomstig uit de verdeling van hun vroegere vennootschap Glénisson & Van Genechten (1833 – 1856), die eerder het fonds Delhuvenne uit Turnhout overgenomen had. Deze prent is bijgevolg een herdruk van prent nr. 20 van Delhuvenne.
24 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 6 rijen van blokken. Tweetalige onderschriften.
65. Histoire du petit Chaperon Rouge. - Historie van Roodkapje.
12 houtsnede met kader, bovenzijde van de houtblokken bol, niet gesigneerd, 3 rijen van 4 blokken, Tweetalige onderschriften. Deze prent geeft het sprookje van Roodkapje weer. Ga grootmoeder bezoeken — moeder bakt wafels om mee te nemen — Roodkapje neemt het mandje aan — Roodkapje vertrekt van huis — Roodkapje komt een wolf tegen — Roodkapje zegt waar ze naartoe gaat — de wolf klopt aan bij grootmoeder — de wolf eet grootmoeder op — Roodkapje klopt aan de deur — wolf zegt in het warme bed te komen — Roodkapje schrikt van het gezicht en tanden van de wolf — de wolf eet Roodkapje op
5. Beeldverhalen 5.3 Sprookjes 5.3.14 Roodkapje
65. Huisselijke Bedrijven – Ouvrage Domestiques
6 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, 3 rijen van 2 blokken, 97 à 101 x 145 mm. De prent geeft een charmant overzicht van vrouwen in verschillende alledaagse huishoudelijke bezigheden, verdeeld over zes houtsnedes. Elke afbeelding legt de nadruk op de verschillende rollen en taken die vrouwen in die tijd vervulden, wat een blik biedt op de dagelijkse leven en verantwoordelijkheden binnen het gezin en de gemeenschap. In de eerste houtsnede zien we twee vrouwen die borduren en breien. De focus ligt op hun aandacht voor detail en creativiteit, waarbij het borduurwerk en de breiwerkjes getuigen van hun vaardigheid en toewijding aan handwerken. De tweede houtsnede toont vrouwen die aan de piano spelen en strijken. Dit beeld reflecteert niet alleen de muzikale opvoeding van de tijd, maar ook het belang van netheid en zorg voor het huishouden. De derde houtsnede laat een vrouw zien die wassen doet, en een andere die zich bezighoudt met het vermaken van kinderen. Dit benadrukt de zorg die vrouwen hebben voor het huishouden en de opvoeding van de kinderen. In de vierde houtsnede zien we een vrouw die bloemen water geeft, wat een teken is van zorg voor de natuur en de esthetiek van het huis, terwijl een andere vrouw garen spinnen toont, een vaardigheid die essentieel was voor het maken van kleding. De vijfde houtsnede toont een vrouw die de tuin veegt en een andere die een koe melkt. Dit benadrukt de agrarische levensstijl van de tijd en de betrokkenheid van vrouwen bij het verzorgen van dieren en het onderhoud van het huis. In de laatste houtsnede zijn er vrouwen die boter slaan en water pompen, en de laatste afbeelding toont een vrouw die de maaltijd bereidt. Dit onderstreept de belangrijke rol van vrouwen in de voedselvoorziening en het huishouden, evenals de traditionele taken die essentieel waren voor het dagelijks leven. De prent als geheel laat de diversiteit van vrouwelijke taken zien, en weerspiegelt de waardering voor de bijdragen van vrouwen aan het gezinsleven en de gemeenschap in die tijd.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uit het Fabrijk en Boekdrukkerij van P. J. BREPOLS ". Sjabloonkleuring geel, roze-rood, groen en blauw Periode 1817 - 1833
Prent 2: gemerkt "B", met onderschrift op naam van wederverkoper "Te Bergen-op-Zoom, bij D. POUWELS, handelaar in school- en kantoorbehoeften" Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1840 - 1860
Facturatiedatum van houtblok: 31/05/1829
Rond 1830 verscheen een lithografische replica bij de uitgevers Arnz en C° in Düsseldorf, met het serienummer 58 en de titel: Weibliche Beschaftigungen; de volgorde van de afbeeldingen is gewijzigd en sommige zijn spiegelbeeldig.
65. Wonder Kruis te Migné by Poitiers te zien geweest den 17 December 1826
Centraal staat een houtsnede met dubbel lijnkader, geen signatuur, 236 x 174 mm. Rechts op de voorgrond staan twee kale bomen. Aan de linkerkant staat een groep gelovigen, sommigen geknield. In het midden van de houtsnede, links op de drempel van de bescheiden dorpskerk met klokkentoren, staat de priester in koorhemd en een gendarme wijzend naar een mysterieus dat rechts in de lucht zweeft. Rechts bij de bomen zitten vele knielende en biddende gelovigen. Naast de kerk staat een hoog kruis van de missies. Rechts achteraan staan enkele huizen en boerderijen. Boven deze houtsnede staat de titel “WonderKruis te Migné by poitiers te zien geweest den 17 December 1826”. Rondom de houtsnede staat de tekst met het verhaal van deze gebeurtenissen. Het geheel is omkaderd door een sierlijk kader.
Niet aanwezig in eigen collectie. Exemplaren in Museum aan de Stroom Antwerpen en Koninklijke Bibliotheek van België.
Facturatiedatum van houtblok: 17/07/1829
1. Religie 1.3 Andere religieuze onderwerpen 1.3.1 Christusverering in de Rooms-katholieke eredienst 1.3.1.16 Mirakuleus kruis van Migne
65. Ziet, Kind’ren ! afgebeeld een reeks van Liên, wier handel …
25 houtsneden met kader, uitgezonderd één (bijenkorf), niet gesigneerd. 5 rijen van 5 houtblokken. Nederlandstalige onderschriften. Diverse straatverkopers: visverkoper — berichtgever van overlijden — augurkverkoper — eierverkoper — notenverkoper — fruitverkoopster — vogelkooi e.a. verkoper — kammen, brillen almanakverkoper — uienverkoper — medicijnman — melkverkooptster — verkoopster van droge vis — verkoper van posturen — tafelkleedverkoper — bessenverkoopster — gerookte zalmverkoper — botverkoopster — turfverkoper — zalmverkoper — 'ayen'verkoopster — bloemenverkoper — zoutevisverkoper — honing — kool en warmoesverkoopster — bloemkoolverkoper
Prent 1: gemerkt 'G. en V. G'. Laatste titelregel "Elk op zyn wys, die elk zoo men eerlyk wint." Sjabloonkleuring geel, roodbruin en blauw Periode 1840 - 1856
Prent 2: gemerkt 'G'. Laatste titelregel "Elk op zyn wys, den kost, dien men dus eerlyk wint." Ook lichte spellingsaanpassing in bijschriften. Sjabloonkleuring geel, rood en groen Periode 1840 - 1856
6. Arbeid en arbeidsleven 6.2 Kleine handel, ambachtelijke bedrijvigheid en dagelijks leven 6.2.1 Venters en hun straatroepen (met Smoel met zijn mars met kammen, bril en almanak)
Niet aanwezig in eigen collectie. Exemplaar in voormalige collectie van Kuyk
Oblong vel, paginavullend houtblok met dubbele lijnkader, geen signatuur, 249 x 312 mm. In een stal, in het midden, strekt het kind Jezus zijn armen uit. De tedere Maagd onthult het zorgvuldig om het te laten zien aan de enthousiaste herders, geknield of staand, rond de kribbe. Achter de maagd Maria staat St. Jozef staand en meditatief, met de arm leunend op een koe. De ezel eet hooi. Op de achtergrond, bovenaan de houtsnede, zegent een gevleugelde en naakte engel met open armen het tafereel. Aan zijn zijde komen de hoofden van gevleugelde engelen door de wolken kijken. Onder hem, in een lichtstraal, de woorden: GLORIA IN EXCELSIS DEO. We ontdekken links het omliggende platteland waar twee herders slapen, terwijl een derde al staat, gewekt door de stem van engelen. Op de vier hoeken, elk in een kwartcirkel, vier kleine onderwerpen. Bovenaan, links de Aankondiging, rechts de verschijning aan de herders, in hun slaap verrast door een engel die wolken voortdroeg. Onderaan, links, tonen Jozef en Maria Jezus aan de drie wijzen, rechts de vlucht uit Egypte. Boven het geheel staat de titel “Den Kersnacht – La Noël”.
Niet aanwezig in eigen collectie. Exemplaren in Groninger Museum, Rijksprentenkabinet Amsterdam en Koninklijke Bibliotheek van België.
1. Religie 1.1 Bijbelprenten 1.1.3 Bijbelprenten gewijd aan speciale onderwerpen uit het Nieuwe Testament 1.1.3.2 Geboorte van Christus, aanbidding van de herders en van de drie koningen
66. Histoire du chat Botte. - Geschiedenis van den Gelaarsde Kater.
20 houtsneden met kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 5 blokken, tweetalige onderschriften. Voorstelling uit het sprookje van de gelaarsde kat.
Niet aanwezig in eigen collectie. Een exemplaar is terug te vinden in het Rijksprentenkabinet te Amsterdam.
5. Beeldverhalen 5.3 Sprookjes 5.3.5 De Gelaarsde Kat
66. Militairen van verschillende regimenten - Militaires de différents régiments
Vier rijen soldaten te paard, in profiel gezien, één houtblok per rij, zonder kader, niet gesigneerd, 60 à 68 x 253 mm., zonder onderschrift. Goede gravure die door de vrolijke kleuren interessant is. Dragonders, bereden jagers en kurassiers van het Eerste Keizerrijk.
Beersmans nam rond 1870 de houtblokken voor mannekensbladen over van stadsgenoot Antoine Van Genechten. Deze waren op hun beurt afkomstig uit de verdeling van hun vroegere vennootschap Glénisson & Van Genechten (1833 – 1856), die eerder houtblokken voor mannekensbladen overgenomen had van Thompson uit Rotterdam. Deze prent is daarom tevens een herdruk van prent nr. 93 uit het fonds van Thompson. De volgorde van de rijen is verwisseld. De Nederlandse prent draagt ​​de bijschriften: Jagers te Paard (=Beersmans 2e rij), Huzaren (=Beersmans 3e rij), Curassiers (=Beersmans 4e rij), Carabiniers (=Beersmans 1e rij).
66. Verlustig u, o jeugd ! deez’ Natien te bekijken
9 houtblokken met een ovale dubbel-lijnskader, niet gesigneerd, 3 rijen van 3 blokken, 96 x 83 mm. Nederlandstalige onderschriften. De prent toont een kleurrijke en diverse verzameling van nationale klederdrachten, waarbij elk figuur een unieke culturele identiteit en karakteristieke kledingstijl vertegenwoordigt. Bovenaan de afbeelding staat een vierregelige titel die de jeugd uitnodigt om deze verschillende naties te bewonderen, met de nadruk op de verschillen in karakter en levenswijze tussen de verschillende volkeren. De Nederlander wordt prominent afgebeeld met een opvallend uiterlijk. Hij heeft overvloedig haar dat zijn oren bedekt en een baard die door een ketting is verbonden, wat een interessant visueel element toevoegt aan zijn karakter. Zijn outfit bestaat uit een hoge hoed, die typerend is voor de tijd en plaats, en een losse, zware geklede jas die een gevoel van gezelligheid en eenvoud uitstraalt. De Nederlander leunt op een paraplu, wat niet alleen een praktisch accessoire is, maar ook een teken van zijn alledaagse leven en cultuur. De andere nationaliteiten worden ook vertegenwoordigd in hun kenmerkende klederdrachten: De Fransman: afgebeeld met een chique outfit, zoals een kraag of een sjaal, die de verfijning van de Franse mode weerspiegelt. De Duitser: gekleed in een traditionele outfit, zoals lederhosen of een lange jas, die de sterke culturele tradities van Duitsland benadrukt. De Engelsman: weergegeven in een klassieke Engelse jas met een hoed, wat de elegantie en het formele karakter van de Engelse mode symboliseert. De Turk: in een kleurrijke en rijke outfit met traditionele elementen zoals een fez of andere hoofddeksels. De Spanjaard: afgebeeld in een flamboyante outfit met elementen die de Spaanse cultuur, zoals een sombrero of een traditioneel vest, benadrukken. De Gemsejager of Tirool: gekleed in typische Tiroolse kleding, zoals een hoed met veren en een gebreide trui. Een Rus: met een lange, traditionele robe of pels, wat kenmerkend is voor de Russische klederdracht. De Pool: afgebeeld in een kleurrijk en versierd kostuum dat de rijke Poolse tradities weerspiegelt. Deze prent benadrukt de diversiteit van nationale klederdrachten en de unieke identiteiten en karaktereigenschappen van de verschillende volkeren. Het nodigt de kijker uit om na te denken over de rijke culturele verschillen die de wereld zo kleurrijk maken.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uit het Fabrijk en Boekdrukkerij van P. J. BREPOLS" Sjabloonkleuring geel en rood Periode 1817 - 1833
Prent 2: gevergeerd papier, onderschrift op naam van wederverkoper "Te bekomen bij F. HOLTKAMP, te Sneek" Sjabloonkleuring geel en rood Periode 1817 - 1840
Prent 3: gevergeerd papier, zonder adres Sjabloonkleuring geel, rood, groen, blauw Periode 1817 - 1840
Eerste bestelling in journaalboek: 13/10/1829
De afbeelding is een kopie van een Nederlandse prent, waarvan een uitgave van Broese en C° te Breda (Nr. 15) dezelfde ovale afbeeldingen en dezelfde Nederlandse kwatrijnen heeft. De houtblokken van Broese zouden begin 19e eeuw eigendom zijn geweest van het huis W. Van Bergen uit Breda.
11. Topografie en aardrijkskunde 11.3 Vreemde volkeren 11.3.2 Volkeren van Europa (algemeen) (met Turk)
66. Wil by voorzigtigheyd, o jeugd, ook wysheid paren // zoo zal dit beiden u voor veel verdriet bewaren
Niet aanwezig in eigen collectie. Exemplaar in Nederlands Openluchtmuseum Arnhem.
66. Ziet allerlei bedryf en werk hier voor uw oog getekend,...
12 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 3 blokken, 60 à 65 x variabele afmetingen, Nederlandstalige kwatrijnen. Diverse onderwerpen, schildwacht, bakker, visser, koerier, tuinder, timmerman, bedelaar etc., Bovenaan, als titel: Ziet allerlei bedryf en werk, Hier voor uw oog geteekend Beschouw het met vermaak, en merk Wat elk zyn voordeel rekent.
Prent 1: gemerkt 'G. en V. G.'. Handschrift op achterzijde "A. B. Boersma N° 16". Sjabloonkleuring geel, rood en groen Periode 1840 - 1856
Prent 2: zonder adres. Sjabloonkleuring geel, roodbruin en blauw Periode 1840 - 1856
Prent 3: zonder adres. Titel herzet in ander lettertype, spellingsaanpassing doorheen de tekst. Sjabloonkleuring geel, rood en groen Periode 1856 - 1900
Hoewel ik nog geen vergelijkbaar exemplaar gevonden heb, lijkt deze prent met redelijke zekerheid afkomstig uit een Nederlandse reeks (Noman, Thompson, kopie van Rynders?). De tekst geeft verwijzingen naar Nederland (blok 5: zo plagt de post in Nederland..., blok 8: ... 'T zyn Gelderlandsche zeden.)
67. -, 't Weer is vandaag voor 't visschen goed... - Aujoud'hui il fait très-bon...
24 houtblokken met kader, gesigneerd H. numan, robyn en J. O. (Jan Oortman), 4 rijen van 6 blokken, 50 x 38 mm., tweetalige onderschriften. Een mix van kleine onderwerpen. De zondaar heeft de leiding (de schoorsteenveger). 一 De windvlaag en de modiste. 一 Na de regen, het goede weer (de wind blaast van het kapsel van een jong meisje). 一 Het lied van de nachtegaal. 一 De hoorn (optisch). 一 De hemel zal de beloning zijn van goede kinderen (de horoscoop). 一 Verstand komt niet vóór de leeftijd (de grappenmaker). 一 De countrydans. 一 Het eenogige cabaret.一 De koopman uit de vergetelheid. 一 De zon glanst voor de rijken en voor de armen. 一 De halt. 一 De molen. 一 Woorden van slagers (schaapscheerders). 一 De schraper en de pruikenmaker. 一 De bedelaar. 一 Intelligentie (bedelaars). 一 De brutale kleintjes en de dronkaard. 一 Een tour de force (Het spreekwoord: Van den Os op den Ezel springen). 一 De danszaal (het bordeel). 一 De ontmoeting (De dame en de zeepmaker). 一 Geschil van geleerden. 一 Hanengevecht. 一 De verdiende rust (De man die op eieren zit). Een aantal houtsneden is, zoals we zojuist hebben gezien, door onwetendheid voorzien van foutieve legendes. De schoorsteenveger is een visser geworden (!), de opticien, een marionet, bedelaars die hun handen uitstrekken, vreedzame burgers die naar een adres informeren; het café waar meisjes dartelen in het gezelschap van hun passerende minnaars, een eerlijke danszaal, enz. enz. Laten we de houtsnede noemen waarop, ondanks de aanwezigheid van voorbijgangers, twee brutale kleintjes urineren op het gezicht en het lichaam van een dronkaard die languit voor een cabaret ligt. We reproduceren de legende van Noman en Stichter: Zie hoe de dronkenschap Ons zorgeloos doet wezen ; Heeft niet dees dronke schoft Het ergst gevaar te vrezen ? Hij ligt daar wereloos; Heeft noch verstand noch krachten. Die rampspoed niet begeert Moet zich voor drinken wachten. Deze mooie verzen, die zo'n mooie morele les bevatten, Beersmans niet bereikt hebbend, onderstreept hij het beeld van de volgende banaliteit: Sta op mijn vriend, ’t is zeker waar, Zoo komt gij zeker nooit niet klaar.
Beersmans nam rond 1870 de houtblokken voor mannekensbladen over van stadsgenoot Antoine Van Genechten. Deze waren op hun beurt afkomstig uit de verdeling van hun vroegere vennootschap Glénisson & Van Genechten (1833 – 1856), die op 9 april 1845 de houtblokken op de veiling van het fonds “Joh. Noman en Zoon” te Zaltbommel had aangekocht. Deze prent is daarom tevens een herdruk van prent nr. 114 uit het fonds Noman. Deze prachtige houtsneden zijn eind achttiende eeuw gemaakt in opdracht van de firma Stichter te Amsterdam en zijn later eigendom geworden van J. Noman en J. Noman & Zoon die ze onder nr. 114 hebben uitgegeven. Dit zijn almanak-blokken.
6. Arbeid en arbeidsleven 6.2 Kleine handel, ambachtelijke bedrijvigheid en dagelijks leven 6.2.1 Venters en hun straatroepen 6. Arbeid en arbeidsleven 6.2 Kleine handel, ambachtelijke bedrijvigheid en dagelijks leven 6.2.3 Allerlei ambachten en beroepen 6. Arbeid en arbeidsleven 6.2 Kleine handel, ambachtelijke bedrijvigheid en dagelijks leven 6.2.6 Dagelijks leven
36 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 6 rijen van 6 blokken, 48 x 39 mm.
Niet aanwezig in eigen collectie. Exemplaar in Universiteitsbibliotheek, Amsterdam.
Glénisson & Van Genechten nam het fonds Delhuvenne over en drukte hiermee prent nr. 60.
Gekopieerd naar prent nr. 116 van Brepols. De waarden zijn niet in het hout gegraveerd, maar eronder geplaatst.
1. Religie 1.3 Andere religieuze onderwerpen 1.3.5 Overige religieuze onderwerpen 1.3.5.11 De wandelende Jood
Oblong vel. Centraal staat een houtsnede, geen signatuur, 289 x 342 mm. Op een lichte verhoging, in het midden en van voren gezien, Christus aan het kruis, stralenkrans en doornenkroon, lendendoek om het middel, bloedende wonden, over elkaar geplaatste voeten volgens de Vlaamse traditie. Rond het kruis, links een klagende Maria en Johannes. Rechts knielt een biddende Maria Magdalena, haar handen tegen elkaar geklemd. Links en rechts van afbeelding, hangen twee misdadigers aan hun kruis. Bovenaan een spandoek met de tekst “De Calvarie-berg. God ! zegene dit huys”. In de bovenhoeken van de houtsnede, links de zon, rechts de maan.
1. Religie 1.1 Bijbelprenten 1.1.3 Bijbelprenten gewijd aan speciale onderwerpen uit het Nieuwe Testament 1.1.3.15 Kruisdraging (Calvarieberg)
67. Fridolin ou le page du Roi de Portugal – Fridolin of den Edelknaep van den Koning van Portugal
8 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 2 blokken, 64 x 120 mm., tweetalige onderschriften. Grove gravure naar Frans of Duits model. Voormalige collectie Delhuvenne. Robert, de jager van de koning, zweert Fridolin te vernietigen, die door zijn vernuft en zijn deugden werd gekoesterd door de vrome koningin Elisabeth. 一 Robert brengt valsche tydingen aan de koning over Fridolin. 一 De koning geeft het bevel aan de smeden om de eerste dienaar die zal komen kijken in de ovens te gooien en beveelt Fridolin om naar de smidse te gaan. 一 De koningin vraagt ​​Fridolin om voor vertrek de mis bij te wonen en voor haar zieke zoon te bidden.一 Fridolin dient de mis en vermijdt zo het ongeluk onschuldig verbrand te worden. 一 Robert, nieuwsgierig om te horen van de dood van Fridolin en niet wetende dat hij naar de mis gaat, is de eerste in de smidse en wordt levend verbrand. 一 Fridolin arriveert bij de smidse en hoort van de dood van Robert en de misdaad waarvan hij hem valselijk had beschuldigd.一 De koning die de valsheid van het rapport van Robert en zijn dood ontdekt, herstelt zijn vertrouwen in Fridolin.
Prent 2: gemerkt "G". Handschrift op achterzijde "Neeltje Eveleens" Sjabloonkleuring geel, roodbruin en groen Periode 1840 - 1856
Prent 3: zonder adres. Tekst bijschriften herzet. Sjabloonkleuring geel, roodbruin en blauw Periode 1840 - 1856
Prent 4: zonder adres. Spellingsaanpassing doorheen de tekst. Sjabloonkleuring geel, rood en groen Periode 1856 - 1900
Prent 5: zonder adres. Zonder inkleuring Periode 1856 - 1900
De prent is gekopieerd naar de uitgave van J. G. Cotta'schen Buchhandlung uit Stuttgart und Thübingen, 1823 met als titel "Acht Umrisse zu Schiller's Fridolin oder der Gang nach dem Eisenhammer von Moritz Retzsch"
5. Beeldverhalen 5.1 Beeldverhalen algemeen 5.1.27 Fridolin
67. Trommelslagers van de Koninklijke Garde - Tambours de la garde Royale
Oblong vel. 4 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, een rij, 295 x 82 mm. De afbeelding toont trommelslagers van de Koninklijke Garde. Centraal staat de tamboer-majoor, gekleed in een indrukwekkend uniform dat zijn hogere rang aanduidt. Hij heeft een opvallende hoge hoed en een decoratieve schouderband. Rondom hem staan drie tamboeren, ook in uniform, die met veel energie en precisie hun trommels bespelen. De tamboeren hebben meestal een lagere hoed en minder versieringen dan de tamboer-majoor, maar hun kleding is nog steeds fraai en past bij de militaire stijl van de Garde. Samen creëren ze een levendig en ritmisch beeld, waarbij de nadruk ligt op de discipline en traditie van de militaire muziek. De afbeelding vangt de essentie van de Koninklijke Garde en hun rol in ceremoniële evenementen en parades.
Prent 1: gevergeerd papier, met adres van wederverkoper: "Te Leeuwarden, bij J. PROOST, Boekhandelaar". Sjabloonkleuring geel, roodbruin en groen Periode 1817 - 1840
Prent 2: zonder adres. Houthoudend papier van slechte kwaliteit. Sjabloonkleuring geel, paars-rood en groen Periode 1880 - 1900
Prent 3: zonder adres. Houthoudend papier van slechte kwaliteit Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1880 - 1900
Prent 4: zonder adres Zonder inkleuring Periode 1860 - 1900
Afbeelding 5: geel sjabloon voor de inkleuring van prent 3
Afbeelding 6: rood sjabloon voor de inkleuring van prent 3
Afbeelding 7: groen sjabloon voor de inkleuring van prent 3
Eerste bestelling in journaalboek: 10/08/1829
Zeer getrouwe replica van een prent uitgegeven door Desfeuilles in Nancy. (Zie Grand Carteret, Vieux papiers, vieille images, p. 121. )
7. Militair bedrijf 7.1 Tamboers en militaire muzikanten
68. Aanmaning tot de jeugd - Exhortation a la jeunesse
Oblong vel. 15 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 3 rijen van 5 blokken, 79 x 54 mm. Nederlandstalige onderschriften. De afbeelding bevat verschillende thema's en morele lessen, elk weergegeven in afzonderlijke houtsneden. Haas Gezondheid Het gevonden liedje Regen of de goedheid van God Geduld De vink Gebed aan zijn zieke zus Gebed verhoord William's lofzang Liefde voor het land Het geschil tussen de twee broers. De storm De verwelkte roos Marie aan de piano Philippe, haar vader en de tuinman Deze morele zinnen en illustraties zijn ontleend aan het boekje "Kleine Gedichten voor Kinderen" van H. van Alphen, dat een belangrijke rol speelde in de Nederlandse kinderliteratuur en educatie.
Prent 1: gevergeerd papier, onderschrift op naam van wederverkoper "Te Amsterdam by J. A. ALDAG, in de St.-Jans-straat; N. 35". Titel in Nederlands en Frans. Bijschriften bij de houtsneden enkel in Nederlandstalige, vier-regelige verzen. Handschrift op achterzijde "W. J. Venema" Sjabloonkleuring geel en rood Periode 1817 - 1840
Prent 2: gevergeerd papier, zonder adres. Achteraan handschrift in pen "Jakol Klaus Schoustra. Maandag den 13 Mei 1839" Sjabloonkleuring geel, oranje en rood Periode 1817 - 1840
Prent 3: met onderschrift "BY BREPOLS & DIERCKX, ZOON ". Bijschriften bij de houtsneden zijn nu twee-regelig Nederlands en Frans. Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1840 - 1860
Prent 4: zonder adres. Spellingsaanpassing y wordt ij. Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1840 - 1880
Prent 5: zonder adres. Tekst herzet in ander lettertype. Houthoudend papier van slechte kwaliteit. Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1880 - 1900
Prent 6: zonder adres. Houthoudend papier van slechte kwaliteit. Zonder inkleuring Periode 1880 - 1900
Afbeelding 7: geel sjabloon voor inkleuring van de prent
Afbeelding 8: rood sjabloon voor inkleuring van de prent
Afbeelding 9: blauw sjabloon voor inkleuring van de prent
Deze morele zinnen en andere zijn, zoals die van nr. 61 van dezelfde uitgever, ontleend aan het kleine Nederlandse jeugdboekje: Kleine Gedichten voor Kinderen, door H. van Alphen. Zie ook op prent 61.
Glenisson en van Genechten heeft met het nummer 101 een getrouwe replica van deze afbeelding gepubliceerd.
Nederlands en Franse titel, Nederlandstalige onderschriften. Nederlands en Frans (volledig, latere edities)
36 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 6 rijen van 6 blokken, 48 x 39 mm., Nederlandstalige onderschriften.
Getrouwe herdruk van prent nr. 60 door A. Van Genechten.
68. Jesus-Christus geladen met zyn kruys - Jesus Christ chargé de sa croix.
Paginavullende houtsnede met lijnkader, geen signatuur, 369 X 314 mm. Op de voorgrond ligt Jezus, stralenkrans en doornenkroon op het hoofd, onder het gewicht van zijn kruis. Achter hem buigt een beul met ontbloot bovenlijf over hem heen en bedreigt hem met zijn vuist. Een andere beul loopt onder de ladder door die hij draagt, zijn hoofd tussen twee treden. Rechts een Romeinse soldaat, een speer in de ene hand, die met de andere hand het kruis optilt. Achter hem staan een soldaat gewapend met een schild en een andere figuur. Boven de houtsnede staat de titel “Jezus Christus gelaeden met zyn kruys. Jeses Christ chargé de sa croix”.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Uyt het Fabriek en Boekdrukkery van P. J. BREPOLS" Sjabloonkleuring oker, oranje, rood, groen en blauw Periode 1817 - 1833
68. Zie op deze print, ô lieve Jeugd // Een kleine schets van Kermisvreugd
Niet aanwezig in eigen collectie. Exemplaren in Universiteitsbibliotheek Amsterdam, Fries museum Leeuwarden en voormalige collectie Van Trappen
Kopie naar Delhuvenne nr. 2 of Hoffers nr. 22.
9. Spel en vermaak 9.1 Vermaak 9.1.1 Kermis en jaarmarkt
68. Zie op deze print, ô lieve Jeugd, een kleine schets van Kermis-vreugd
Oblong formaat. 15 houtsneden zonder kader, niet gesigneerd, 3 rijen van 5 blokken, Franse tekst Bidprentjes in sierlijst. Onderaan in de lijst telkens de Franstalige naam van de heilige. Afgebeeld staan volgende heiligen: Sacre-Coeur de M. — Ste Philoméne — Saint Joseph — St Vincent de P. — St. Roch. — N.D. de B. Secours — Le Bon Pasteur. — Sainte Anne — St Thomas D'Aq. — Sainte Agnès — Sainte Rose. — Sainte Therese — Saint Rombaud — Sainte Famille — Sacre-Coeur de J.
Prent 1: zonder adres, sjabloonekleuring geel, rood en blauw
1. Religie 1.2 Heiligen 1.2.3 Verschillende heiligen op een prent
69. Afbeelding van Vogels, Dieren enz. te dienste der Jeugd
Oblong vel. 17 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, verschillende afmetingen. Tweetalige onderschriften. Afbeeldingen van vogels en dieren, gericht op de jeugd: Leeuw De fret Het zeekalf De groene specht De halcyion De ooievaar Het hert De papegaai Het puttertje Het schaap De wilde lama De eekhoorn De civetkat De bever De krokodil De koe Das Deze beelden dienen niet alleen ter vermaak, maar ook als educatief materiaal voor kinderen, om hen te leren over de diversiteit en schoonheid van de dierenwereld.
10. Natuur 10.1 Dierenwereld 10.1.2 Verschillende diersoorten op één prent
69. Eer en lof zy voor eeuwig aen het alderheyligste Sacrament des Autaers. Loué et adoré soit le Trés-Saint-Sacrement de L’Autel à jamais
Centraal staat een houtsnede met dubbele lijnkader, niet gesigneerd, 270 x 192 mm. In het midden van het altaar staat een grote monstrans in de vorm van een zon, die op de centrale houder (lunula) de hostie met het beeld van Christus aan het kruis draagt. Links en rechts van deze barokke stralenmonstrans zitten twee geknielde, biddende, engelen. Onder de monstrans, een hangend borduurwerk met daarop een duif met gespreide vleugels. Boven de houtsnede staat de titel “Geloofd en gedankt zy ten allen tyde het allerheyligste en zeer goddelyk Sacrament !”. Het geheel is omkaderd door een zwaar sierlijk kader.
Prent 1: met onderschrift "Uyt het Fabriek en Boekdrukkery van BREPOLS en DIERCKX ZOON". Met vernieuwde titel: "Geloofd en gedankt zy ten allen tyde het allerheyligste en zeer goddelyk Sacrament! - Loué et adoré soit à jamais le très-saint Sacrement de l'Autel". Sjabloonkleuring geel, roze, bruin en blauw Periode 1840 - 1860
Deze prent is overgenomen uit Franse prenten, met name gepubliceerd door Letourmi in Orleans, Garnier-Allabre in Chartres en Hurez in Cambrai.
69. Het leven van Moeder Gaudichon en haer Hond… - La mère Gaudichon et son chien Zozo
16 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 4 blokken, 52 x 61 mm., tweetalige onderschriften. Het verhaal van een slimme hond die doet alsof hij dood is, een pijp rookt, wijn drinkt, op zijn hoofd danst, fluit speelt, schrijlings op een geit rijdt, de kat voert, een pruik draagt, kleedt zich als een man en begroet met zijn gevederde hoed zijn baasje op de grond. Bovenaan, als titel: Het leven van Moeder GAUDICHON en haer Hond, Zal u dienen tot vermaak terstond. Madame Gaudichon, afgebeeld op de eerste afbeelding met een puntige vilten hoed met brede randen, een omslagdoek over haar schouders geslagen, is werkelijk een schoonheid. Het gezicht trekt een grimas, de neus is lang en krom, de kin verstopt en erg prominent, de mond tandeloos. Ziet dees schoon Dame hier staen, Haar lief gelaet is aengenaem.
Prent 1: gemerkt 'G. en V. G.' Sjabloonkleuring geel, roodbruin en blauw Periode 1840 - 1856
Prent 2: gemerkt 'G' Sjabloonkleuring geel, roodbruin en groen Periode 1840 - 1856
Prent 3: zonder adres. Spellingsaanpassing t.o.v. vorige edities. Houtblok 8 en 12 zijn verwisseld, ook de bijschriften zijn verwisseld. Sjabloonkleuring geel, paars en groen Periode 1856 - 1900
Prent 4: zonder adres. Sjabloonkleuring geel, paars en bruin Periode 1856 - 1900
Een uitvoerige beschrijving over het ontstaan van het verhaal van Madame Gaudichon kan u hier terugvinden
Een vergelijkbare prent is uitgegeven door Delhuvenne, die deze uitbracht onder het nummer 9. De houtblokken kwamen later in bezit van Glénisson en Van Genechten, maar deze drukte hier niet mee aangezien ze zelf een prent met hetzelfde onderwerp in hun fonds hadden. Na de scheiding gingen de blokken over naar Antoine Van Genechten, die deze vervolgens rond 1870 doorverkocht aan Beersmans. Deze drukte hiermee prent nr. 98.
5. Beeldverhalen 5.1 Beeldverhalen algemeen 5.1.72 Moeder Moreau
69. Op deze vertooningen leert gy o lieve jeugd, Hoe God den mensch behoed die blijft getrouw de deugd - Scénes historiques
Oblong vel. 4 houtblokken met kader, 2 rijen van 2 blokken, +/- 115 x 160 à 164 mm., tweetalige onderschriften. Bovenaan met titel : Op deze verlooningen leert gij o lieve jeugd, Hoe God den mensch behoed die blijft getrouw de deugd.
Niet aanwezig in eigen collectie. Exemplaren in Rijksprentenkabinet, Amsterdam en Nederlands Openluchtmuseum Arnhem.
De houtblokken zijn ruwe kopieën van vier van de twaalf afbeeldingen van de Maatschappij Tot Nut van 't Algemeen, met name gepubliceerd door J. Bouwer & de Wed. J. Ratelband in Amsterdam, en getiteld: Vaderlandsche Mannen en Vrouwen – met Letter H). Uitgever van Turnhout, of liever zijn Nederlandse voorganger, verraadde de intenties van de ontwerper van het oorspronkelijke beeld, hij paste de verklaringen aan naar zijn smaak. Ons beeld zegt echter: Den Page van Koning Frederik den Grooten, Wordt meer berispt omdat door den armen waren verstooten. Het is echt niet hetzelfde! De 2e voorstelling: “Keno Simons Hasselaar”, verdedigend, aan het hoofd van de vrouwen van Haarlem, de stad tijdens het beleg door de Spanjaarden, vond gunst in de ogen van de corrector. De legende van het 3e blok, de dichter Poot in zijn huisje, noemt deze eens beroemde naam niet meer, het houtblok stelt nu iemand voor die de wet van God bestudeert. Ten slotte is de 4e afbeelding, waarop de onfortuinlijke gravin Jacqueline van Beieren aardewerk maakt, gezegend met een onderschrift waardoor zelfs de meest gerichte lezer niet meer kan ontdekken wat het afbeelding eigenlijk voorstelt: De goede vrouw die zich van hare ware pligten kweit, Bekomt het waar geluk en hiernaar de zaligheid.
2. Geschiedenis en vorsten 2.1 Vorsten en historische personages 2.1.2 Buitenlandse vorsten 2.1.2.11 Frederik de Grote van Pruisen (1e blok) 2. Geschiedenis en vorsten 2.1 Vorsten en historische personages 2.1.4 Historische personages 2.1.4.8 Kenau Simons Hasselaar (2e blok)
69. Perten en grappen der Jonkheid - Espiègleries de la Jeunesse
22 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, verdeeld over 5 rijen, 44 à 53 x 37 à 73 mm., tweetalige onderschriften. Kinderspelletjes. Herdruk van een onbekende (of nooit uitgegeven) prent door Glenisson en Van Genechten en door A. Van Genechten. De laatste houtsnede, dat geen verband houdt met de andere, is een verkleining in spiegelbeeld van de eerste houtsnede van de afbeelding van Assepoester door dezelfde uitgever (nr. 85), eerder uitgegeven door Glenisson en Van Genechten (nr. 25). Terwijl haar twee zussen, voordat ze naar het bal vertrekken, haar gezaghebbende bevelen geven, schrobt Assepoester op haar knieën de vloer, de borstel en de emmer naast haar. Hij werd gegeven als een legende: Ik speel met myn mandje.
Beersmans nam rond 1870 de houtblokken voor mannekensbladen over van stadsgenoot Antoine Van Genechten. Deze waren op hun beurt afkomstig uit de verdeling van hun vroegere vennootschap Glénisson & Van Genechten (1833 – 1856), die eerder het fonds Delhuvenne uit Turnhout overgenomen had. Deze prent is bijgevolg een herdruk van prent nr. 31 van Delhuvenne.
Oblong formaat, 9 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, Franstalige onderschriften Voorstellingen van verschillende figuren, waaronder een herder, een jager en een vrolijk koppeltje. De onderschriften zijn veelal weggevallen, of slechts deels afgedrukt.
Prent 1: zonder adres Geen inkleuring Periode 1860 - 1894
6. Arbeid en Arbeidsleven 6.1 Landbouw 6.1.5 Buitenleven en pastorale taferelen
7. Beyersche Artillerie – Artillerie de la Bavière
Prent 1: gemerkt 'G. en V. G.' Sjabloonkleuring lichtgeel, geel, lichtbruin oranje, groen en blauw Periode 1833 - 1856
Prent 2: onderschrift op naam van wederverkoper "Bij J. K. Zeehuijsen, te Leeuwaarden." Sjabloonkleuring geel, roodbruin en blauw Periode 1840 - 1856
Beersmans nam rond 1870 de houtblokken voor mannekensbladen over van stadsgenoot Antoine Van Genechten en drukte hiermee prent nr. 38.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te Turnhout, uyt het Fabriek en Boekdrukkery van P. J. BREPOLS" Sjabloonkleuring geel, bruin, rood en groen Periode 1817 - 1833
24 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 6 rijen van 4 blokken, elk 43 x 71 mm., Nederlandstalige onderschriften. Het spannende lacrosse-spel – Soldaatje spelen met vriendjes – Zorgzaam spelen met de pop – Schoentjes lappen als een echte vakman – Een potje kegelspel om de boel om te gooien – Vliegeren en hoog in de lucht reiken – Het balspel vol actie – Een getemde vogel als speelkameraad – Fanatiek bikkelen om de winst – Een dobbelspel vol spanning – Een sierlijke salto in de lucht – Knikkeren voor de mooiste glasknikkers – Het tromgeroffel van de rommelpot – Heen en weer schommelen in de wind – Hinkelen met sprongen van plezier – Rennen met hoepels of het snelle repenspel – Het avontuurlijke spel met kaarsen of kleine vuurtjes – De hete hand als een spannende uitdaging – Touwtjespringen tot je erbij neervalt – Het tollen van de tol – Een potje vechten met een lach – Boogschieten als een echte Robin Hood – Kunstwerken maken met goud- en zilverpapier – En natuurlijk, de eerste liefdes die het hart sneller doen kloppen.
Prent 1: gevergeerd papier, onderschrift op naam van wederverkoper: "Bij de Erven H. RYNDERS, 2e Tuin dwarsstraat te Amsterdam." Titel tweetalig Nederlands/Frans, tekst enkel in Nederlands. Kleuring "duimelarij" enkel rood Periode 1817 - 1833
Prent 2: met onderschrift "Turnhout, By BREPOLS en DIERCKX ZOON" Titel tweetalig Nederlands/Frans, tekst enkel in Nederlands. Sjabloonkleuring geel, rood en groen Periode 1840 - 1860
Prent 3: zonder adres, gemerkt 'B' Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1840 - 1880
Nederlands en Franse titel, tekst enkel Nederlands
7. Litanie ter eeren van den H. Donatus, Martelaer, Beschermer tegen den Donder, Blixem, Onweder en Tempeesten
Een houtsnede met dubbel kader, geen signatuur, 196 x 265 mm. Centraal in de afbeelding staat Sint Donatus, met aureool en een tuniek met korte mouwen, een mantel op de schouders gegooid, in zijprofiel. Donatus zit geknield op de grond, blote armen uitgestrekt voor hem, in de houding van gebed. Zijn zwaard ligt voor hem op de grond. Links achter de heilige staat een gebouw waarvan we alleen de achtergevel kunnen zien, met een ommuurde tuin waarin twee bomen staan. Rechts, op de achtergrond staan een kerk, een kapel en twee huizen die één blok vormen. Bovenaan de afbeelding kleine ronde wolken. Bliksem doorkruist de lucht rond de heilige. Onder de houtsnede staat de titel “Litanie ter eeren van den H. Donatus Martelaer, Beschermer tegen den Donder, Blixem, Omweder en Tempeesten” gevolgd door een gebed ter ere van de Heilige Donatus. De gehele prent is omgeven door een sierkader.
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "Te TURNHOUT, uyt het Fabriek en Boek-drukkery van P. J. BREPOLS, op de groote Merkt" Sjabloonkleuring geel, oranje, bruin en blauw Periode 1817 - 1833
Facturatiedatum van houtblok: 01/08/1818
Glénisson en Van Genechten kopieerde deze prent van Brepols en bracht deze uit in hun religieuze reeks onder het nummer 9.
1. Religie 1.2 Heiligen 1.2.2 Heiligen, heiligenlevens en pausen 1.2.2.20 Heilige Donatus
7. Opdragt aan de leerzame jeugd - Présent à la jeunesse studieuse
16 houtsneden zonder kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 4 blokken, 44 tot 55 x 34 tot 88 mm. Onder elk houtblok zes kleine Hollandse versjes. Redelijk getrouwe replica, inclusief enkele houtsneden in spiegelbeeld, naar Brepols (Nr. 113). De tekst van de versjes is iets aangepast (zo zijn de voornamen van sommige kinderen vervangen door andere, beter bekend in Brabant) en de laatste draagt ​​de datum 1840. We reproduceren de vernieuwde tekst van de vierde houtsnede: Twee en een is dry Beth gelooft my vry, Ziet ook dat gy u niet bespat, Want onze straet is blixems nat. Een zind’lyk kind Is ieders vriend.
(16 hsn)cijferprent, taferelen en onderschriften betreffende de cijfers 0 tot 11, 50, 100, 1000 en het jaartal 1840
Een afbeelding van deze prent kan u terugvinden door deze link te volgen. Niet aanwezig in eigen collectie. Exemplaren in Rijksprentenkabinet, Amsterdam (op adres Weismuller) en Koninklijke Bibliotheek van België (gemerkt "D").
Houtblokken overgenomen door Glénisson en Van Genechten.De houtsneden en de tekst zijn dezelfde als die van de prent uitgegeven door Glenisson et fils (nr. 33) maar verschillen van de uitgave van Glenisson en Van Genechten
7. Soldaten Muzyk – Musique Militaire // Geoefende soldaten – Des Soldats dressés
Vier boven elkaar geplaatste rijen, elk van negen soldaten, zonder kader, niet gesigneerd. 1e en 2e. Militaire band, richting links, 58 x 270 mm. 3e en 4e met nieuwe titel: Geoefende Soldaten — Des Soldats dressés. Een officier, een trommelaar en zestien marcherende soldaten marcheren naar rechts, 70 x 250 mm.
Prent 1: zonder adres Sjabloonkleuring geel, rood en blauwgroen Periode 1856 - 1900
Geen exemplaar op naam van G en V G bekend
Glénisson & Van Genechten nam het fonds Delhuvenne uit Turnhout over. Deze prent is een herdruk van Delhuvenne zonder nummer 'Soldatery'
7. Militair bedrijf 7.1 Tamboers en militaire muzikanten 7. Militair bedrijf 7.2 Infanterie (Belgisch en Nederlands) 7.2.1 Buitenlandse legereenheden
16 afbeeldingen met kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 4 afbeeldingen, 72 x 58 mm. Tweetalige onderschriften. Zijn meter laat Tijl in een vijver vallen.一 Dieven nemen de bijenkorf waarin hij sliep weg, hij trekt ze aan de haren. 一 De dieven vechten met elkaar, hij glipt weg. 一 Te paard steekt hij zijn tong uit naar voorbijgangers.一 Hij gooit ballen aan touwtjes naar de kippen.一 Hij is de oorzaak van een proces waarvoor zijn vader de kosten betaalt. 一 Tijl wordt veroordeeld tot gevangenisstraf. 一 Een heuvel afdalen lijkt hard werken.一 Op de markt koopt hij alle melk en laat die in een grote bak gieten. 一 Omdat hij weigert de melk te betalen, wil iedereen zijn bezit terugnemen.一 Opstand van de kooplieden, Tijl wordt tot de galg veroordeeld.一 Hij vraagt ​​de boerinnen om 's nachts onder de galg te komen bidden. 一 De melkboerinnen vragen gratie, hij wordt het land uitgezet.一 Hij gaat door het raam naar een kapper. 一 Als assistent-bakker, maakt hij katten en konijnen van het deeg.一 Hij laat al zijn fortuin na aan zijn medeburgers, men vindt alleen stenen.
Prent 2: met onderschrift “NAAMLOOZE VENNOOTSCHAP BREPOLS – TURNHOUT”
Herman Bote / Charles de Coster (herwerking)
- Goed-voor-drukvel in collectie op datum 10.10.1906 (blauw). Nrs. 5 – 6 – 7 – 8 - Goed-voor-drukvel in collectie op datum 26.03.1912 (zwart) en 23.04.1912 (blauw). Nrs. 5 – 6 – 7 – 8 - Goed-voor-drukvel in collectie op datum 04.05.1921 (geel). Nrs. 1 – 4 – 6 – 7 - Goed-voor-drukvel in collectie op datum 09.01.1925 (zwart) en 19.01.1925 (geel) en 26.01.1925 (vleeskleur). Nrs. 1 – 4 – 6 – 7 - Goed-voor-drukvel in collectie op datum 17.12.1926 (vleeskleur). Nrs. 1 – 4 – 6 – 7 – 264 – 265
Franse variant van de populaire legende van Thyl Uilenspiegel. Zeer getrouwe kopie van een prent gepubliceerd door Olivier-Pinot in Epinal, later door Pellerin. De editie van de eerste met Vlaamse tekst draagt ​​het nummer 596, de Franse editie van de tweede draagt ​​hetzelfde nummer en de Vlaamse editie het nummer 11. De Vlaamse tekst van de edities van Epinal is niet gevolgd.
7. Waar dient die witte bal voor Jan? - Tous les écoliers font la guerre
12 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 4 rijen van 3 blokken, 64 x 90 mm., tweetalige onderschriften. Kindertaferelen met telkens een of meer personages. Sneeuwballen. 一 De kleine soldaten. 一 Lezen. 一 De vlieger. 一 De schaatsen. 一 De klok. 一Moederdag. 一 De kleine wasvrouw. 一 De kleine luiaard. 一 De gebroken tak. 一 De bouwdoos. 一 De goede tuinman.
48 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 8 rijen van 7 blokken, 37 x 38 mm., Nederlandstalige onderschriften. Leven van het meisje van doop tot huwelijk
Beersmans nam rond 1870 de houtblokken voor mannekensbladen over van stadsgenoot Antoine Van Genechten. Deze prent is een herdruk van prent nr. 175 van Antoine Van Genechten. Gekopieerd door Delhuvenne voor prent N° 92, waarvan de drukvorm uit Rotterdam komt. De volgorde van de houtsneden en de onderschriften zijn niet gewijzigd.
3. Allegorie 3.1 Leven, liefde en dood 3.1.1 Levensloop 3.1.1.3 Van geboorte tot huwelijk
10 houtblokken, deels in lijnkader geplaatst, niet gesigneerd, zonder onderschriften Voorstellingen van bomen, gebouwen en landschappen om uit te knippen (toneelschermen).
9. Spel en vermaak 9.1 Vermaak 9.1.6 Commedia dell'arte en ander toneel 9.1.6.10 Toneelschermen
70. Le Dey D'Alger -- Den Dey der Algiers
Eén houtblok met kader, niet gesigneerd, 357 x 294 mm. Bovenaan het onderwerp is de Franse titel gegraveerd in het hout, met de Nederlandstalige titel erboven het houtblok. Op de voorgrond staat de Dey van Algiers ten voeten uit afgebeeld, met een woest gezicht, gekleed in Turks kostuum en een halvemaan tulband. In zijn rechterhand houdt hij een kromzwaard, terwijl hij met zijn linkerhand de schede op borsthoogte vasthoudt. Aan zijn voeten ligt een ontmanteld kanon. Achter hem, aan de linkerkant, is de zee te zien met twee schepen, en aan de rechterkant staat een citadel met bulderende kanonnen. Deze plaat, vermoedelijk uitgevoerd naar een Frans model, stelt Hussein Pasja voor. Hij verloor zich in het voorjaar van 1827 zo ver dat hij de Franse consul-generaal Deval in het gezicht sloeg. Deze belediging had enorme gevolgen in Frankrijk en leidde tot de Franse expeditie die Algiers in 1830 innam.
Niet aanwezig in eigen collectie. Exemplaar in collectie Thijssen
2. Geschiedenis en vorsten 2.1 Vorsten en historische personages 2.1.2 Buitenlandse vorsten 2.1.2.27 De Dey van Algerie, Hussein Pacha
70. Natuurlijke Historie – Histoire Naturelle
Oblong vel. 18 houtblokken zonder kader, niet gesigneerd, variabele afmetingen over 4 rijen, tweetalige onderschriften. Deze prent is grotendeels (13 houtblokken) samengesteld met houtblokken van prent nr. 69. Op deze prent zijn toegevoegd: een orang-oetan, een paradijsvogel, een hop, een hert en een wolf. Het puttertje van plaat 69 stelt hier een papegaai voor en voor het distelvinkje werd een nieuw blok gebruikt.
Prent 1: gevergeerd papier, onderschrift op naam van wederverkoper "Te Amsterdam, bij Schalekamp en Van de Grampel, Boekhandelaars, op noordzijde voor Burgwal." Sjabloonkleuring geel en blauw Periode 1817 - 1840
Prent 1: zonder adres Sjabloonkleuring geel, roodbruin en blauw Periode 1842 - 1856
70. Verschillige voorwerpen in ronde plaetjes - Différens sujets en planches rondes
Binnenin een algemeen dubbele lijnskader, tweeënveertig ronde houtsneden met kader, niet gesigneerd, 7 rijen van 6 blokjes, 34 x 34 mm., zonder onderschriften. Kleine diverse onderwerpen: dieren, rondtrekkende ambachten, allegorische figuren etc. Naar een model uit het begin van de 19e eeuw.
Prent 1: met onderschrift "By Glénisson en Van Genechten, te Turnhout" Sjabloonkleuring rood, bruin en groen Periode 1840 - 1856
Prent 2: met onderschrift op naam van wederverkoper "Bij W. Hissink, te Zutphen". Sjabloonkleuring rood, bruin en groen Periode 1840 - 1856
Prent 3: zonder adres. Spellingsaanpassing in titel "plaetjes" is nu "plaatjes". In de Franse titel is de i van "Différens" verdwenen. Sjabloonkleuring geel, bruin en groen Periode 1840 - 1856 (papiersoort)
Prent 4: zonder adres. Eerste houtsnede van de derde rij is (licht) gedraaid t.o.v. vorige editie. Sjabloonkleuring geel, bruin en groen Periode 1856 - 1900
Prent 5: zonder adres. In de Franse titel is de i opnieuw in het woord "Différens" geplaatst. Sjabloonkleuring geel, bruin en groen Periode 1856 - 1900
Prent 6: zonder adres Zonder inkleuring Periode 1856 - 1900
Soortgelijke prenten waren aan het einde van de 18e en het begin van de 19e eeuw erg in de mode bij de Duitse prenten.
1 houtsnede met dubbele lijnskader, niet gesigneerd. Voorstelling van de geschiedenis van Genoveva. Onder de houtsnede de Franstalige tekst in zes kolommen.
1. Religie 1.2 Heiligen 1.2.2 Heiligenlevens 1.2.2.27 Heilige Genovena (van Brabant) 5. Beeldverhalen 5.1 Beeldverhalen algemeen 5.1.30 Genoveva van Brabant
Prent 1: gemerkt "D" Sjabloonkleuring geel, oranje en groen Periode 1842 - 1856
Glénisson & Van Genechten nam het fonds Delhuvenne over en drukte hiermee prent nr. 55.
Prent met 5 x 4 omkaderde afbeeldingen. Het verhaal gaat over Klein Duimpje die uit een kool komt. Hij is ondeugend en wordt van school weggestuurd, plaagt zijn moeder, valt in de melk, wordt opgegeten door een koe, de koe wordt met handklap verkocht, geslacht door de slager, en Duimpje kruipt eruit. Hij komt in het hospitaal, geneest en wordt touwslager. Hij steelt eten van een bedelaar, en tenslotte verdrinkt hij. Verhaal met elementen uit het Engelse sprookje Tom Thumb.
Prent 2: met onderschrift “Naamlooze Vennootschap Brepols, Turnhout.”
Prent 3: met onderschrift “Naamlooze Vennootschap Brepols, Turnhout.” (andere inkleuring)
Prent 4: proefdruk van de tekeningen zonder tekst
- Goed-voor-drukvel in collectie op datum 01.08.1917 (blauw). Nrs. 11 – 17 – 71 – 220 - Goed-voor-drukvel in collectie op datum 24.09.1919 (rood, losgesneden) - Goed-voor-drukvel in collectie op datum 02.06.1921 (zwart), 03.06.1921 (vleeskleur, losgesneden) en 08.06.1921 (blauw, losgesneden). Nrs. 71 – 136 – 137 – 220 - Goed-voor-drukvel in collectie op datum 03.04.1924 (blauw). Nrs. 71 – 136 – 137 – 220 – 236 – 248 - Goed-voor-drukvel in collectie op datum 25.09.1924 (vleeskleur). Nrs. 71 – 136 – 137 – 220 – 236 – 248 - Goed-voor-drukvel in collectie op datum 08.08.1925 (zwart) en 11.09.1925 (rood). Nrs. 71 – 136 – 137 – 220 – 236 – 248 - Goed-voor-drukvel in collectie op datum 18.06.1927 (geel), 20.07.1927 (vleeskleur) en 12.08.1927 (rood). Nrs. 71 – 136 – 137 – 220 – 236 – 248
71. Leert uit Duimkens aardig leven… - Enfans si de Poucet, je vous donne l'image...
20 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 5 rijen van 4 blokken, 54 x 70 mm. Tweetalige onderschriften. Dit is een speelse replica, maar gemoderniseerd, van prent nr. 5 van dezelfde uitgever. Sommige houtblokken zijn zelfs gespiegeld! Bovenaan staat de titel: "Leert uit Duimkens aardig leven, (’t geen wij u in prent hier geven :) Zij g’ondeugend, hoewel klein, dat uw eind zal droevig zijn." De vrolijke Vlaamse coupletten van nr. 5 zijn bewaard gebleven, terwijl de Franse coupletten een frisse twist hebben gekregen. Voor zowel de titel als de onderschriften is de Franse tekst van Pellerin gebruikt. Het verhaal volgt de ondeugende Duimken, die het niet zo nauw neemt met school en daarom van school wordt gestuurd. Hij plaagt zijn moeder, valt in de melk en wordt op een dag zelfs opgegeten door een koe! Maar geen paniek, want die koe wordt met handklap verkocht en later geslacht door de slager, waarna Duimken er weer uitkruipt. Onze kleine avonturier komt in het ziekenhuis terecht, geneest, en besluit touwslager te worden. Niet zo netjes, maar hij steelt een hapje van een bedelaar. En dan, als klap op de vuurpijl, verdrinkt hij! Dit speelse verhaal zit vol met avonturen en bevat een knipoog naar het Engelse sprookje Tom Thumb.
Prent 1: gevergeerd papier, met adres "Te Turnhout, uit de Steen en Boekdrukkerij van P. J. BREPOLS." Sjabloonkleuring geel, oranje, rood en blauw Periode 1817 - 1833
Prent 2: gevergeerd papier, met adres van wederverkoper: "By de Erven H. Rynders, 2e tuin dwars-straat te Amsterdam". Inkleuring Nederlandse duimelarij Periode 1817 - 1840
Prent 3: gevergeerd papier, zonder adres Sjabloonkleuring geel, oranje-bruin, rood en blauw Periode 1817 - 1840
Prent 4: met onderschrift "BY BREPOLS & DIERCKX ZOON, Fabrykanten in gekleurde en gemarmerde papieren." Sjabloonkleuring geel, rood-bruin, groen en blauw Periode 1840 - 1860
Prent 5: zonder onderschrift Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1860 - 1880
Prent 6: zonder adres, spellingsaanpassing. Houthoudend papier van slechte kwaliteit. Horizontale lijn onderaan het vel weggehaald ten opzichte van vorige editie. Sjabloonkleuring geel, rood en blauw Periode 1880 - 1900
Prent 7: zonder adres. Houthoudend papier van slechte kwaliteit. Zonder inkleuring Periode 1880 - 1900
Afbeelding 8: 5 van de 20 houtblokken voor deze prent
Afbeelding 10: groen sjabloon voor de inkleuring van prent
Facturatiedatum van houtblok: 25/11/1829
71. Militaire vertooningen voor lieve Kinderen
14 houtsneden zonder kader, diverse afmetingen, verdeeld over 3 rijen. Onder de eerste rij soldaten staat volgend bijschrift: De soldaten lopen moedig voort, En rusten op 't kommandowoord. Onder de tweede rij lezen we: Het voetvolk kan meer dan exerceren, Dit zullen zy eens den vyand leeren. Om onder de derde rij af te sluiten met: Deze soldaten zyn vol kloeken moed, Voor 't vaderland wagen zy hun bloed.
Prent 2: gemerkt 'G. en V. G.'. De positie van het onderschrift is gewijzigd, staat nu op de linkerhelft. Sjabloonkleuring geel, bruin en blauw Periode 1840 - 1856
Centraal staat een bijna paginagrote houtsnede met lijnkader, niet gesigneerd, 273 x 262 mm. In het midden, leunend tegen het kruis, zit een wenende Heilige Maagd, het hart doorboord door zeven zwaarden (ter hoogte van de keel, sic.) Ze ondersteunt met de benen het lichaam van haar zoon, Jezus. Een engel ondersteunt een van de bloedende handen. Aan de voeten van de Maagd, op de grond, de doornenkroon, de tang, de drie spijkers en de hamer. In het midden van het kruis hangt een medaillon met de gegraveerde inscriptie: La Sainte croix de Jesus Christ. Een ladder leunt tegen het kruis. Links een heuvel. Onder de houtsnede staat een kort gebed tot N. D. van de Zeven Smarten. Bovenaan de titel O. L. Vrouw van de zeven weeën. Het geheel is omkaderd door een sierlijk kader.
Niet aanwezig in eigen collectie. Exemplaren in Groninger Museum en Koninklijke Bibliotheek van België.
1. Religie 1.2 Heiligen 1.2.1 Maria en Mariaverering 1.2.1.31 Onze-Lieve-Vrouw van zeven weeën
71. Velerhande Vogelen, volgens alphabetische orde gerangschikt
24 houtblokken met kader, niet gesigneerd, 6 rijen van 4 blokken, 45 x 56 mm., Nederlandstalige onderschriften. Verschillende vogels in alfabetische volgorde geplaatst, meestal gezien in profiel, in een dubbele achthoek gerangschikt in een rechthoekig frame. In de bovenkant van het houtblok gegraveerd, een van de letters van het alfabet. Goede Hollandse houtblokken, waarschijnlijk uit Rotterdam, daterend uit het begin van de 19e eeuw, kopieën van een heel oud Nederlandse prent, waarschijnlijk uit de 17e eeuw.
De houtblokken zijn afkomstig van Glenisson & Van Genechten die deze vermoedelijk niet zelf heeft uitgegeven. We zien de afbeelding gepubliceerd door J. Noman in Zalt-Bommel onder nr. 411.
14. Opvoeding en onderwijs 14.2 ABC-prenten 14.2.3 Alleen vogels
72. Crédit est mort, les mauvais Payeurs l’ont tué
Oblong vel. Eén houtblok met dubbel-lijnskader, niet gesigneerd, 212 x 328 mm. In het midden van de houtsnede ligt Bonhomme Crédit languit op de grond, met zijn hoofd rustend op een omgevallen bierkan, bezweken onder de slagen van het zwaard van meneer Fleuret. Op de achtergrond staat M. Solfa, een muzikant die vrolijk viool speelt terwijl hij danst, en M. Pinceau, die met het palet en de penselen in zijn linkerhand en de handsteun in zijn andere hand de komst van de gendarmerie in de gaten houdt. Links zien we een boom en een gans die een beurs in zijn snavel houdt en roept: "Mon oie pays tout" (mijn geld betaalt alles). Aan de rechterachtergrond is een messenslijper druk aan het werk. Gedrukte opschriften zijn naast de verschillende personages in het houtblok geplaatst. Bovenaan het houtblok prijkt de titel: "Krediet is dood, de slechte betalers hebben het vermoord." Onderaan staat een liedje dat gezongen moet worden op de melodie van "L’argent est un Dieu sur terre."
Prent 1: gevergeerd papier, met onderschrift "A Turnhout, de la Fabrique de P. J. BREPOLS" Sjabloonkleuring oker, lichtbruin, donkerbruin en groen Periode 1817 - 1833
Prent 2: gevergeerd papier, met onderschrift "A Turnhout, de la Fabrique de P. J. BREPOLS" Sjabloonkleuring oker, roze, bruin en groen Periode 1817 - 1833
Facturatiedatum van houtblok: 10/08/1830
Brepols kopieerde deze prent naar Basset nr. 64 (?)
Extreem getrouwe replica van een afbeelding gepubliceerd door Pellerin in Epinal. Het prototype van ons beeld is ook relatief oud. Bekend is een groot satirisch blad over de val van het systeem van Law, gepubliceerd in Frankrijk aan het begin van de 18e eeuw, waarin het onderwerp op dezelfde manier wordt weergegeven als op de afbeelding van Turnhout. Credit, zijn hoofd rustend op een pot, ligt languit op de grond. Bad Foy slaat hem met zijn zwaard, Forfeiter slaat hem knock-out met zijn viool en Trompeur, met het palet in de ene hand en de handsteun in de andere, bespiedt de komst van de politie. Links is de gans en de molen. De inscripties zijn ook vrijwel hetzelfde.
4. Humor en satire 4.2 Satire op de tijdgeest 4.2.3 Schulden en speculatie 4.2.3.2 Credit est mort
72. De Doop – Het Vormsel – Het H. Sacrament des Altaers – De Biecht – Het H. Oliesel – Het Priesterschap – Het Huwelyk. Reeks van zeven verschillende prenten
Suite van zeven langwerpige prenten die de zeven sacramenten voorstellen die door Jezus Christus zijn ingesteld: doopsel, vormsel, heilig sacrament, de biecht, heilig Oliesel, priesterschap en het huwelijk. Centraal staat telkens een grote houtsnede in lijnkader, geen signatuur, 195 x 277 mm. Onder het houtblok de titel. 一 De Doop. — Le Baptême. In een hoek van de kerk, bij een altaar, rond de doopvont met verschillende compartimenten en bekroond door het beeld van de heilige Johannes de Doper, doopt een priester een kind wiens hoofd door de peetvader boven het doopvont wordt gehouden. Naast de peetvader, de peettante. Een misdienaar, die een brandende kaars draagt, staat rechts van de ambtenaar. Achter de priester, die de sacramentele woorden uitspreekt, houdt de koster een dienblad vast. Links twee mannen, van wie er één het habijt draagt, rechts verlaat een gelovige de kerk. — Het Vormsel. — La Confirmation. In het midden, bijgestaan door twee acolieten, van wie er één het heilig oliesel draagt; de priester gekleed in al zijn bisschoppelijke gewaden. Zijn mijter en andere accessoires liggen achter hem op een tafel. De priester zalft het voorhoofd van een kind dat voor hem staat, zijn hoofd licht gekanteld, zijn handen tegen elkaar geklemd. Achter het kind zit zijn peetvader, één knie in de grond, met beide handen op de schouders van zijn petekind. Links, bij een fauteuil, een kind, zijn peetvader staand achter hem. Links achteraan een altaar met kruisbeeld, twee kandelaars en een vaas met bloemen. Rechts twee kinderen vergezeld van hun peetvader en peettante. In de linkerbovenhoek van de houtsnede een figuur die lijkt op een magistraat. III. — Het H. Sacrament des Altaers. — L'Eucharistie. Op de achtergrond, rechts, een altaar waarvan het tabernakel wordt bekroond door een kruisbeeld, tussen vier kandelaars. Op de communiebank, zeven gelovigen. Op de voorgrond wachten twee anderen op hun beurt, geknield en biddend. De priester doet de communie aan de gelovigen, hij houdt in zijn rechterhand een hostie, in de andere een kelk. Hij wordt bijgestaan door een misdienaar. IV.— De Biecht. — La Confession. Links, in een biechtstoel zonder zijvakken maar met afgeschermde openingen om te kunnen biechten, een zittende priester met links van hem een ​​vrouw, rechts van hem een ​​man, beiden buiten geknield op knielbanken. Rechts zien we, geknielde of rechtstaande mannen en vrouwen, de meesten lezend in hun bijbel. Op de achtergrond een altaar met een vaas met bloemen en twee kandelaars. Naast het altaar, aan de muur, een medaillon met het Heilig Hart van Jezus omgeven door engelenhoofden. V.— Het H. Oliesel. 一 L’extrême Onction. Links een stervende vrouw, in bed, ogen dicht, handen op de deken. De priester, links van de zieke vrouw, zalft haar ogen tijdens het lezen van de rituele gebeden. Links van de priester een misdienaar, een kaars in de ene hand, een dienblad met de heilige oliën in de andere. Aan het voeteneinde van het bed, een man en een jong meisje, geknield en biddend. Rechts van het bed knielt de man met de ellebogen op een stoel, snikkend terwijl hij zijn gezicht verbergt in een grote zakdoek. De twee knielende dienstmeisjes bidden rechts, bij de deur. Aan de muur drie schilderijen, aan het hoofdeinde van het bed een rijk klokkenkoord en een medaillon van de Heilige Maagd. VI.— Het Priesterschap. 一 La Prêtrise. In het midden en vanaf de zijkant gezien beveelt de officierende bisschop die voor zijn troon staat, gekleed in al zijn bisschoppelijke ornamenten, een novice die knielt op de trappen van het altaar en zijn handen op zijn hoofd legt. Achter deze novice maken vijf andere geknielden op een rij zich klaar om de wijding in ontvangst te nemen. Rechts van de bisschop, twee staande acolieten, van wie er één de kromstaf vasthoudt, links van hem, bij een voetstuktafel met kruiken en een kelk, twee andere staande acolieten. Op de achtergrond, rechts, siert een medaillon van de Heilige Maagd het altaar. VII. 一 Het Huwelyk. — Le Mariage. In het midden staat tussen twee zuilen, een altaar versierd met een kruisbeeld, kandelaars en bloemenvazen. In profiel, geknield voor het altaar en tegenover elkaar, houdt het verloofde paar elkaar bij de rechterhand vast terwijl de celebrant hen zegent. Links van de priester een misdienaar; knielend rechts van de verloofde, een van de getuigen. Aan de zijkanten, van achteren gezien en geknield op een gebedenbank, links een vrouw, rechts een man en een vrouw; links op de achtergrond praten twee staande mannen met elkaar. Aan de muur, rechts, een religieus schilderij waarvan het onderste deel alleen zichtbaar is.
Niet aanwezig in eigen collectie. Exemplaren in Koninklijke Bibliotheek van België.
Facturatiedatum van houtblok: 12/01/1836
1. Religie 1.3 Andere religieuze onderwerpen 1.3.2 Gebeden en Godvruchtige oefeningen 1.3.2.15 De zeven sacramenten
Niet in eigen collectie. Exemplaar aanwezig in collectie Waddesdon Manor, Buckinghamshire.